Nghịch lý Ngoại hạng Anh: Bụt chùa nhà không thiêng, Chelsea - Tottenham gây thất vọng

Lợi thế sân nhà, yếu tố từng được xem là điểm tựa quan trọng, đang cho thấy dấu hiệu suy giảm rõ rệt tại Ngoại hạng Anh mùa này.

   

“Pháo đài” không còn bất khả xâm phạm

Trong hai tuần gần đây tại Ngoại hạng Anh, chỉ 4 trong tổng số 21 trận đấu kết thúc với chiến thắng dành cho đội chủ nhà, tương đương vỏn vẹn 19%. Trong giai đoạn đó, chỉ có Man City, Crystal Palace và Aston Villa là giành trọn 3 điểm trước khán giả nhà.

Chelsea và Tottenham nằm trong nhóm gặp khó khăn ngay tại “pháo đài” của mình mùa này

Danh sách những đội gặp khó trên sân nhà mùa này có Tottenham, đội vừa thua 1-4 trước Arsenal hôm 22/2 và mới chỉ thắng 2 trận sân nhà từ đầu mùa. “Gà trống” cùng Chelsea nằm trong nhóm 6 đội có số điểm trung bình mỗi trận trên sân nhà thấp hơn so với sân khách.

Chelsea tiếp tục gây thất vọng khi bị Burnley cầm hòa 1-1 vào phút chót hôm 21/2, đó đã là trận sân nhà thứ 8 mà “The Blues” đánh rơi điểm trong tổng số 14 trận được chơi tại Stamford Bridge mùa này.

Tỷ lệ thắng chung của các đội chủ nhà mùa này là 42%, mức thấp thứ năm trong lịch sử Premier League. Tuy nhiên, thực tế cho thấy tầm quan trọng của lợi thế sân nhà đã suy giảm suốt hơn một thế kỷ.

Dữ liệu thống kê từ giải đấu cao nhất nước Anh kể từ khi hệ thống Football League ra đời năm 1888 cho thấy xu hướng rất rõ ràng. Tỷ lệ thắng sân nhà từng đạt đỉnh 65% vào năm 1895, nhưng kể từ đó giảm dần đều, mất khoảng một phần ba để xuống còn 42% như hiện tại.

Tỷ lệ hòa chỉ ở mức 12% vào năm 1890, sau đó tăng lên đỉnh điểm 32% vào năm 1973, trước khi giảm trở lại trong những năm gần đây, song song với việc tỷ lệ thắng sân khách tăng lên.

Từ mức đáy 16% vào năm 1901, tỷ lệ thắng sân khách ở hạng đấu cao nhất nước Anh đã tăng lên 31%, với đà tăng đặc biệt mạnh trong thập kỷ qua.

Đáng chú ý, ở mùa giải 2020/21 bị ảnh hưởng bởi Covid-19, khi các trận đấu diễn ra không có khán giả, tỷ lệ thắng sân khách (40%) lần đầu tiên trong lịch sử vượt tỷ lệ thắng sân nhà (38%), minh chứng rõ ràng cho vai trò đang suy giảm của yếu tố “chảo lửa” khán đài.

Vì sao lợi thế sân nhà ngày càng suy giảm?

Ngày nay, các CLB tại Ngoại hạng Anh được trang bị tốt hơn bao giờ hết khi thi đấu xa nhà. Hệ thống di chuyển bằng máy bay thuê riêng, khách sạn cao cấp, lịch trình khoa học giúp giảm thiểu tối đa sự mệt mỏi.

Nếu như hơn một thế kỷ trước, hành trình sân khách có thể là một “cuộc hành xác”, thì giờ đây nó chỉ còn là một bất tiện nhỏ. Yếu tố thể lực, từng là lợi thế lớn của đội chủ nhà, đã bị thu hẹp đáng kể.

Sự phát triển của phân tích dữ liệu, hồi phục thể lực, dinh dưỡng và chiến thuật giúp các đội bóng thích nghi tốt hơn với mọi môi trường thi đấu. Các CLB lớn có đội ngũ phân tích video chi tiết từng thói quen, từng đặc điểm mặt sân của đối thủ. Điều này khiến yếu tố “xa nhà”, vốn từng khiến đội khách chệch choạc, không còn đáng kể như trước.

Đội	PPG
Tottenham	-0,75
Everton	-0,47
Crystal Palace	-0,47
Nottingham Forest	-0,15
West Ham	-0,14
Chelsea	-0,05
Burnley	0,13
Wolves	0,14
Liverpool	0,35
Aston Villa	0,38
Arsenal	0,53
MU	0,58
Brentford	0,63
Brighton	0,69
Bournemouth	0,7
Fulham	0,77
Newcastle	0,84
Man City	0,88
Leeds United	1,05
Sunderland	1,09

Chênh lệch điểm trung bình mỗi trận (PPG) khi đá sân nhà so với sân khách ở Ngoại hạng Anh mùa này

Đầu thế kỷ 20, luật thi đấu cho phép kích thước sân dao động rất rộng (91-119m chiều dài, 46-91m chiều rộng), tạo nên sự khác biệt lớn giữa các sân, và thường mang lại lợi thế cho đội chủ nhà quen mặt sân.

Hiện nay, theo tiêu chuẩn của UEFA, sân thi đấu chỉ dao động trong khoảng 100-105m dài và 64-68m rộng. Sự đồng nhất này giúp giảm đáng kể yếu tố bất ngờ với đội khách.

Không chỉ kích thước, chất lượng mặt cỏ cũng được tiêu chuẩn hóa nhờ công nghệ và quy định nghiêm ngặt. “Mặt sân lạ” gần như không còn tồn tại ở cấp độ cao nhất.

Mùa giải 2020/21, khi các trận đấu diễn ra không khán giả, chứng kiến tỷ lệ thắng sân khách vượt sân nhà lần đầu tiên trong lịch sử. Điều đó chứng minh CĐV vẫn là một yếu tố tác động lớn.

Tuy nhiên, liệu các sân đấu hiện đại có còn “thù địch” như trước? Hay sự bất mãn của người hâm mộ, từng xuất hiện tại Tottenham Hotspur Stadium hay London Stadium, lại vô tình tạo áp lực ngược lên chính đội nhà?

Việc Everton, Tottenham và West Ham, những đội đang thích nghi với sân mới hoặc tương đối mới, đều chơi không tốt trên sân nhà mùa này cho thấy sự quen thuộc vẫn có ý nghĩa nhất định.

Premier League 2025-26 Xem thêm