2 hours ago
3
Tổng thống Mỹ Donald Trump - Ảnh: AFP
Trong tuyên bố ngày 23-5 (giờ Mỹ), Tổng thống Mỹ Donald Trump cho hay thỏa thuận ngừng bắn với Iran sẽ bao gồm việc mở lại eo biển Hormuz, đồng thời cho biết thêm rằng thỏa thuận vẫn "cần được hoàn tất" bởi các nhà đàm phán của Mỹ và Iran cũng như "nhiều quốc gia khác".
Tuyên bố được đưa ra sau cuộc điện đàm chung của ông với các nhà lãnh đạo và quan chức từ Qatar, Saudi Arabia, Các Tiểu vương quốc Ả Rập thống nhất, Pakistan, Jordan, Ai Cập, Thổ Nhĩ Kỳ và Bahrain. Ông Trump cũng cho biết ông đã có một cuộc điện đàm riêng với Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu.
Các cuộc điện đàm đã "giải quyết phần lớn" một bản ghi nhớ về thỏa thuận ngừng bắn với Iran, theo nhà lãnh đạo Mỹ.
"Những khía cạnh và chi tiết cuối cùng của thỏa thuận hiện đang được thảo luận và sẽ được công bố trong thời gian ngắn", ông Trump viết trên Truth Social.
Theo truyền thông Mỹ, một trong các nội dung đã đạt được là việc mở cửa lại eo biển Hormuz. Cá biệt, báo New York Times dẫn lời một quan chức cấp cao Nhà Trắng tiết lộ Iran thậm chí đã đồng ý từ bỏ số uranium làm giàu mức độ cao, vốn có thể được sử dụng để chế tạo vũ khí hạt nhân.
Tuy nhiên Hãng tin Fars của Iran lại đưa ra thông tin trái chiều. Trong đó thỏa thuận sẽ cho phép Iran quản lý eo biển Hormuz và tuyên bố của ông Trump về việc mở cửa trở lại eo biển là "không phù hợp với thực tế".
Hãng tin này dẫn lời Lực lượng Vệ binh cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) cho biết bài đăng mạng xã hội mới nhất của Tổng thống Trump chỉ là "lời tuyên truyền", cũng như khẳng định Tehran chưa đưa ra bất kỳ cam kết nào về chương trình hạt nhân.
"Điều quan trọng phải nói là trước đây ông Trump đã tuyên bố đàm phán về chương trình hạt nhân của Iran là một trong những điều kiện chính và không thể tách rời của bất kỳ thỏa thuận nào. Tuy nhiên Iran chưa đưa ra cam kết nào và cũng chưa thảo luận về vấn đề hạt nhân ở giai đoạn này", IRGC nêu trong tuyên bố.
Theo IRGC, các quan chức Mỹ đã thừa nhận trong nhiều thông điệp gửi tới Iran rằng những thông điệp trên mạng xã hội của ông Trump "phần lớn mang mục đích quảng bá và phục vụ truyền thông trong nước Mỹ, đồng thời khuyến nghị không nên chú ý đến những phát ngôn này".
Cùng ngày 23-5, Iran cho biết họ đang hướng tới một bản ghi nhớ về việc chấm dứt chiến tranh sau khi các quan chức cấp cao của nước này gặp ông Asim Munir, Tổng tư lệnh quân đội Pakistan.
Quân đội Pakistan sau đó xác nhận các cuộc đàm phán đã đạt được tiến triển "đáng khích lệ". Hai nguồn tin Pakistan tham gia vào các cuộc đàm phán cho biết thỏa thuận đang được thương lượng là "khá toàn diện để chấm dứt chiến tranh".
Ông Esfandyar Batmanghelidj, một nhà phân tích về Iran, đã mô tả cuộc điện đàm chung giữa một số nhà lãnh đạo Trung Đông và Tổng thống Trump là một "bước ngoặt lịch sử" trong tư duy an ninh của khu vực, cho rằng nó phản ánh nỗ lực thống nhất hướng tới một thỏa thuận chấm dứt chiến tranh.
Trong bài đăng trên X, ông Batmanghelidj phân tích các tổng thống Mỹ trước đây hay đẩy các nhà lãnh đạo khu vực vào thế đối đầu với nhau, thường theo cách có lợi cho lợi ích của Israel, song điều này đang dần thay đổi.
"Điều quan trọng là các điều khoản của thỏa thuận ban đầu này đã được xác định thông qua sự hòa giải và đàm phán giữa chính các nước quan trọng trong khu vực", ông viết.
