4 hours ago
10
Theo các chuyên gia, những năm gần đây, tật khúc xạ không còn là vấn đề riêng của học sinh tiểu học hay trung học cơ sở mà đang gia tăng nhanh ở học sinh cuối cấp, sinh viên và người lao động trẻ tại các đô thị lớn. Đây là nhóm thường xuyên học tập, làm việc với máy tính, điện thoại trong thời gian dài, ít vận động ngoài trời và chịu áp lực học tập, công việc cao.
Sự suy giảm thị lực ở nhóm dân số này không chỉ ảnh hưởng đến sức khỏe cá nhân mà còn tác động đến năng suất lao động, chất lượng học tập và nguồn nhân lực trong quá trình chuyển đổi số.
Tật khúc xạ gia tăng nhanh ở giới trẻ.
Theo dự báo quốc tế, đến năm 2050, khoảng một nửa dân số thế giới sẽ mắc cận thị và 10% sẽ bị cận thị nặng. Đông Á và Đông Nam Á được xác định là những khu vực có tốc độ gia tăng nhanh nhất do quá trình đô thị hóa, áp lực giáo dục, thời gian nhìn gần kéo dài và thiếu hoạt động ngoài trời.
Tại Việt Nam, nhiều nghiên cứu cho thấy tỷ lệ cận thị ở học sinh liên tục gia tăng, đặc biệt tại khu vực thành thị. Một số khảo sát ghi nhận khoảng 26,6% học sinh trung học ở đô thị mắc cận thị, trong khi tỷ lệ này tại khu vực nông thôn dao động từ 14,2-16,3%.
Đáng chú ý, khảo sát của Bệnh viện Mắt Trung ương năm 2020 tại một số trường học ở Hà Nội cho thấy 37,5% học sinh mắc tật khúc xạ, chủ yếu là cận thị. Tại TP Hồ Chí Minh, nghiên cứu năm 2023 ghi nhận gần 53% trẻ được khảo sát mắc cận thị.
Thông tin trên được đưa ra tại tọa đàm “Giải pháp nâng cao thị lực thời hiện đại” do Báo Nhân Dân tổ chức ngày 6/8 với sự tham dự của đại diện cơ quan quản lý nhà nước, các chuyên gia nhãn khoa, hội nghề nghiệp, doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực chăm sóc thị lực cùng đông đảo phóng viên các cơ quan báo chí.
Các chuyên gia thảo luận tại tọa đàm.
Tọa đàm tập trung phân tích xu hướng trẻ hóa của tật khúc xạ tại Việt Nam, đồng thời thảo luận những giải pháp chăm sóc và điều chỉnh thị lực an toàn trong bối cảnh người trẻ ngày càng phụ thuộc vào các thiết bị công nghệ.
Các chuyên gia nhận định quá trình đô thị hóa, áp lực học tập, việc sử dụng điện thoại thông minh, máy tính bảng và máy tính ngày càng nhiều, đặc biệt sau đại dịch COVID-19, đã góp phần khiến tình trạng cận thị tiến triển nhanh hơn. Nếu không có các biện pháp kiểm soát hiệu quả, Việt Nam có nguy cơ đối mặt với “đại dịch cận thị” tương tự nhiều quốc gia trong khu vực, nơi tỷ lệ cận thị ở học sinh trung học đã vượt 80%.
PGS.TS Nguyễn Đình Ngân, Phó Chủ tịch Hội Nhãn khoa Việt Nam, Phó Giám đốc Bệnh viện 103, cũng chia sẻ, cận thị là tật khúc xạ phổ biến, hiện nay chiếm khoảng 30% dân số thế giới.
Bên cạnh đó, nhu cầu sử dụng các phương pháp điều chỉnh tật khúc xạ cũng ngày càng đa dạng, từ kính gọng, kính áp tròng, kính chỉnh hình giác mạc ban đêm (Ortho-K) đến phẫu thuật khúc xạ.
Các chuyên gia cũng cảnh báo, cận thị không đơn thuần là việc phải đeo kính. Nếu không được phát hiện và kiểm soát kịp thời, đặc biệt ở những trường hợp cận thị nặng, người bệnh có nguy cơ đối mặt với nhiều biến chứng nguy hiểm như bong võng mạc, glôcôm, bệnh lý hoàng điểm và suy giảm thị lực không thể phục hồi.
Ngoài những ảnh hưởng đối với sức khỏe, suy giảm thị lực còn khiến học sinh giảm khả năng tiếp thu kiến thức, khó tập trung, thường xuyên mỏi mắt, đau đầu và hạn chế tham gia các hoạt động thể chất.
TS.BS Nguyễn Văn Huy, Phó Giám đốc Bệnh viện Mắt Trung ương khuyến cáo, một trong những nguyên nhân khiến việc kiểm soát cận thị chưa đạt hiệu quả là nhận thức của học sinh, phụ huynh và giáo viên về phòng ngừa, phát hiện sớm còn hạn chế. Nhiều trẻ chưa được khám mắt định kỳ, đeo kính không đúng số, duy trì thời gian sử dụng thiết bị điện tử quá lâu, trong khi thời gian hoạt động ngoài trời ngày càng ít. Bên cạnh đó, điều kiện chiếu sáng tại một số trường học vẫn chưa đáp ứng yêu cầu, làm gia tăng nguy cơ mắc và tiến triển cận thị.
Theo ban tổ chức, tọa đàm được chia thành hai phiên thảo luận. Phiên đầu tập trung đánh giá thực trạng, xu hướng trẻ hóa của tật khúc xạ, các yếu tố nguy cơ cũng như quy định quản lý đối với các trang thiết bị y tế nhãn khoa. Phiên thứ hai phân tích ưu, nhược điểm của từng phương pháp điều chỉnh khúc xạ, yêu cầu về an toàn sản phẩm và trách nhiệm của cơ quan quản lý, cơ sở y tế, doanh nghiệp cùng truyền thông trong bảo vệ thị lực cộng đồng.
