Cựu bộ trưởng Mỹ bị tố làm lộ điểm yếu của chuyên cơ Không lực Một

Lầu Năm Góc tước quyền tiếp cận tin mật của cựu bộ trưởng không quân Frank Kendall, cáo buộc ông để lộ năng lực của Máy bay Cầu nối VC-25B.

Người phát ngôn Lầu Năm Góc Sean Parnell ngày 7/8 cho biết quyết định tước quyền tiếp cận thông tin mật đối với cựu bộ trưởng không quân Frank Kendall sẽ có hiệu lực ngay lập tức, khẳng định ông Kendall sẽ không được đảm nhiệm bất kỳ vị trí nhạy cảm nào trong bộ máy.

"Chúng tôi đưa ra quyết định do ông ấy tiết lộ trái phép thông tin mật liên quan năng lực của chuyên cơ Không lực Một cho một cơ quan truyền thông", phát ngôn viên Parnell cho hay và nhấn mạnh bảo vệ thông tin mật là "nghĩa vụ không thể thỏa hiệp".

Ông Parnell không nêu tên cơ quan truyền thông hoặc thông tin cụ thể mà cựu bộ trưởng không quân Mỹ bị cáo buộc tiết lộ, cũng không cho biết liệu ông Kendall có bị truy tố hay không.

Cựu bộ trưởng Kendall chưa đưa ra bình luận về cáo buộc.

Tổng thống Donald Trump ngày 7/7 tới Thổ Nhĩ Kỳ trên Máy bay Cầu nối VC-25B, được hoán cải từ chiếc Boeing 747-8i có biệt danh "cung điện bay" mà Qatar tặng cho Mỹ hồi năm ngoái.

Tuy nhiên, năng lực bảo vệ của Máy bay Cầu nối VC-25B gây chú ý khi ông Trump rời Thổ Nhĩ Kỳ bằng chuyên cơ VC-25A cũ đã hoạt động gần 40 năm. Ông sau đó đáp xuống căn cứ không quân Mildenhall ở Anh, điểm dừng không có trong lịch trình ban đầu, để đổi sang Máy bay Cầu nối VC-25B.

New York Times dẫn nguồn thạo tin cho biết Sở Mật vụ Mỹ đã khuyến cáo Tổng thống Mỹ sử dụng chuyên cơ cũ để bảo đảm an ninh trong lúc leo thang xung đột với Iran. Báo Mỹ sau đó tiết lộ chuyên cơ mới thiếu một số năng lực bảo vệ tiên tiến từng có trên chuyên cơ cũ, trong đó có hệ thống chống tên lửa.

Máy bay Cầu nối VC-25B cất cánh từ căn cứ Andrews ngày 1/7. Ảnh: AP

Tờ báo dẫn lời Kendall, người từng giữ chức Bộ trưởng Không quân dưới thời cựu tổng thống Joe Biden, nói rằng thời gian nâng cấp máy bay không đủ để thực hiện "tất cả những cải tiến thông thường" đối với Không lực Một. Ông cũng bất ngờ khi máy bay được sử dụng cho hoạt động ngoài lãnh thổ Mỹ.

Wall Street Journal sau đó đưa tin chuyên cơ mới còn thiếu năng lực tiếp dầu trên không và chưa được gia cố để chống lại tác động từ các vụ nổ hạt nhân. Báo cũng đề cập những khác biệt về hệ thống phòng thủ, cầu thang máy bay, xử lý hành lý và lưu trữ thực phẩm.

Kendall hồi tháng 7 cũng nói rằng quá trình trang bị đầy đủ các năng lực phòng thủ cần thiết cho một chiếc 747 để làm nhiệm vụ chuyên cơ có thể mất 3-4 năm.

Trong khi đó, công ty quốc phòng L3Harris hoàn tất quá trình hoán cải Máy bay Cầu nối VC-25B chỉ trong 10 tháng. Lãnh đạo doanh nghiệp từ chối tiết lộ những thông tin về hệ thống phòng vệ và chỉ huy của máy bay, cũng như không quân Mỹ đã nới lỏng hoặc loại bỏ những yêu cầu nào để đẩy nhanh tiến độ so với phiên bản VC-25B hoàn chỉnh của Boeing.

Ông Frank Kendall trả lời điều trần trước Ủy ban Quân vụ Thượng viện Mỹ vào tháng 5/2023. Ảnh: AP

Frank Kendall, 77 tuổi, giữ chức bộ trưởng không quân Mỹ từ năm 2021 đến tháng 1/2025. Trước đó, ông từng là Thứ trưởng Quốc phòng phụ trách mua sắm, công nghệ và hậu cần dưới thời cựu tổng thống Barack Obama.

Kendall cũng có liên hệ lâu năm với chương trình hiện đại hóa chuyên cơ Không lực Một. Năm 2015, khi giữ vị trí phụ trách mua sắm tại Lầu Năm Góc, ông phối hợp với bộ trưởng không quân khi đó là Deborah Lee James lựa chọn Boeing 747-8 làm nền tảng cho thế hệ chuyên cơ tiếp theo.

Thanh Danh (Theo AP, Fox)