Điều gì xảy ra với gan khi bạn ăn trứng?

Tác động của trứng lên gan phụ thuộc vào sức khỏe cá nhân, người bình thường có thể ăn 1-2 quả mỗi ngày, nhưng người có cholesterol cao nên hạn chế.

Trứng là một trong những món ăn sáng phổ biến nhất tại Mỹ. Theo dữ liệu từ công ty nghiên cứu người tiêu dùng Civic Science, cứ 10 người trưởng thành ở Mỹ thì có một người ăn trứng mỗi ngày. Nhóm tuổi tiêu thụ trứng nhiều nhất là từ 55 tuổi trở lên.

Không chỉ tiện lợi và dễ chế biến thành nhiều món, trứng còn có mật độ dinh dưỡng rất cao. Chúng chứa protein, choline (dưỡng chất hỗ trợ sức khỏe não bộ) và vitamin B12 (cũng mang lại lợi ích cho não) gói gọn trong một khối vàng - trắng đẹp mắt.

Tuy nhiên, trứng cũng chứa cholesterol, điều này gây băn khoăn không chỉ cho những ai muốn bảo vệ hệ tim mạch mà cả những người quan tâm đến lá gan của mình. Nghiên cứu khoa học chỉ ra rằng cholesterol từ chế độ ăn có thể tích tụ trong gan và làm suy giảm chức năng gan.

Trứng có tốt cho sức khỏe của gan không?

Theo TS.BS Robert S. Brown Jr., chuyên gia gan mật tại Đại học Y Weill Cornell (Mỹ), mối liên hệ giữa trứng và sức khỏe của gan phức tạp hơn so với các loại thực phẩm khác. Rõ ràng trái cây, rau xanh và đạm thực vật rất tốt cho gan. Rượu bia, thịt siêu chế biến và bánh ngọt nhiều đường chắc chắn gây hại cho cơ quan này. Riêng trứng lại nằm ở khoảng giữa hai nhóm đó.

Bác sĩ Brown cho biết lượng protein dồi dào tạo cảm giác no trong trứng là một yếu tố mang lại lợi ích cho gan. Protein không chỉ cung cấp năng lượng cho cơ thể mà còn giúp ngăn ngừa tình trạng ăn quá mức sau đó. Minh chứng cho điều này, theo một nghiên cứu năm 2019 công bố trên Tạp chí Quốc tế về Nghiên cứu Môi trường và Sức khỏe Cộng đồng, những người béo phì ăn hai quả trứng vào bữa sáng tiêu thụ ít calo hơn trong phần còn lại của ngày so với những người ăn sáng bằng ngũ cốc.

Choline trong trứng cũng hỗ trợ hoạt động của gan. "Những người có lượng tiêu thụ choline cao thường có nguy cơ mắc gan nhiễm mỡ thấp hơn. Tuy nhiên, bạn cũng có thể bổ sung choline từ các thực phẩm khác như cá, các loại đậu, đậu nành và rau họ cải", bác sĩ Brown cho biết.

Hàm lượng cholesterol trong trứng chính là điểm khiến vấn đề trở nên phức tạp. Bác sĩ Brown lưu ý trứng chứa nhiều cholesterol, và lượng cholesterol cao sẽ buộc gan phải làm việc vất vả hơn, đồng thời có thể gây tích tụ mỡ.

"Vì vậy, câu trả lời cho việc trứng có tốt cho gan hay không phụ thuộc phần lớn vào chế độ ăn tổng thể và sức khỏe chuyển hóa của từng người", ông phân tích. Nếu một người có sức khỏe tốt và duy trì chế độ ăn đa dạng, giàu dinh dưỡng, trứng hoàn toàn có vị trí lành mạnh trong thực đơn. Ngược lại, nếu một người bị cholesterol cao, họ nên cân nhắc giảm tần suất ăn trứng.

Nếu bạn có lượng cholesterol cao, tốt nhất nên ăn trứng chừng mực hơn và không ăn hàng ngày. Ảnh: Bùi Thủy

Điều gì xảy ra với gan khi bạn ăn trứng?

