Bộ trưởng Hoàng Minh Sơn đề xuất cấp học bổng cho ngành, lĩnh vực trọng điểm

Sáng 7-8, nêu ý kiến thảo luận tại tổ về dự Luật Phát triển đô thị, Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo Hoàng Minh Sơn bày tỏ ủng hộ sự cần thiết ban hành luật, đồng thời góp ý thêm về phát triển giáo dục - đào tạo, khoa học công nghệ.

Đề xuất bổ sung nhiều chính sách phát triển giáo dục - đào tạo

Liên quan quy định phát triển giáo dục - đào tạo trong dự luật, ông cho rằng nếu bổ sung thêm cụm từ "phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao" sẽ rất phù hợp với bối cảnh hiện nay.

Với chính sách cấp học bổng hỗ trợ người học trong dự luật, theo Bộ trưởng nhìn nhận quy định về cơ chế ưu đãi đặc biệt cho người năng khiếu, tài năng, có thành tích đặc biệt xuất sắc là chính sách rất tốt.

Với TP.HCM và các đô thị đặc biệt, các đô thị nói chung, Bộ trưởng Hoàng Minh Sơn phân tích không chỉ cần hỗ trợ với người có năng khiếu, tài năng, có thành tích đặc biệt xuất sắc mà đề nghị bổ sung thêm trường hợp là người học những lĩnh vực, ngành trọng điểm của thành phố.

"Tức là cấp học bổng không chỉ cho các em giỏi mà còn cấp học bổng để định hướng các ngành, lĩnh vực mà thành phố cần...", Bộ trưởng đề xuất.

Với chính sách cho nhà giáo và cán bộ quản lý, dự thảo quy định có cơ chế, chính sách khuyến khích, hỗ trợ khác cho người học, nhà giáo, cán bộ quản lý giáo dục, cán bộ quản lý cơ sở giáo dục đi học tập, nghiên cứu, thỉnh giảng trong và ngoài nước thuộc các lĩnh vực, ngành trọng điểm trên địa bàn thành phố.

Song Bộ trưởng nhìn nhận đang thiếu chính sách thu hút đội ngũ nhà giáo, đặc biệt là giảng viên các trường đại học cử đi đào tạo ở các nơi.

Từ đó ông đề nghị bổ sung chính sách hỗ trợ thu hút giảng viên xuất sắc, đặc biệt là từ nước ngoài về làm việc tại các cơ sở giáo dục đại học, giáo dục nghề nghiệp trên địa bàn thành phố.

"Đây là chính sách rất quan trọng. Chúng ta có rất nhiều trí thức Việt Nam, giảng viên, nhà khoa học ở nước ngoài về muốn làm việc, cộng tác tại các trường đại học.

Thành phố nếu có các quy định, chính sách đặc biệt vượt trội, tương tự như thu hút nhân lực khoa học công nghệ thì các giảng viên về đây sẽ là nguồn lực rất quý báu", Bộ trưởng nêu thêm.

Về chính sách với cơ sở giáo dục đại học, ông cho rằng các khu đô thị đại học hiện nay cũng chính là các khu công nghệ cao.

Các cơ sở trong các đô thị đại học không chỉ đào tạo mà còn nghiên cứu, đổi mới sáng tạo, thu hút các trung tâm nghiên cứu phát triển của các tập đoàn.

Vì vậy cần bổ sung cơ chế, chính sách đặc thù đối với khu đô thị đại học, áp dụng tương tự như khu công nghệ cao sẽ rất quan trọng để các cơ sở giáo dục đại học thu hút nguồn lực, hợp tác với doanh nghiệp để cùng thúc đẩy nghiên cứu đổi mới sáng tạo, chuyển giao tri thức.

Đại biểu Phạm Khánh Phong Lan (TP.HCM) đề nghị bổ sung quy định để có nguồn ngân sách chi trả các khoản phụ cấp cho lĩnh vực giáo dục và y tế, đồng thời nhấn mạnh đây là vấn đề rất cấp thiết nhằm giữ chân đội ngũ nhân lực.

Bà cũng đề xuất TP.HCM xây dựng các chương trình học bổng dành cho sinh viên theo học các trường đào tạo y khoa trên địa bàn.

Theo bà, hiện thành phố có nhiều cơ sở đào tạo nhân lực y tế như Đại học Y Dược, Đại học Y khoa Phạm Ngọc Thạch, các trường thuộc Đại học Quốc gia TP.HCM, Đại học Nguyễn Tất Thành... nên có thể sử dụng học bổng như một chính sách thu hút, gắn với cam kết làm việc sau khi tốt nghiệp.

Đại biểu Lê Văn Khảm (TP.HCM) nói trong dự luật hiện nay cũng có một số quy định nhằm tăng cường hệ thống y tế các cấp, trong đó có y tế cơ sở và các trạm y tế xã, phường.

Ông đề xuất thêm một cơ chế cụ thể để bảo đảm mỗi người dân thành phố đều được chăm sóc sức khỏe liên tục theo vòng đời, theo đúng chủ trương được nêu trong Nghị quyết số 72 của Bộ Chính trị, được thực hiện thông qua hoạt động có tính chủ động của y tế xã, phường.

Nghĩa là mỗi người dân đều được quản lý sức khỏe, được cung cấp dịch vụ chăm sóc sức khỏe ban đầu, bao gồm phòng bệnh, khám, chữa bệnh ban đầu cũng như các hoạt động nâng cao sức khỏe do y tế cơ sở thực hiện.

Bước phát triển tiếp theo trong xây dựng thể chế, quản trị, phát triển đô thị

Đại biểu Nguyễn Phương Thủy (Phó chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật và Tư pháp) nêu rõ đây không đơn thuần là đạo luật bổ sung thêm một số cơ chế, chính sách đặc thù cho các đô thị lớn, mà là bước phát triển tiếp theo trong xây dựng thể chế, quản trị, phát triển đô thị.

"Đây là bước chuyển quan trọng từ cơ chế thí điểm theo từng nghị quyết đơn lẻ sang luật hóa các cơ chế đã được kiểm định, tạo nền tảng pháp lý ổn định, lâu dài, có khả năng phát triển trong tương lai", bà Thủy nêu.

Bà bày tỏ ủng hộ việc thiết kế các cơ chế tạo không gian cho sự sáng tạo, thử nghiệm mô hình mới nhưng vẫn đi kèm với yêu cầu chặt chẽ về đánh giá tác động, quản trị rủi ro và trách nhiệm giải trình.

Cùng với đó kỳ vọng việc hoàn thiện luật này không chỉ tạo đột phá cho phát triển đô thị mà còn củng cố tính thống nhất và minh bạch của toàn bộ hệ thống pháp luật.

Song bà cho rằng phạm vi điều chỉnh hiện tại đã rất rộng và phức tạp, liên quan đến nhiều lĩnh vực pháp luật khác nhau.

Do vậy các chính sách mới phát sinh nếu chưa cấp bách hoặc chưa chuẩn bị kỹ nên được nghiên cứu thể chế hóa theo lộ trình phù hợp, hoặc đưa vào các đạo luật chuyên ngành khác. Đồng thời đề nghị cân nhắc kỹ nguyên tắc ưu tiên áp dụng luật này, tránh gây xung đột pháp luật.