14 hours ago
1
Công an xử lý nam thanh niên đăng tải bài viết sử dụng AI chế ảnh người ngất xỉu tại cây xăng - Ảnh: công an cung cấp
Kỳ nghỉ lễ 30-4 vừa rồi, cộng đồng mạng "dính" cú lừa bởi hình ảnh hai con cá sấu nổi trên sông, được cho là ở Vĩnh Long. Thực chất do có người dùng AI tạo dựng.
Trò tiêu khiển hay chiêu ác độc?
Từ khi ChatGPT và AI ra đời, những chiêu trò giả như thật "ăn theo" liên tục xuất hiện. Bên cạnh những trò vô thưởng vô phạt, có khá nhiều hình ảnh, câu chuyện giật gân, được cố ý dựng lên với mục đích câu view, câu like rẻ tiền.
Công nghệ cao thì trình độ thao tác của người dùng cũng ngày càng cao, nên không ngạc nhiên khi có rất nhiều người (trong đó có cả dân công nghệ thông tin) vẫn bị nhầm.
Hình ảnh giả tạo không chỉ mang tính đùa cợt đơn thuần, nhiều sự việc nguy hiểm hơn khi hình ảnh tự tưởng tượng ra, lợi dụng công nghệ gây hậu quả nghiêm trọng. Nhiều vụ tai nạn không hề có bỗng dưng được "nặn" ra, trở thành tin nóng.
Đáng lên án hơn chính là các hành vi xúc phạm danh dự, nhân phẩm của người khác theo kiểu ném đá giấu tay. Chỉ cần biết thỏa mãn ý thích cá nhân, còn nỗi khổ người khác phải gánh chịu thì "tác giả" không quan tâm.
Năm ngoái, giữa lúc các tỉnh miền Trung đang oằn mình chống lũ, đồng bào cả nước chung tay nhường cơm xẻ áo, một số tài khoản mạng xã hội dùng công nghệ tạo hình ảnh giả, đăng tin xuyên tạc, thậm chí xát thêm muối vào vết thương bởi sự vô cảm trước nỗi đau của cộng đồng.
Mới đây, cư dân mạng cũng một phen "dậy sóng" với đoạn clip "khẩu chiến" giữa chủ quán cơm và một nữ du khách xoay quanh sự tranh cãi về đĩa cơm giá 35.000 đồng.
Ngày hôm sau nhiều người ngã ngửa khi biết đây là sản phẩm được cố ý dàn dựng. Chưa biết sự việc đi đến đâu và ai bị xử lý nhưng trước mắt số lượt xem, lượt thích và bình luận đã cao kỷ lục.
Trị đến nơi những kẻ xả rác trên mạng
Công nghệ thông tin ngày càng khẳng định vị trí quan trọng trong đời sống xã hội loài người. Nhưng nếu không kịp thời chấn chỉnh, mọi việc sẽ không dừng lại ở câu chuyện hai con cá sấu to lớn bất ngờ "nổi" trên sông.
Không thể chấp nhận một vài cá nhân xem không gian mạng như chỗ để tiêu khiển. Lợi dụng thể hiện khả năng của "anh hùng bàn phím" hoặc các chiêu trò rẻ tiền mà dễ thao tác, trong đó có cả những chuyện nhảm nhí, dung tục đang nhắm đến trẻ em (thậm chí do trẻ em tự dựng nên) gây ra những hệ lụy khó lường.
Môi trường mạng cũng luôn cần trong lành, văn minh như môi trường sống. Những loại "rác" rơi vãi trên mạng phải được nhặt bỏ "ngay và luôn".
Điều cần thiết hơn nữa chính là xử lý nghiêm minh, trị đến nơi đến chốn những kẻ "xả rác".
Quy định xác thực danh tính với tài khoản mạng xã hội sẽ trở thành công cụ kiểm soát, góp phần ngăn chặn, phát hiện từ sớm những phần tử có ý đồ phao tin đồn nhảm rồi bỏ trốn.
Hình ảnh giả như thật trở nên quá đơn giản với trình độ công nghệ hiện nay. Kiểm chứng, xác minh thông tin là động tác đầu tiên và không thể thiếu trước khi chia sẻ và bàn luận. Không để cõi mạng là sân chơi riêng của những kẻ rảnh rỗi sinh nông nổi.
Bên cạnh cơ quan chức năng cũng không thể thiếu vai trò của người dùng mạng có trách nhiệm, sáng suốt, tỉnh táo trước những cạm bẫy và các trò "ảo thuật", được tạo nên từ muôn ngàn ảo thuật gia biến hình trên mạng.
Dễ dãi, chủ quan trước luồng thông tin không chính thống sẽ vô tình khiến cho cái xấu, cái sai còn đất sống.
Giỏi công nghệ, nên đi làm việc tốt
Có hiểu biết sâu về công nghệ nên sử dụng vào mục đích nhân văn. Câu chuyện một cụ ông bị cháy xe máy giữa đường vất vả dập lửa, đã được những người tốt lan truyền rất nhanh theo hướng tích cực.
Quả ngọt từ cộng đồng mạng đến ngay khi cụ được tặng xe mới và số tiền khá lớn. Nhưng đáng quý hơn vẫn là tình người trong hoạn nạn đã được lòng tốt và công nghệ tiếp sức đúng lúc. Câu view, câu like theo cách này thật đáng khen và rất nên ủng hộ.
Nguy hiểm gấp bội
Câu chuyện học sinh dùng AI để tạo hình ảnh mang tính gợi cảm của bạn mình rồi chia sẻ trên mạng gần đây khiến phụ huynh và nhà trường phải giật mình. Cơ quan chức năng đã sớm có giải pháp ngăn chặn sự lan truyền những hình ảnh này.
Cái đáng sợ không chỉ là chuyện hình ảnh xấu sẽ ảnh hưởng xấu đến nạn nhân (đang tuổi học trò), đáng sợ hơn là khi những học sinh 14-15 tuổi chưa ý thức được mức độ sai phạm và sự nguy hiểm kéo theo từ việc mình làm. Nhưng sử dụng công nghệ cho việc xấu thì các em đã rành hơn rất nhiều người lớn!
Một câu chuyện, một lời nhắc nhở đáng lưu tâm để biến thành những quy định, những bài học hiệu quả hơn trong nhà trường và trong câu chuyện người lớn phải dạy trẻ em.
Sử dụng AI phải đi cùng với trí tuệ, hiểu biết và đạo đức của người dùng. Người ra lệnh cho AI không hề vô can khi tạo hình ảnh và nội dung xấu để lan truyền trên mạng.
Nguy hiểm gấp bội khi người lạm dụng AI là trẻ em, nạn nhân là những người xung quanh các em.