Nếu bạn đang mắc bệnh gan nhiễm mỡ liên quan đến rối loạn chuyển hóa (MASLD) - trước đây gọi là bệnh gan nhiễm mỡ không do rượu - hoặc đang tìm cách phòng ngừa căn bệnh này, hẳn bạn sẽ thắc mắc việc ăn trứng tác động ra sao đến lá gan. Đây cũng là chủ đề đã được giới khoa học nghiên cứu.

Một nghiên cứu công bố trên tạp chí World Journal of Hepatology thực hiện trên 169 người mắc MASLD và 782 người trưởng thành không mắc bệnh. Tất cả người tham gia đều được khảo sát về tần suất ăn trứng. Kết quả cho thấy nhóm người ăn từ 2 đến 3 quả trứng mỗi tuần có nguy cơ mắc MASLD cao gấp 3 lần so với nhóm ăn ít hơn 2 quả một tuần.

Tuy nhiên, bác sĩ Brown nhấn mạnh một nghiên cứu khác có quy mô lớn và toàn diện hơn trên 1.414 người lại không tìm thấy mối liên quan nào giữa lượng trứng tiêu thụ và bệnh MASLD. Thậm chí, các nhà nghiên cứu nhận thấy choline trong trứng còn giúp bảo vệ gan chống lại MASLD.

Nguyên nhân của sự mâu thuẫn trong các số liệu do chế độ ăn tổng thể đóng vai trò cốt lõi; việc bảo vệ lá gan không phụ thuộc vào một món ăn duy nhất. Tình trạng sức khỏe cá nhân của mỗi người cũng là yếu tố mang tính quyết định.

Nếu mức cholesterol trong máu thấp và sức khỏe bình thường, việc ăn 1-2 quả trứng mỗi ngày gần như không gây hại. Nhưng nếu bạn có lượng cholesterol cao, tốt nhất nên ăn chừng mực hơn và không ăn hàng ngày.

Những món ăn sáng tốt cho sức khỏe của gan

Nếu muốn có một bữa sáng được chuyên gia gan mật tán thành, hãy tránh xa các loại carbohydrate đơn giản như bánh ngọt hoặc bánh mì trắng.

"Đường là tác nhân hàng đầu dẫn đến MASLD", bác sĩ Brown khẳng định, đồng thời cho biết thêm các loại thịt nhiều mỡ như xúc xích và thịt xông khói có thể gây áp lực lên gan do chứa nhiều chất béo bão hòa, dẫn đến tình trạng tích tụ mỡ trong gan.

Thay vào đó, bác sĩ Brown khuyên nên bổ sung protein từ các nguồn như sữa chua Hy Lạp, đạm thực vật, các loại hạt và quả hạch. Ông cho biết món bơ dầm ăn kèm bánh mì nguyên cám nướng cũng là bữa sáng hỗ trợ gan hiệu quả nhờ giàu chất xơ và giúp giữ đường huyết ổn định. Kiểm soát đường huyết ở mức ổn định rất quan trọng để ngăn ngừa viêm nhiễm và hiện tượng tích tụ mỡ thừa ở gan.

Về đồ uống kèm bữa sáng, bác sĩ Brown gợi ý cà phê và trà đều là những thức uống thân thiện với gan vì chứa hàm lượng polyphenol cao, giúp chống viêm (với điều kiện không cho thêm đường hoặc chất tạo ngọt nhân tạo).

Một loại đồ uống sáng mà nhiều người lầm tưởng là tốt cho gan nhưng thực tế lại không phải, đó là nước ép trái cây. "Nước ép trái cây khiến lượng đường fructose tăng đột biến. Tốt hơn hết bạn nên ăn nguyên quả để tận dụng chất xơ, giúp ngăn đường huyết tăng vọt", ông giải thích.

Bảo vệ lá gan không đến từ việc ăn một loại thực phẩm đơn lẻ mà phụ thuộc vào toàn bộ chế độ ăn của bạn. Nếu muốn ăn trứng vào bữa sáng, hãy kết hợp cùng các thực phẩm hỗ trợ gan như bánh mì nguyên cám và quả bơ. Ăn trứng cùng thịt xông khói hoặc xúc xích có thể hấp dẫn vị giác, nhưng hoàn toàn không mang lại lợi ích cho lá gan của bạn.

Mỹ Ý (Theo AOL)