Bị tăng huyết áp có nên ăn trái cây ngọt?

Ăn trái cây ngọt như xoài, nhãn, vải có làm tăng huyết áp không? Tôi bị tăng huyết áp nhiều năm, đang uống thuốc, có cần kiêng nhóm thực phẩm này? (Nguyễn Tường, 63 tuổi, Quảng Ninh)

Trả lời:

Trái cây cung cấp kali, chất xơ, chất chống oxy hóa có lợi cho tim mạch. Kali giúp cân bằng với natri trong cơ thể, tăng thải natri qua thận, từ đó làm giảm thể tích tuần hoàn, hạ áp lực lên thành mạch. Đồng thời, hợp chất chống oxy hóa trong trái cây góp phần cải thiện chức năng nội mô, hỗ trợ giãn mạch, ổn định huyết áp.

Tuy nhiên, với trái cây có vị ngọt đậm như xoài chín, nhãn, vải, sầu riêng, hàm lượng đường tự nhiên (fructose, glucose, sucrose) cao. Khi ăn quá nhiều, lượng đường này có thể ảnh hưởng gián tiếp đến huyết áp thông qua tăng cân, tăng đề kháng insulin, rối loạn chuyển hóa, khiến huyết áp khó kiểm soát về lâu dài. Nguy cơ này rõ hơn nếu tiêu thụ với số lượng lớn, kéo dài hoặc đi kèm chế độ ăn nhiều đường, ít vận động.

Với người tăng huyết áp, không cần kiêng hoàn toàn trái cây ngọt, nhưng nên kiểm soát khẩu phần. Mỗi lần bạn nên ăn khoảng 100-150 g, không ăn liên tục nhiều loại trái cây ngọt trong cùng một ngày. Ưu tiên đa dạng loại ít ngọt hơn như táo, bưởi, cam, ổi, dâu. Tránh ăn trái cây quá chín hoặc sấy khô vì hàm lượng đường cô đặc cao. Không nên uống nước ép thay cho ăn quả nguyên miếng, vì nước ép làm mất chất xơ và khiến đường hấp thu nhanh hơn.

Người tăng huyết áp vẫn có thể ăn trái cây ngọt như hồng xiêm, xoài, vải, nhãn.... song lưu ý lượng vừa phải và ăn đúng cách. Ảnh: Ly Nguyễn

Nếu huyết áp đang được kiểm soát ổn định, bạn có thể duy trì 2-3 khẩu phần trái cây mỗi ngày, trong đó chỉ nên có một khẩu phần là trái cây ngọt. Nên ăn thực phẩm này vào ban ngày, tránh ăn nhiều vào buổi tối hoặc ngay trước khi ngủ.

Bạn cũng nên theo dõi phản ứng của cơ thể, đo huyết áp vào những ngày ăn nhiều trái cây ngọt để đánh giá mức độ ảnh hưởng. Nếu nhận thấy huyết áp tăng cao hơn bình thường (trên 135/90 mmHg hoặc tăng hơn 10 mmHg so với mức ổn định) nên điều chỉnh giảm lượng tiêu thụ hoặc đi khám bác sĩ để được tư vấn phù hợp.

Ngoài trái cây, người tăng huyết áp cần chú ý tổng thể chế độ ăn. Giảm muối, hạn chế thực phẩm chế biến sẵn, đồ uống có đường, đồng thời tăng cường rau xanh, ngũ cốc nguyên hạt và các loại đậu. Duy trì cân nặng hợp lý, vận động đều đặn và ngủ đủ giấc giúp kiểm soát huyết áp hiệu quả hơn.

Người bệnh nên tái khám định kỳ để theo dõi huyết áp và điều chỉnh thuốc khi cần. Không nên chủ quan cho rằng ăn uống là đủ để thay thế điều trị.

ThS.BS Nguyễn Thị Oanh
Khoa Tim mạch
Phòng khám Đa khoa Tâm Anh Cầu Giấy

Độc giả gửi câu hỏi về tim mạch tại đây để bác sĩ giải đáp