Leo núi Bà Đen: Người nhặt từng mẩu rác, kẻ thản nhiên giẫm lên cột mốc

Hai câu chuyện nhỏ nhưng không nhỏ về văn hóa ứng xử hằng ngày của người trẻ và cách họ chọn thể hiện bản thân sau khi học và làm theo mạng xã hội.

Tuổi 17 chọn điều hay

Khoảng 7h sáng 10-5, tuyến đường dây điện bao gồm 117 cột dẫn lên đỉnh núi Bà Đen, Tây Ninh (hay còn gọi là "đường cột điện") - một nơi quen thuộc với những người leo núi - đã bắt đầu có đông người qua lại. Đây là cung đường di chuyển hoang sơ với địa hình nhiều vách đá xen lẫn rừng cây.

Ban quản lý khu vực yêu cầu người dân khi đi tuyến này phải đăng ký thông tin tại trạm bảo vệ và tuyên truyền về quy định khi leo núi, trong đó có quy định không vứt rác dọc đường. Tuy nhiên thực tế diễn ra ngay trên đường đi lại khác hẳn với những quy định đã được phổ biến.

Từ khu vực gần chân núi đến lưng chừng núi, xen lẫn giữa lối đi mát mẻ là rác thải sinh hoạt do người leo núi vứt lại. Vỏ bánh kẹo, chai nước suối nhựa, hộp xốp đựng thức ăn thừa và tàn thuốc lá nằm rải rác dưới đất, có chỗ bị nhét vào các kẽ đá.

Tây Ninh đang trong đợt nắng nóng gay gắt, việc các loại rác thải dễ bắt lửa nằm lăn lóc ngay dưới đường dây điện và các tủ điện dọc đường tiềm ẩn rủi ro hỏa hoạn. Bên cạnh đó với lượng rác dồn ứ kẹt giữa các khe tảng đá lớn, khi trời đổ mưa, dòng chảy tự nhiên sẽ bị cản lại, dễ gây sạt lở ở những đoạn dốc cao.

Phải đi quá nửa đường, tới khu vực lưng chừng núi mới thấy các túi rác lớn là các túi lưới, bao bố được treo cố định trên thân cột điện để mọi người bỏ rác. Dù vậy khoảng cách giữa các túi rác này khá xa, thưa thớt.

Bắt đầu từ đoạn cột điện số 110 trở lên, lượng rác ven lối đi vơi hẳn. Bên đường, hai bạn trẻ đang lom khom gom từng vỏ chai nhựa, vỏ bánh kẹo... vào túi ni lông lớn đã qua sử dụng được chuẩn bị từ trước.

Đó là Phong, học sinh Trường Trần Đại Nghĩa và Trung, học sinh Trường Lê Duẩn, Tây Ninh. Phong và Trung là bạn thân, rủ nhau đi leo núi dịp cuối tuần. Cả hai thống nhất lúc đi lên sẽ tập trung leo và ngắm cảnh, lúc đi xuống sẽ dùng túi ni lông lớn để gom rác dọc đường. Chia sẻ về việc này, hai bạn cho biết trước đó có xem được các video nhặt rác trên mạng xã hội thấy hay nên rủ nhau làm thử ngoài đời thực.

Người chọn tạo dáng bất chấp

Khoảng 12h, nhiệt độ trên đỉnh núi hầm hập. Tại vị trí cột mốc 986m cũ nằm ngoài khu vực che chắn, đa số người leo núi chỉ nán lại vào khung hình, chụp nhanh vài tấm ảnh kỷ niệm rồi lập tức tản ra tìm chỗ râm mát. Một bạn trẻ thản nhiên leo trèo, giẫm hẳn lên các bậc của cột mốc để tạo dáng. Thấy vậy, một người lớn tuổi đứng gần đó lên tiếng nhắc nhở: "Em có biết là ở đây họ cấm không được leo lên đó chụp không?".

Đáp lại câu hỏi này, bạn trẻ biện minh rằng khu vực này được chụp bình thường và ban quản lý không hề cấm. Tuy nhiên khi chúng tôi trao đổi trực tiếp với nhân viên khu du lịch đang làm việc tại điểm này, nhân viên an ninh khẳng định khu vực cột mốc 986m cũ nghiêm cấm người dân trèo lên để đảm bảo an toàn và bảo vệ tình trạng của cột mốc.

Những câu chuyện thanh niên nhặt rác lan tỏa trên mạng đã khiến nhiều bạn trẻ cùng xắn tay, gặp rác dọn liền. Họ không cần ghi hình ảnh, cũng không tự đăng lên mạng việc mình đã làm. 

Ngược lại, để có những tấm ảnh thể hiện sự "trải nghiệm" hay để khoe hành trình, điểm đến, nhiều người chọn cách chụp cho bằng được những tấm ảnh bản thân ở nơi cấm chụp ảnh, cấm leo trèo, thậm chí những nơi có thể nguy hiểm cho mình và người khác.

Hai câu chuyện chúng tôi chứng kiến ở núi Bà Đen cho thấy mạng xã hội đang tác động trực tiếp đến thói quen của người đi leo núi theo hai hướng hoàn toàn khác biệt. Một bên vì muốn có những bức ảnh đẹp để đăng tải, người ta sẵn sàng vượt qua quy định, có hành động thiếu tôn trọng di tích. 

Ở chiều ngược lại, nhờ sự lan truyền của những nội dung tích cực, trào lưu bảo vệ thiên nhiên đã được hai nam sinh mang ra ngoài đời thực bằng túi rác nhặt dọc đường.