Công nghệ cắt lớp vi tính lượng tử hỗ trợ phát hiện sớm tổn thương

Theo đại diện Siemens Healthineers Việt Nam, công nghệ cắt lớp vi tính lượng tử giúp phát hiện sớm tổn thương nhỏ, giảm liều tia X và thuốc cản quang, hỗ trợ chẩn đoán, nâng cao hiệu quả điều trị.

Trong nhiều năm, chẩn đoán hình ảnh chủ yếu tập trung nâng cao độ sắc nét của hình ảnh. Sự xuất hiện của công nghệ cắt lớp vi tính lượng tử (photon-counting CT) mở ra hướng tiếp cận mới, hướng đến khả năng phát hiện bệnh sớm hơn và hỗ trợ quyết định điều trị hiệu quả hơn.

Tại Hội nghị khoa học Chẩn đoán hình ảnh TP HCM mở rộng lần thứ XIII năm 2026, công nghệ này được đánh giá là một bước tiến mới với tiềm năng cải thiện độ chính xác chẩn đoán - yếu tố quan trọng trong thực hành lâm sàng.

Theo ông Trần Viết Hải, Quản lý sản phẩm Cắt lớp vi tính và Tư vấn giải pháp Siemens Healthineers Việt Nam, các hệ thống CT hiện nay đóng vai trò quan trọng trong phát hiện và theo dõi nhiều bệnh lý. Tuy nhiên, trong những trường hợp phức tạp, hình ảnh thu được đôi khi còn nhiễu hoặc chưa đủ chi tiết để đánh giá chính xác đặc điểm tổn thương.

Ông Trần Viết Hải, Quản lý sản phẩm Cắt lớp vi tính và Tư vấn giải pháp Siemens Healthineers Việt Nam trình bày về công nghệ cắt lớp vi tính lượng tử tại hội nghị. Ảnh: Siemens Healthineers

Khác với các hệ thống CT truyền thống, công nghệ cắt lớp vi tính lượng tử mang đến một cách tiếp cận mới. Trước đây, chụp CT chủ yếu giúp phát hiện các thay đổi về hình thái như kích thước, hình dạng hoặc cấu trúc của tổn thương. Với công nghệ mới, nhờ khả năng ghi nhận trực tiếp các photon tia X đi qua cơ thể, hệ thống có thể cung cấp thêm nhiều thông tin hơn về đặc điểm của tổn thương trên hình ảnh.

Những thông tin này không chỉ giúp bác sĩ đánh giá hình thái mà còn cung cấp thêm cơ sở để nhận định sâu hơn về bản chất sinh học của tổn thương, từ đó hiểu rõ hơn tình trạng bệnh ở từng người bệnh và đưa ra các quyết định điều trị phù hợp hơn trong xu hướng y học cá thể hóa và y học chính xác hiện nay.
"Khi ứng dụng công nghệ cắt lớp vi tính lượng tử vào thực tế, sự khác biệt thể hiện rõ ở nhiều nhóm bệnh", ông Hải cho hay.

Với các bệnh tim mạch, đặc biệt ở những bệnh nhân đã đặt stent hoặc có mạch vành bị vôi hóa nặng - vốn là những trường hợp khó đánh giá bằng CT thông thường, công nghệ này cho phép hình ảnh rõ ràng hơn. Nhờ đó, bác sĩ có thể quan sát lòng mạch và các mảng xơ vữa, ngay cả khi bệnh nhân có nhịp tim cao hoặc loạn nhịp mà không cần sử dụng thêm thuốc hỗ trợ.

Hình ảnh mạch vành cho thấy độ rõ cao hơn, giảm nhiễu và giúp đánh giá chính xác hơn. Ảnh: Siemens Healthineers

Trong ung thư, việc phát hiện sớm những tổn thương rất nhỏ đóng vai trò quan trọng trong hiệu quả điều trị. Công nghệ cắt lớp vi tính lượng tử cho phép tái tạo hình ảnh với lát cắt rất mỏng (tới 0,2 mm), giúp phát hiện những bất thường mà trước đây có thể bị bỏ sót. Nhờ đó, bác sĩ có thể nhận diện sớm các dấu hiệu bất thường và đánh giá chính xác đặc tính tổn thương, hỗ trợ hiệu quả trong chẩn đoán sớm cũng như theo dõi tái phát.

So sánh cho thấy công nghệ cắt lớp vi tính lượng tử giúp hình ảnh rõ hơn, đồng thời cung cấp thêm thông tin, hỗ trợ bác sĩ đánh giá tổn thương chính xác hơn. Ảnh: Siemens Healthineers

Với các bệnh lý thần kinh như đột quỵ, nơi mỗi phút đều có thể ảnh hưởng kết quả điều trị, công nghệ này giúp cải thiện độ tương phản hình ảnh, từ đó hỗ trợ nhận diện sớm các vùng nhồi máu hoặc vi xuất huyết và phân biệt với chất cản quang. Đồng thời, khả năng giảm nhiễu kim loại sau can thiệp giúp bác sĩ đánh giá rõ hơn tình trạng mạch máu.

Bên cạnh khả năng cải thiện chất lượng hình ảnh, công nghệ cắt lớp vi tính lượng tử còn giúp giảm liều tia X và lượng thuốc cản quang sử dụng. "Điều này góp phần tăng mức độ an toàn cho người bệnh, đặc biệt với những người có nguy cơ suy thận hoặc mắc bệnh lý nền phức tạp", ông Hải nhận định.

Theo đại diện từ Siemens Healthineers, hiện nay, công nghệ cắt lớp vi tính lượng tử đã được triển khai tại hơn 35 quốc gia, với hơn 2,5 triệu bệnh nhân và hơn 1.000 nghiên cứu khoa học được công bố. Tại Việt Nam, công nghệ này cũng đang dần được tiếp cận trong các bệnh viện và hội nghị chuyên ngành.

PGS. TS. BS. Võ Tấn Đức chia sẻ về công nghệ cắt lớp vi tính lượng tử tại Hội nghị khoa học Chẩn đoán hình ảnh TP HCM mở rộng lần thứ XIII năm 2026. Ảnh: Siemens Healthineers

"Trong tương lai không xa, công nghệ cắt lớp vi tính lượng tử có thể trở thành tiêu chuẩn mới trong chẩn đoán hình ảnh", PGS. TS. BS. Võ Tấn Đức, Chủ tịch Hội Chẩn đoán hình ảnh TP HCM nhận định.

Khi đó, giá trị của một hệ thống CT ngoài tạo ra hình ảnh rõ nét, còn có khả năng hỗ trợ bác sĩ đưa ra quyết định chính xác và giúp người bệnh có cơ hội được phát hiện sớm, điều trị kịp thời ngay từ những giai đoạn đầu.

(Nguồn: Siemens Healthineers)