F-35 trục trặc ngay sau khi xuất xưởng, mắc kẹt giữa Đại Tây Dương

Hai tiêm kích F-35B gặp sự cố khi bay về Anh, phải hạ cánh khẩn xuống đảo Terceira trên Đại Tây Dương và nằm ở đây suốt hai tháng.

Telegraph ngày 20/5 cho biết hai tiêm kích tàng hình F-35B mắc kẹt ở đảo Terceira là những chiếc cuối cùng trong 48 máy bay được Anh đặt mua, chưa được bàn giao và vẫn thuộc sở hữu của hãng chế tạo Lockheed Martin. Ba chiếc F-35B cùng lô đã hạ cánh an toàn xuống căn cứ không quân Marham ở Norfolk, Anh vào tháng trước.

Một nguồn tin trong không quân Anh cho biết Lockheed Martin sẽ phải sửa chữa hai phi cơ này trước khi bàn giao. "Sự cố chưa liên quan đến không quân Anh. Cơ quan phụ trách hoạt động của F-35 thuộc Bộ Quốc phòng Anh đang tiếp tục cập nhật thông tin", người này nói.

Không rõ hai tiêm kích F-35B gặp sự cố gì. Sau khi nhà sản xuất hoàn tất quá trình sửa chữa, không quân Anh sẽ điều máy bay tiếp dầu Voyager để hỗ trợ chúng vượt quãng đường hơn 2.700 km về nước.

Bộ Quốc phòng Anh chưa lên tiếng về thông tin.

Lockheed Martin từ chối bình luận, song khẳng định họ "rất vinh dự được hợp tác với Anh trong tăng cường năng lực phòng thủ thông qua cung cấp mẫu tiêm kích đã được chứng minh hiệu quả trong chiến đấu".

Đường bay của hai tiêm kích F-35B gặp sự cố. Đồ họa: Open Street Map

Thông tin được công bố chưa đầy một năm sau vụ tiêm kích F-35B Anh phải hạ cánh khẩn cấp xuống Ấn Độ trong điều kiện thời tiết xấu. Chiếc F-35B sau đó gặp lỗi kỹ thuật và không thể cất cánh, phải nằm lại Ấn Độ suốt 5 tuần trước khi đội ngũ kỹ sư Anh hoàn tất sửa chữa và kiểm tra an toàn.

Anh ban đầu đặt mua 48 tiêm kích tàng hình F-35B, sau đó mua thêm 15 chiếc và dự kiến nhận toàn bộ vào năm 2033. Vào tháng 11/2021, một tiêm kích F-35B Anh đã rơi xuống Địa Trung Hải sau sự cố tấm chắn bảo vệ lọt vào cửa hút khí động cơ, phi công không thể hủy cất cánh và phải phóng ghế thoát hiểm.

Văn phòng Kiểm toán Quốc gia Anh (NAO) năm 2025 đánh giá phi đội F-35 nước này chỉ thực hiện được 1/3 nhiệm vụ cần thiết do thiếu kỹ sư và phụ tùng thay thế, cũng như đối mặt hao mòn ngoài dự kiến khi hoạt động trên biển.

Theo NAO, không một chiếc F-35B nào của Anh đạt trạng thái sẵn sàng chiến đấu trong giai đoạn tháng 10/2024 đến tháng 1/2025, do tất cả đều phải bảo trì.

Mô phỏng thiết kế bên trong của F-35B. Đồ họa: Telegraph

F-35B là phiên bản được phát triển cho thủy quân lục chiến Mỹ, nổi bật nhờ khả năng STOVL, cho phép nó hoạt động trên các tàu đổ bộ có sàn đáp nhỏ hơn tàu sân bay thông thường. Tuy nhiên, hệ thống STOVL cồng kềnh khiến F-35B có tầm hoạt động và khả năng cơ động thua kém biến thể F-35A không quân và F-35C hải quân.

Ngoài thủy quân lục chiến Mỹ, một số quốc gia đồng minh của Washington cũng đặt mua và đang biên chế dòng F-35B.

Nguyễn Tiến (Theo Telegraph, AP, AFP)