Nam sinh với tấm bản đồ chỉ đường 'có 1 không 2' thời chưa có Google Maps

Tấm bản đồ từ trái tim

Hành trình tham gia Chương trình Tiếp sức mùa thi của anh Lại Mạnh Duẩn bắt đầu vào năm 2009, khi anh đang là sinh viên năm nhất Viện ĐH Mở Hà Nội. Tràn đầy nhiệt huyết, anh đăng ký tham gia đội tình nguyện Tiếp sức mùa thi và được phân công túc trực tại Bến xe Gia Lâm.

Những năm 2009 - 2010, điện thoại thông minh chưa phổ biến và Google Maps vẫn là một khái niệm xa lạ với nhiều người dân. Để chỉ đường cho hàng ngàn sĩ tử từ các tỉnh lẻ bỡ ngỡ bước chân lên thủ đô, các tình nguyện viên chỉ có một công cụ duy nhất là những tấm bản đồ giấy khổ lớn mượn từ Thành đoàn Hà Nội.

Anh Lại Mạnh Duẩn, người đã sáng tạo ra tấm bản đồ "có 1 không 2"

ẢNH: NVCC

Việc tra cứu thủ công vô cùng mất thời gian, lúng túng và không mang lại hiệu quả cao. Chứng kiến sự vất vả của các tình nguyện viên và sự hoang mang của phụ huynh, sĩ tử, một ý tưởng đã nhen nhóm trong đầu chàng sinh viên trẻ: phải tạo ra một tấm bản đồ chuyên biệt, chi tiết và dễ hiểu nhất để phục vụ riêng cho kỳ thi đại học.

Cơ duyên đến khi anh Duẩn bắt đầu làm công việc phụ xe (nhân viên bán vé) tại Xí nghiệp Xe buýt Thăng Long vào năm thứ hai. Công việc này đã giúp anh có cơ hội đi khắp các nẻo đường, nắm rõ từng lộ trình, từng điểm dừng đỗ của hệ thống xe buýt Hà Nội. Tận dụng lợi thế đó, anh bắt tay vào thực hiện tấm bản đồ chỉ đường đầu tiên.

Anh Lại Mạnh Duẩn (bìa phải) tham gia chương trình Tiếp sức mùa thi năm 2024

ẢNH: NVCC

Những dặm đường đổ mồ hôi và những đêm thức trắng

Ban đầu, bản đồ chỉ dừng lại ở khu vực Bến xe Gia Lâm và một số trường đại học lân cận, thì đến năm 2012 - 2013, khát vọng của anh Duẩn ngày càng lớn hơn. Anh muốn mở rộng phạm vi ra toàn thành phố.

Để có được dữ liệu chính xác cho bản đồ, anh Duẩn đã đi xe máy khảo sát thực tế. Anh đã đi hàng trăm km, đến gần 1.500 điểm trường đại học, cao đẳng, học viện và các trường THPT trên địa bàn Hà Nội.

Anh còn tới tận các điểm thi ở ngoại ô, vùng ven đô để tìm lộ trình tuyến xe buýt ngắn nhất, tối ưu nhất. Có những điểm trường nằm trong ngõ sâu, anh phải ghi chép cẩn thận từ bến xe buýt gần nhất đi bộ vào mất bao xa để tư vấn chính xác cho thí sinh.

Anh Lại Mạnh Duẩn hỗ trợ người nhà thí sinh khi đưa con đến thành phố Hà Nội dự thi

ẢNH: NVCC

Đêm về, anh cặm cụi gõ máy tính để tổng hợp dữ liệu. "Nhiều hôm máy tính treo và xóa sạch mọi thứ. Lúc đó, tôi thật sự nản chí, muốn bỏ cuộc vì quá mệt mỏi và mất công sức. Nhưng không hiểu động lực từ đâu, tôi lại ngồi dậy thức trắng đêm để làm lại từ đầu", anh Duẩn chia sẻ.

