5 khớp trên cơ thể dễ bị thoái hóa

Khớp gối, háng, cột sống, vai, ngón tay là các khớp lớn, tham gia nhiều hoạt động nên dễ thoái hóa theo tuổi tác và thói quen sinh hoạt.

Thoái hóa khớp là tình trạng tổn thương phần sụn khớp và xương dưới sụn, dẫn đến các triệu chứng như đau khớp, cứng khớp, lạo xạo khi cử động khớp, biến dạng khớp, thậm chí gây tàn phế. Quá trình này diễn ra âm thầm nhưng tích lũy theo thời gian, đặc biệt ở các khớp lớn, chịu lực và hoạt động nhiều.

Bác sĩ Hoàng Quyết Tiến, Trung tâm Thông tin Y khoa, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP HCM, chỉ ra những khớp dễ bị tổn thương, cần bảo vệ để tránh nguy cơ thoái hóa.

Khớp gối chịu toàn bộ tải trọng của cơ thể, tần suất vận động cao. Bên cạnh yếu tố tuổi tác, nguy cơ thoái hóa khớp gối tăng cao ở người thừa cân - béo phì, ít vận động hoặc vận động khớp gối nhiều như chơi thể thao, từng có chấn thương khớp... Thoái hóa khớp gối khiến người bệnh gặp nhiều khó khăn khi di chuyển, có thể đi kèm cảm giác cứng khớp, tiếng kêu lục cục khi cử động.

Mô phỏng khớp tổn thương và khớp khỏe mạnh. Ảnh: Công ty Cổ phần Dược phẩm Eco

Khớp háng giữ vai trò nâng đỡ, truyền lực giữa thân trên và chân, cũng dễ bị ảnh hưởng do lối sống thiếu lành mạnh, uống nhiều rượu bia, hút thuốc lá, ăn uống không điều độ và thói quen ít vận động.

Khi tình trạng khớp kém linh hoạt kéo dài, có thể ảnh hưởng đến cấu trúc khớp gây đau vùng bẹn, đùi, lan đến xương đùi, khớp gối, sau mông... Cơn đau xuất hiện khi người bệnh xoay người, cúi người, mở rộng khớp háng, di chuyển nhiều hoặc ngồi quá lâu... Cơn đau thường nghiêm trọng hơn vào buổi sáng khi ngủ dậy hoặc chiều tối, nhất là khi thời tiết thay đổi.

Cột sống đặc biệt vùng cổ và thắt lưng, đóng vai trò quan trọng trong các hoạt động thể chất thường ngày, đồng thời góp phần chống đỡ trọng lượng cơ thể. Việc chống đỡ áp lực quá lớn hoặc diễn ra trong thời gian dài khiến lớp sụn khớp, phần xương dưới sụn cũng như đĩa đệm cột sống bị tổn thương, bào mòn dẫn đến thoái hóa, đau nhức, gai cột sống, thoát vị đĩa đệm...

Khớp vai có biên độ vận động lớn, nên cần sự hỗ trợ của nhóm cơ, gân và dây chằng để hoạt động trơn tru. Khớp vai cũng được xem là khớp hoạt động nhiều nhất của cơ thể nên dễ bị tổn thương hơn so với các khớp khác. Nếu không được phát hiện và điều trị kịp thời, thoái hóa khớp vai có thể dẫn đến nhiều biến chứng nghiêm trọng, làm tăng tổn thương sụn khớp, hình thành gai xương làm giảm tầm vận động khớp, ảnh hưởng đến sinh hoạt hằng ngày...

Khớp bàn tay tham gia hầu hết vào các sinh động thường ngày gồm cầm, nắm, xách đồ... Hoạt động liên tục khiến các khớp dần thoái hóa theo thời gian, làm khởi phát cơn đau ở các khớp ngón tay. Nhóm người cao tuổi, nhân viên văn phòng, nữ giới, nhất là trong thời kỳ tiền mãn kinh và mãn kinh... là những người dễ bị thoái hóa khớp bàn tay.

Bác sĩ Tiến cho hay thoái hóa khớp chính có thể xảy ra ở bất kỳ độ tuổi nào, nhưng nguy cơ tăng dần theo tuổi. Để hạn chế nguy cơ, mỗi người cần duy trì lối sống khoa học, tập thể dục thường xuyên, kiểm soát cân nặng hợp lý, vận động đúng tư thế và phân bổ thời gian nghỉ hợp lý khi làm việc, sinh hoạt hằng ngày. Bổ sung thường xuyên tinh chất collagen type II không biến tính, collagen peptide thủy phân, eggshell membrane (màng vỏ trứng), chondroitin sulfate, turmeric root (tinh chất nghệ) giúp hỗ trợ nuôi dưỡng sụn khớp và làm chậm quá trình thoái hóa khớp.

Đình Diệu