30 minutes ago
4
Chị Mai Hiền (Hà Nội), chia sẻ: "Hơn 2 năm trước, mẹ tôi đi khám ở bệnh viện tỉnh, được phát hiện có nhân tuyến giáp. Gia đình vô cùng lo lắng khi bác sĩ nói rằng, mẹ tôi có nguy cơ ung thư giáp, cần mổ. Cũng vì quá lo nên tôi đã đưa mẹ lên Bệnh viện Bạch Mai (Hà Nội) kiểm tra lại. Tại đây, bác sĩ cho biết, nhân giáp lành tính, không có chỉ định mổ, đồng thời tư vấn cho mẹ tôi tái khám 1 năm 1 lần. Hiện, mẹ tôi có sức khỏe bình thường".
Câu chuyện của chị Hiền là một trong các tình huống cho thấy khoảng cách về chất lượng dịch vụ y tế, với bệnh lý phổ biến.
Các bác sĩ tại tất cả các tuyến chuyên môn cần có cơ hội được học tập, đào tạo
ẢNH: GS NGUYỄN MẠNH HÙNG CUNG CẤP
Trong lĩnh vực tim mạch, đột quỵ, khoảng cách này càng lớn hơn, khi thực tế chưa nhiều bệnh viện tuyến tỉnh điều trị hiệu quả. Thậm chí, có bệnh viện tỉnh sau nhiều tháng trang bị máy hiện đại nhưng vẫn chưa thể "tận dụng" hết tính năng trong điều trị. Các ca can thiệp mạch vẫn phải chuyển về tuyến T.Ư, dù tại bệnh viện tuyến tỉnh thiết bị đã "chờ" sẵn.
"Chúng ta thường giải thích khoảng cách về chất lượng chuyên môn giữa bệnh viện tuyến T.Ư và tuyến dưới bằng sự khác biệt về cơ sở vật chất, trang thiết bị, kỹ thuật hay số lượng người bệnh.
Những yếu tố đó đều quan trọng, nhưng chưa chạm đến gốc rễ của vấn đề. Nguyên nhân rất căn bản của khoảng cách, đó là sự khác biệt về cơ hội và chất lượng đào tạo chuyên khoa của bác sĩ", GS-TS, bác sĩ Phạm Mạnh Hùng, Trưởng bộ môn Tim mạch, Trường ĐH Y Hà Nội; Viện trưởng Viện Tim mạch, Bệnh viện 19-8, đánh giá.
Từng được đào tạo bác sĩ nội trú tại Việt Nam, tham khảo các mô hình đào tạo tại Mỹ và các nước, đồng thời có hơn 30 năm tham gia đào tạo sau đại học và chuyên ngành sâu tại Trường ĐH Y Hà Nội, GS Hùng cho rằng, cơ hội được đào tạo chuyên khoa bài bản, được thực hành dưới sự giám sát của những người thầy có kinh nghiệm, được tiếp xúc với đủ phổ bệnh, đủ số lượng ca bệnh và kỹ thuật chủ yếu tập trung tại một số bệnh viện và trường đại học lớn, nên khoảng cách về năng lực chuyên môn giữa các vùng, miền là khó tránh khỏi.
"Hệ quả cuối cùng không chỉ là sự khác biệt về trình độ bác sĩ mà còn là bất bình đẳng trong khả năng tiếp cận dịch vụ y tế chất lượng cao của người dân. Người bệnh ở địa phương tiếp tục tìm cách lên tuyến trên vì tin rằng ở đó có bác sĩ giỏi hơn", GS Hùng nêu thực trạng.
Không chỉ xây thêm bệnh viện
GS Hùng cho rằng, muốn giải quyết bài toán khoảng cách chất lượng dịch vụ y tế bền vững, không thể chỉ xây thêm bệnh viện hoặc mua thêm thiết bị.
Quan trọng hơn là phải xây dựng được một hệ thống có khả năng đào tạo những bác sĩ đạt cùng một chuẩn năng lực nghề nghiệp, dù sau này họ làm việc tại Hà Nội, TP.HCM hay một tỉnh miền núi, vùng sâu, vùng xa.
Cần xây dựng được một hệ thống có khả năng đào tạo những bác sĩ đạt cùng một chuẩn năng lực nghề nghiệp, dù sau này họ làm việc thành phố lớn hay hay tỉnh miền núi, vùng sâu, vùng xa
ẢNH: GS NGUYỄN MẠNH HÙNG CUNG CẤP
Dự thảo thông tư của Bộ Y tế hướng dẫn xây dựng và tổ chức thực hiện chương trình đào tạo sau đại học thuộc lĩnh vực sức khỏe cấp văn bằng bác sĩ nội trú, bác sĩ chuyên khoa hiện có nhiều điểm tiến bộ, trong đó xác lập chuẩn chương trình, chuẩn đầu ra, điều kiện đối với cơ sở đào tạo và cơ sở thực hành; tăng cường tự chủ gắn với trách nhiệm giải trình; chú trọng đánh giá năng lực và bảo đảm chất lượng đào tạo.
Đặc biệt, khoản 2 điều 10 quy định: "Chương trình đào tạo bác sĩ nội trú và chương trình đào tạo bác sĩ chuyên khoa cùng chuyên ngành có cùng chuẩn đầu ra". Đây có thể xem là một trong những tư tưởng quan trọng nhất của dự thảo.
Theo GS Hùng, người bệnh không quan tâm bác sĩ điều trị cho mình đã đi theo "hệ" đào tạo nào. Điều họ cần được bảo đảm là bác sĩ đó có đủ năng lực để khám bệnh, chẩn đoán, điều trị và chịu trách nhiệm chuyên môn một cách an toàn hay không.
Định hướng đào tạo dài hạn nên được khái quát bằng nguyên tắc: một chuyên ngành - một chuẩn năng lực. Có thể có nhiều lộ trình đào tạo, nhưng phải cùng một chuẩn đầu ra, một chuẩn đánh giá và một chuẩn công nhận bác sĩ chuyên khoa.
"Nếu xây dựng được một hệ thống mà bác sĩ ở các vùng miền được đào tạo và đánh giá theo cùng một chuẩn năng lực, chúng ta sẽ có cơ hội từng bước thu hẹp khoảng cách chất lượng giữa các tuyến. Người dân sẽ tin tưởng hơn vào khả năng điều trị tại địa phương, từ đó góp phần giảm tình trạng người bệnh phải vượt tuyến và giảm quá tải cho các bệnh viện T.Ư", GS Hùng nói.
