Bịt ‘lỗ hổng’ mất an toàn trong bữa ăn học đường ở TPHCM

Siết trách nhiệm doanh nghiệp

Chỉ trong vài ngày gần đây, hàng ngàn học sinh tiểu học, THCS ở TPHCM phải tạm dừng ăn bán trú sau sự việc liên quan nghi ngờ ngộ độc thực phẩm xảy ra tại Trường tiểu học Bình Quới Tây (P.Bình Quới, TPHCM). Trong bối cảnh nguy cơ mất ATTP gia tăng, đặc biệt vào mùa nắng nóng, TPHCM tập trung kiểm soát bữa ăn học đường – lĩnh vực ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe học sinh.

Theo bà Phạm Khánh Phong Lan – Giám đốc Sở ATTP TPHCM, thành phố đã triển khai kế hoạch liên tịch với ngành giáo dục, duy trì công tác bảo đảm ATTP trong trường học xuyên suốt năm, không chỉ riêng các đợt cao điểm.

Một cơ sở cung cấp suất ăn công nghiệp

Cùng với đó, các hoạt động tập huấn được tổ chức thường xuyên cho cán bộ, giáo viên và các đơn vị cung cấp suất ăn, đặc biệt vào thời điểm hè để chuẩn bị cho năm học mới. Các đoàn kiểm tra cũng được tăng cường tại trường học và các cơ sở chế biến, cung ứng. Đáng chú ý, đã có 307 cơ sở cung cấp suất ăn cho trường học đã ký cam kết với Sở ATTP TPHCM về việc tuân thủ quy định và chịu trách nhiệm đối với sản phẩm cung cấp.

Theo bà Lan, việc ký cam kết nhằm nhắc nhở trách nhiệm của doanh nghiệp trong quá trình cung ứng. “Chỉ cần một khâu trong chuỗi cung ứng xảy ra sai sót cũng có thể dẫn đến sự cố. Do đó, cần kiểm soát toàn bộ quy trình từ nguyên liệu đầu vào đến chế biến và phân phối” - bà Lan nói.

Hiện TPHCM có khoảng 317 doanh nghiệp cung cấp suất ăn cho hơn 3.500 trường học. Các đơn vị đều được cấp giấy chứng nhận đủ điều kiện ATTP. Tuy nhiên, theo Sở ATTP, đây chỉ là điều kiện để hoạt động, việc duy trì tuân thủ trong quá trình vận hành cần được giám sát thường xuyên.

Cơ quan chức năng lấy mẫu thực phẩm test nhanh tại chỗ

Trong quý I/2026, cơ quan chức năng đã kiểm tra khoảng 30% cơ sở cung ứng suất ăn và ghi nhận vẫn còn vi phạm. Một trong những vướng mắc được chỉ ra là hoạt động thanh tra chủ yếu thực hiện theo kế hoạch, phải thông báo trước.

“Chúng tôi kiến nghị cần tăng cường thanh tra đột xuất dựa trên các nguồn tin có cơ sở để kịp thời phát hiện vi phạm” - bà Lan nhấn mạnh.

Lãnh đạo Sở ATTP TPHCM cũng cho biết, sẽ tiếp tục tăng cường kiểm tra, giám sát với các công ty cung ứng suất ăn trường học. Tuy nhiên, trách nhiệm chính trong đảm bảo an toàn thực phẩm và chất lượng suất ăn cho học sinh thuộc về nhà trường. Sở cũng khuyến khích vai trò giám sát của phụ huynh, tham gia cùng nhà trường để kiểm tra đột xuất công ty đang cung cấp suất ăn học đường.

Thí điểm “Tick xanh trách nhiệm”

Bên cạnh các biện pháp quản lý hành chính, TPHCM đang triển khai hướng tiếp cận mới thông qua ứng dụng công nghệ trong kiểm soát bữa ăn học đường.

Ngày 17/4, Sở Công Thương TPHCM đã phối hợp UBND phường Tân Mỹ làm việc với các đơn vị liên quan để thí điểm mô hình “Tick xanh trách nhiệm” trong quản lý suất ăn trường học. Mô hình này nhằm kết nối hệ thống truy xuất nguồn gốc, quản lý chuỗi cung ứng và cảnh báo theo thời gian thực, với sự tham gia của các nền tảng công nghệ.

TPHCM triển khai thí điểm "tick xanh trách nhiệm" trong bữa ăn học đường, góp phần bảo vệ sức khỏe học sinh

Bà Nguyễn Thị Bé Ngoan – Chủ tịch UBND phường Tân Mỹ thông tin, địa phương hiện có 8 trường công lập, trong đó 6 trường sử dụng suất ăn công nghiệp và 2 trường nấu tại chỗ. Đây là cơ sở để xây dựng phương án triển khai phù hợp với từng mô hình. “Việc quản lý nguồn gốc thực phẩm một cách minh bạch sẽ giúp cơ quan chức năng giám sát hiệu quả hơn, đồng thời tạo niềm tin cho phụ huynh” - bà Ngoan cho hay.

Theo kế hoạch, mô hình sẽ được áp dụng thử nghiệm tại một số trường trên địa bàn phường Tân Mỹ, sau đó đánh giá hiệu quả và dự kiến triển khai đồng loạt vào tháng 9/2026.

Ở góc độ chuyên môn, ông Đào Hà Trung – Chủ tịch Hội Công nghệ cao TPHCM nhìn nhận, rủi ro trong bữa ăn học đường có thể xuất phát từ nhiều khâu trong chuỗi cung ứng, đặc biệt là các nhóm nguyên liệu như thịt heo, gia cầm và trứng.

Theo ông Trung, các vấn đề có thể phát sinh từ nguyên liệu không rõ nguồn gốc, thiếu kiểm nghiệm định kỳ, dữ liệu không kết nối giữa các bên hoặc việc thu hồi sản phẩm chậm khi xảy ra sự cố.

Ông Nguyễn Nguyên Phương – Phó Giám đốc Sở Công Thương TPHCM cho biết, thị trường hiện vẫn tồn tại tình trạng một số đơn vị cung cấp sản phẩm kém chất lượng với giá rẻ. “Mô hình “Tick xanh trách nhiệm” không chỉ nhằm minh bạch thông tin, bảo vệ học sinh mà còn góp phần sàng lọc, hỗ trợ các đơn vị sản xuất đúng quy chuẩn” - ông Phương nói.