2 hours ago
1
CNN dẫn các nguồn thạo tin cho biết, vòng đàm phán thứ hai giữa phái đoàn Mỹ và Iran dự kiến sẽ diễn ra vào thứ Tư (22/4) tại Islamabad. Tuy nhiên, bầu không khí trước thềm đối thoại vẫn đặc biệt căng thẳng khi hai bên liên tục có những phát ngôn cứng rắn, làm dấy lên nghi ngại về khả năng đạt được thỏa thuận.
Giới quan sát nhận định, dù các kênh ngoại giao chưa bị đóng lại, nhưng khác biệt lợi ích giữa Washington và Tehran đang ở mức rất lớn, do gặp phải ba trở ngại chính:
Số phận kho uranium làm giàu của Iran
Một trong những bất đồng lớn nhất xoay quanh khoảng 400 kg uranium làm giàu ở mức 60% của Iran. Tổng thống Mỹ Donald Trump từng ám chỉ Tehran sẵn sàng chuyển giao số uranium này, nhưng phía Iran lập tức bác bỏ, coi đây là yêu cầu "không thể chấp nhận".
Một đề xuất đã được đưa ra liên quan đến việc giải tỏa tài sản bị đóng băng của Iran để đổi lấy việc Tehran giao nộp kho dự trữ này. Theo các nguồn dữ liệu mở, số tiền này lên tới 20 tỷ USD.
Giới hạn chương trình làm giàu uranium
Thời hạn đình chỉ chương trình làm giàu uranium của Iran vẫn là một điểm gây tranh cãi khác. Mỹ đề xuất Iran tạm dừng chương trình làm giàu uranium trong 20 năm, trong khi Tehran chỉ chấp nhận mức 5 năm. Khoảng cách quá lớn khiến đàm phán rơi vào bế tắc.
Iran cũng nhấn mạnh sẽ không chấp nhận việc bị buộc phải từ bỏ quyền làm giàu uranium - điều mà họ cho là hợp pháp theo luật quốc tế.
Mở lại eo biển Hormuz
Cả thế giới "thở phào nhẹ nhõm" vào cuối tuần trước khi Iran tuyên bố sẽ mở lại tuyến đường vận chuyển quan trọng này, vốn đã bị đóng cửa gần hai tháng nay.
Nhưng sự tạm lắng đó chỉ kéo dài trong thời gian ngắn. Iran sau đó đã tái áp đặt các hạn chế nghiêm ngặt đối với hoạt động vận chuyển hàng hải để đáp trả việc Tổng thống Trump tuyên bố lệnh phong tỏa của Mỹ đối với các cảng của Iran sẽ tiếp tục cho đến khi đạt được thỏa thuận.
Căng thẳng leo thang khi đã có báo cáo về các vụ tấn công nhằm vào tàu thuyền đi qua khu vực này.
"Không có con đường dễ dàng nào dẫn đến thành công"
Ông Malcolm Davis, nhà phân tích cấp cao về chiến lược quốc phòng tại Viện Chính sách Chiến lược Úc ở Canberra cho biết, Mỹ "không có con đường dễ dàng nào dẫn đến thành công" trong cuộc xung đột với Iran.
Ông Davis cho rằng khả năng Mỹ và Iran đạt được thỏa thuận trong vòng đàm phán thứ hai tại Islamabad là rất thấp, do khoảng cách lợi ích giữa hai bên vẫn quá lớn.
"Khả năng chúng ta thấy được điều gì đó thực sự giải quyết được xung đột này là không cao", ông nói, đồng thời cho biết, nếu các cuộc đàm phán tiếp tục bế tắc, Washington sẽ đứng trước hai lựa chọn chính: duy trì phong tỏa hải quân tại eo biển Hormuz, hoặc quay trở lại kịch bản chiến tranh.
Tuy nhiên, ông Davis cảnh báo các biện pháp quân sự như không kích không đảm bảo giúp Mỹ đạt được mục tiêu chiến lược. Ngược lại, chúng còn tiềm ẩn nguy cơ đẩy xung đột vượt khỏi tầm kiểm soát mà không mang lại kết quả rõ ràng.