Tấm bản đồ "có 1 không 2"

Nỗ lực phi thường của anh Lại Mạnh Duẩn đã mang đến một kết quả vượt mong đợi. Đến năm 2013, dưới sự ủng hộ và tạo điều kiện của Hội Sinh viên thành phố Hà Nội, bản đồ chỉ đường của anh Duẩn đã được nhân rộng ra 12 bến xe và nhà ga trọng điểm trên toàn thành phố.

Đây là quyển cẩm nang "có 1 không 2" bằng cách chỉ dẫn rất tỉ mỉ như: từ bến xe này đi ra ngoài rẽ phải, đi bao nhiêu bước, nhìn thấy biển gì, lên tuyến xe số mấy, đi thêm bao nhiêu bến nữa thì xuống...

Tấm bản đồ có hướng dẫn chi tiết để chỉ đường cho thí sinh và người nhà khi đến Hà Nội dự thi đại học

ẢNH: NVCC

"Cẩm nang" của anh Duẩn trở thành một báu vật thực sự đối với các đội tình nguyện viên lúc bấy giờ. Bất kỳ tình nguyện viên nào, dù mới tham gia, chưa thạo đường Hà Nội, chỉ cần nhìn vào bản đồ là có thể tư vấn vanh vách cho thí sinh cách đi từ bến xe đến đúng điểm thi bằng phương tiện công cộng rẻ nhất và an toàn nhất.

Sáng kiến này không chỉ giúp tiết kiệm hàng ngàn giờ đồng hồ tra cứu mà còn tạo ra một hình ảnh sinh viên tình nguyện Hà Nội chuyên nghiệp, tận tâm và vô cùng chuyên nghiệp.

Với cống hiến xuất sắc đó, năm 2013, anh Lại Mạnh Duẩn được tuyên dương là một trong những gương mặt tiêu biểu của chiến dịch Mùa hè xanh và vào danh sách 10 Gương mặt trẻ tiêu biểu thủ đô.

Một tinh thần thiện nguyện không bao giờ tắt

Bản đồ chỉ đường của anh Duẩn đã hoàn thành xuất sắc sứ mệnh lịch sử của nó suốt 5 - 6 năm (từ 2010 đến 2015). Từ năm 2015, khi Bộ GD-ĐT thay đổi quy chế thành kỳ thi THPT quốc gia, cùng với sự bùng nổ của mạng xã hội và Google Maps, cuốn cẩm nang bằng giấy dần khép lại vòng đời của mình. Thế nhưng, tinh thần của người tạo ra nó thì vẫn sáng mãi.

Cuộc đời của anh Lại Mạnh Duẩn cũng có những ngã rẽ. Nhận thấy ngành học tại Viện ĐH Mở không còn phù hợp, anh mạnh dạn dừng lại và thi vào ngành kinh tế vận tải (hệ tại chức) của Trường ĐH Công nghệ Giao thông vận tải. Vừa học vừa làm, anh lấy bằng cử nhân vào năm 2019.

Anh Lại Mạnh Duẩn tham gia công tác tình nguyện tại Câu lạc bộ Tình nguyện viên thủ đô

ẢNH: NVCC

Hiện tại, anh Duẩn mưu sinh bằng công việc của một shipper công nghệ. Dù công việc vất vả, dầm mưa dãi nắng, nhưng trái tim thiện lương và tinh thần "hiệp sĩ" của chàng tình nguyện viên năm nào vẫn nguyên vẹn.

Gần đây nhất, trong 2 năm 2022 và 2023, anh lại được cộng đồng và lực lượng công an biểu dương khi nhặt được giấy tờ, tài sản quan trọng của du khách nước ngoài và chủ động tìm cách trao trả lại tận tay người mất.

Nhìn lại hành trình hơn 1 thập kỷ gắn bó với công tác thiện nguyện, từ một sinh viên làm bản đồ xe buýt đến một anh shipper tử tế giữa đời thường, anh Duẩn tâm sự: "Làm tình nguyện không có lương, nhưng tôi nhận được rất nhiều. Đó là niềm vui, là sự trưởng thành của bản thân và là cơ hội để tôi được làm những việc tốt đẹp cho mọi người".