Hãng hàng không Mỹ ngừng bay sau 34 năm, hàng chục nghìn hành khách và nhân viên lao đao

Mỹ - Hãng hàng không giá rẻ Spirit Airlines chính thức ngừng hoạt động rạng sáng 2/5, bỏ lại hàng chục nghìn hành khách hoang mang cùng hơn 17.000 nhân viên mất việc.

Đúng 3h sáng thứ Bảy (2/5, giờ bờ Đông nước Mỹ), hãng hàng không giá rẻ Spirit Airlines chính thức ngừng bay, khép lại hành trình 34 năm hoạt động. Toàn bộ lịch trình bị hủy và dịch vụ chăm sóc khách hàng lập tức đóng băng.

Máy bay Spirit Airlines màu vàng quen thuộc vớ người Mỹ suốt 34 năm. Ảnh: AP

Trước đó, chính quyền Tổng thống Donald Trump từng đề xuất gói cứu trợ phút chót lên tới 500 triệu USD nhằm giữ hãng tiếp tục tồn tại. Đổi lại, chính phủ sẽ nắm giữ tới 90% cổ phần của Spirit. Tuy nhiên, các trái chủ đã từ chối thỏa thuận này. Nguồn tin của CNBC cho biết, Bộ trưởng Thương mại Mỹ Howard Lutnick đã gọi điện trực tiếp cho CEO Dave Davis để thông báo đàm phán bế tắc, khép lại mọi tia hy vọng cuối cùng.

Việc không thể chốt thỏa thuận nợ, cộng thêm đà tăng giá nhiên liệu phi mã do xung đột tại Iran đã đánh gục hoàn toàn nỗ lực thoát khỏi phá sản của hãng. Bộ trưởng Giao thông Mỹ Sean Duffy xác nhận chính phủ không thể tung tiền giải cứu một doanh nghiệp có mô hình tài chính thiếu bền vững, đồng thời nhận định hãng "đã lâm vào cảnh khốn cùng từ rất lâu".

Những chuyến bay cuối cùng và hành khách mắc kẹt

Chỉ riêng thứ Sáu - ngày cuối cùng trước khi sụp đổ - Spirit vẫn phục vụ hơn 50.000 hành khách. Chuyến bay cuối cùng mang số hiệu NK1833 khởi hành từ Detroit, chở theo 175 hành khách, đã hạ cánh xuống Dallas ngay sau nửa đêm thứ Bảy.

Đến trưa 2/5, các quầy thủ tục của Spirit tại những sân bay lớn như LaGuardia (New York) hoàn toàn vắng lặng. Trên các kiosk tự động, dòng thông báo lạnh lẽo hiện lên: "Chúng tôi rất tiếc phải thông báo Spirit Airlines đã ngừng mọi hoạt động toàn cầu. Thật vinh dự khi được mang bạn bè và gia đình đến gần nhau hơn trong suốt 34 năm qua".

Quầy làm thủ tục của Spirit Airlines tại sân bay LaGuardia (New York) trưa 2/5 hoàn toàn vắng lặng. Ảnh: CNBC

Sự sụp đổ đột ngột khiến nhiều hành khách trở tay không kịp. Chị Angela Moreno, dự định bay đến Nashville dự đám cưới, bàng hoàng khi biết tin ngay lúc ra sân bay: "Họ hoàn tiền vé, nhưng vé thay thế của các hãng khác hiện lên tới 600 USD. Cả gia đình tôi đang sốc". Tương tự, ông Ricardo Tejedo (72 tuổi) bức xúc khi bị mắc kẹt tại Florida trên đường tới Cộng hòa Dominica chữa bệnh.

Trước tình hình này, các hãng hàng không như United, Delta, Southwest và JetBlue đã đồng loạt áp giá trần để hỗ trợ khách hàng của Spirit đặt chuyến bay thay thế. Riêng trong ngày thứ Bảy, United đã tiếp nhận khoảng 14.000 khách của Spirit sang các chuyến bay của mình.

17.000 lao động mất việc làm

Khoảng 17.000 nhân sự trực tiếp và gián tiếp của Spirit đã rơi vào cảnh mất việc làm. Trong nỗ lực bảo vệ quyền lợi người lao động, bà Sara Nelson - Chủ tịch Hiệp hội Tiếp viên Hàng không Mỹ (AFA-CWA) - đã kiến nghị chính phủ hỗ trợ khoản phụ cấp thất nghiệp 600 USD/tuần, đồng thời đảm bảo các khoản lương, phép năm cho 5.000 tiếp viên trong quá trình xử lý phá sản.

Trong những giờ phút cuối cùng tại trung tâm điều hành ở Orlando, nhiều tin nhắn đượm buồn đã được gửi đi. Điển hình là dòng tin nhắn qua hệ thống buồng lái của một nhân viên điều phối lâu năm gửi đến phi công đang thực hiện nhiệm vụ trên không trung: "Chúng ta chính thức ngừng cất cánh lúc 3h sáng. Thượng lộ bình an, bạn của tôi".

Khởi nguồn từ một công ty vận tải tại Michigan vào thập niên 1960, Spirit Airlines bắt đầu khai thác đường bay vào những năm 1980 và từng vươn lên chiếm khoảng 4% thị phần hàng không Mỹ. Hãng ghi dấu ấn với mô hình "giá vé cơ bản siêu rẻ" (bare fare), thu phí mọi dịch vụ phụ trợ, đem lại lợi nhuận khổng lồ trong thập niên 2010. Năm 2022, Spirit nỗ lực sáp nhập với JetBlue nhưng bị Bộ Tư pháp dưới thời Tổng thống Biden chặn lại vì lo ngại độc quyền - một quyết định mà Bộ trưởng Giao thông đương nhiệm Sean Duffy gọi là "sai lầm lớn" khiến hãng đánh mất cơ hội tái cơ cấu vững chắc để rồi đi đến bước đường cùng.

Kinh tế thế giới Xem thêm