1 hour ago
7
Sáng 9.8, Quốc hội thảo luận tại hội trường về dự án luật sửa đổi, bổ sung một số điều của luật Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, luật Phòng chống rửa tiền và luật Các tổ chức tín dụng.
Thống nhất bổ sung hoạt động kiểm soát xung đột lợi ích khi ngân hàng thương mại làm đại lý quản lý tài sản bảo đảm của trái phiếu doanh nghiệp, đại biểu Lê Văn Thế (Ninh Bình) cho rằng, nếu được thiết kế tốt, đây sẽ là giải pháp chuyên nghiệp hơn trong quản lý tài sản bảo đảm, góp phần củng cố niềm tin của nhà đầu tư.
Đại biểu Lê Văn Thế (Ninh Bình) nêu ý kiến thảo luận
ẢNH: GIA HÂN
Tuy nhiên, ông cũng băn khoăn nếu một ngân hàng vừa là bên cấp tín dụng cho doanh nghiệp, vừa quản lý tài sản bảo đảm của trái phiếu, đồng thời lại có thể tham gia các khâu phân phối, thanh toán hoặc cung cấp dịch vụ khác cho đợt phát hành, thì xung đột lợi ích có thể phát sinh rất rõ.
Bởi khi doanh nghiệp gặp khó khăn về tài chính, lợi ích thu hồi khoản nợ của ngân hàng có thể không hoàn toàn đồng nhất với lợi ích của các trái chủ.
Phó trưởng đoàn chuyên trách Đoàn đại biểu Quốc hội Ninh Bình cho rằng, quan trọng nhất là phải thiết kế cơ chế để ngân hàng thương mại thực hiện hoạt động này một cách độc lập, minh bạch và không lạm dụng vị thế của mình.
Ngay sau khi luật được ban hành, Chính phủ cần quy định cụ thể về điều kiện, phạm vi và nguyên tắc thực hiện hoạt động đại lý quản lý tài sản bảo đảm; cũng như cơ chế nhận diện, công khai và kiểm soát xung đột lợi ích...
Đặc biệt, nhấn mạnh đến nguy cơ cần phòng ngừa ngay tình trạng "mua bia kèm lạc", đại biểu Lê Văn Thế đề xuất Chính phủ và Ngân hàng Nhà nước quy định chi tiết để ngăn chặn việc "ép buộc hoặc tạo sức ép, ra các điều kiện" khi khách hàng vay, giải ngân vốn phải mua hoặc cam kết mua trái phiếu doanh nghiệp hay sản phẩm đầu tư khác.
"Mở rộng hoạt động ngân hàng phải đi cùng kiểm soát xung đột lợi ích và bảo vệ nhà đầu tư", ông Thế nêu quan điểm.
Rút kinh nghiệm từ bài học Ngân hàng SCB
Cùng quan điểm này, đại biểu Trần Hoàng Ngân (đoàn TP.HCM) chia sẻ, thị trường trái phiếu doanh nghiệp định hướng đạt khoảng 25 - 30% GDP, nhưng hiện nay chỉ đạt khoảng 12% GDP. Vì vậy, cần thiết bổ sung chức năng cho phép ngân hàng thương mại đóng vai trò làm đại lý quản lý tài sản bảo đảm của trái phiếu doanh nghiệp.
Phó chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Hồng điều hành phiên thảo luận
ẢNH: GIA HÂN
Tuy nhiên, theo ông, Ngân hàng Nhà nước khi yêu cầu các ngân hàng thương mại phải giải thích rõ cho khách hàng đâu là đại lý phát hành, đâu là bảo lãnh thanh toán phát hành, đại lý quản lý tài sản bảo đảm để khách hàng không bị nhầm lẫn.
"Bài học về sự cố quản trị thị trường trái phiếu doanh nghiệp năm 2022 và bài học từ Ngân hàng SCB là rất lớn, chúng ta cần nghiêm túc rút kinh nghiệm", đại biểu đoàn TP.HCM nhấn mạnh.
Góp ý thêm về sửa đổi điều 59 luật Ngân hàng nhà nước, đại biểu Nguyễn Hải Nam (TP.Huế) đồng tình với việc bổ sung một số "tỷ lệ an toàn khác" để phục vụ mục tiêu phát triển kinh tế xã hội và các dự án lớn, trọng điểm quốc gia. Song ông đề nghị cần làm rõ, bởi khái niệm "tỷ lệ khác" có 2 cách hiểu: nếu "khác" mang tính an toàn hơn thì không cần bàn luận thêm.
Còn nếu "khác" theo hướng ít ít an toàn hơn, tức là chấp nhận rủi ro cao hơn, thì sẽ tiềm ẩn nhiều hệ quả lớn. Cụ thể là nguy cơ hạ chuẩn an toàn, áp dụng thiếu thống nhất, bị lạm dụng hoặc tạo ra sự cạnh tranh không lành mạnh, ảnh hưởng trực tiếp đến sự an toàn của hệ thống ngân hàng.
"Trong lịch sử, chúng ta không thể lãng quên bài học thực tế trước đây, tiêu biểu như đề án tái cơ cấu bốn ngân hàng yếu kém hay sự cố tái cấu trúc Ngân hàng SCB năm 2022 gây ra nhiều hệ lụy và tiêu tốn nhiều nguồn lực của đất nước", ông Nam nói và cho rằng cần đặc biệt quan tâm kiểm soát rủi ro.
Cụ thể, cần xác định rõ thẩm quyền quyết định đối tượng, phạm vi, điều kiện, thời hạn áp dụng các tỷ lệ khác, đồng thời yêu cầu công khai báo cáo, kiểm tra, giám sát để đảm bảo an toàn hệ thống ngân hàng.
