Apple 'dốc toàn lực' vào vật liệu nhôm

Apple cho biết sẽ dốc toàn lực vào vật liệu nhôm trong chế tạo sản phẩm nhờ làm chủ công nghệ chế tạo hợp kim hiệu năng cao và khả năng tái chế gần như vô hạn.

Trong Báo cáo tiến bộ Môi trường được đăng tải tối qua, Apple giới thiệu nhiều thành tựu mới của hãng trong việc sử dụng vật liệu tái chế, mở rộng quy mô sử dụng năng lượng tái tạo, tiến gần mục tiêu trung hòa carbon trên toàn bộ chuỗi cung ứng của công ty tới năm 2030.

Điểm nhấn của công bố lần này là công ty "dốc toàn lực vào vật liệu nhôm". Theo Apple, nhôm có thể tái chế liên tục mà không làm mất đi các đặc tính vật lý, độ bền, khiến nó trở thành vật liệu lý tưởng cho mô hình kinh tế tuần hoàn. Việc sản xuất nhôm tái chế cũng chỉ tiêu thụ 5% năng lượng so với việc khai thác và luyện nhôm nguyên sinh từ quặng bauxite. Điều này giúp giảm trực tiếp tới hơn 90% lượng phát thải carbon liên quan đến vỏ thiết bị. Quan trọng nhất là Apple đã làm chủ công nghệ, được coi là công ty tiên phong trong các phương pháp biến đổi phế liệu hậu công nghiệp thành các hợp kim nhôm hiệu năng cao.

Toàn bộ linh kiện MacBook Neo. Ảnh: iFixit

MacBook Neo được coi là minh chứng rõ nhất cho cam kết "dốc toàn lực" này. Đây là mẫu laptop của Apple có tỷ lệ sử dụng vật liệu tái chế kỷ lục, lên tới 60% sử dụng tới 60% vật liệu tái chế. Quá trình sản xuất cũng đã giảm được 50% khối lượng nhôm tiêu thụ thông qua kỹ thuật đúc và cắt gọt (CNC) chính xác hơn, giảm lượng nhôm dư thừa trong quá trình gia công. Công ty cũng áp dụng vòng lặp kín tại nhà máy khi các mảnh vụn nhôm phát sinh trong quá trình CNC được thu gom lập tức, nấu chảy và đưa vào quá trình sản xuất vỏ máy tiếp theo tại cùng một cơ sở, giảm chi phí vận chuyển, tái chế.

Xác định nhôm là vật liệu đóng góp đáng kể vào dấu chân carbon của sản phẩm, Apple hiện đã tiến sát việc sử dụng 100% nhôm tái chế cho toàn bộ dải sản phẩm. Phần lớn các dòng máy Mac, iPad và vỏ Apple Watch đều đã dùng 100% nhôm tái chế trong vỏ máy.

Để theo đuổi việc sử dụng nhôm lâu dài, Apple tiếp tục đầu tư, mở rộng sử dụng nhôm được sản xuất từ công nghệ luyện nhôm không phát thải (ELYSIS). Đây là quy trình luyện nhôm giải phóng oxy thay vì khí nhà kính (CO2), được coi là bước ngoặt thay đổi hoàn toàn bản chất ngành công nghiệp luyện kim truyền thống.

Ngoài giải bài toán bảo vệ môi trường, việc sử dụng nhôm tái chế cũng giúp Apple tối ưu được chi phí sản xuất trong dài hạn, đặc biệt trong bối cảnh giá nguyên liệu thô ngày càng biến động cũng như giảm rủi ro về địa chính trị, đáp ứng các tiêu chuẩn khí thải khắt khe từ EU và Mỹ.

Vỏ nhôm trên iPhone 17 Pro. Ảnh: Apple

Năm ngoái, Apple từng gây tranh cãi khi chỉ sau một năm công bố iPhone 16 Pro sử dụng vỏ titanium, công ty đã quay lại vỏ nhôm trên iPhone 17 Pro Max. Ngoài các đặc tính vật lý giúp tản nhiệt tốt hơn, khả năng tái chế cao, tối ưu sản xuất trong chiến lược dài hạn "dốc toàn lực cho vật liệu nhôm" có thể là lý do chính.

Ngoài những chiến lược rõ ràng với nhôm nói riêng, Apple cũng công bố các cột mốc mới trong sử dụng vật liệu tái chế nói chung. Lần đầu tiên toàn bộ sản phẩm của "Quả táo" xuất xưởng năm 2025 đều có ít nhất 30% vật liệu tái chế. Tất cả pin do Apple thiết kế đều sử dụng 100% cô-ban tái chế và 100% nguyên tố đất hiếm trong toàn bộ nam châm trên các sản phẩm.

Đầu năm nay, Apple cũng giới thiệu Cora, dây chuyền tái chế điện tử hoàn toàn mới đặt tại Trung tâm thu hồi tiên tiến ở California, Mỹ. Cora là hệ thống robot tái chế được thiết kế để xử lý các linh kiện điện tử siêu nhỏ mà những thế hệ robot trước đây chưa làm được. Khác với các "tiền bối" như Daisy hay Dave, Cora sử dụng hệ thống cắt vụn tự động kết hợp với trí tuệ nhân tạo (AI) và cảm biến độ nét cao để nhận diện, phân tách các vật liệu quý hiếm từ rác thải điện tử ở quy mô công nghiệp. Điểm đột phá của Cora nằm ở khả năng thu hồi hiệu quả các nguyên tố đất hiếm và nam châm từ những thiết bị cũ, giúp Apple tiến gần hơn đến mục tiêu sử dụng 100% vật liệu tái chế cho mọi sản phẩm trong tương lai.

Tuấn Hưng