Polyp lấp đầy hốc mũi

TP HCMAnh Hoàng, 45 tuổi, viêm xoang mạn tính hơn 10 năm, nay khó thở, mất khứu giác, bác sĩ phát hiện polyp lấp đầy hốc mũi.

ThS.BS.CKI Phạm Thị Phương, Trung tâm Tai Mũi Họng, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP HCM, nội soi mũi xoang cho anh Hoàng ghi nhận niêm mạc mũi phù nề, khe giữa xuất tiết dịch, polyp dày đặc lấp kín hai bên hốc mũi, không còn khoảng trống để không khí lưu thông. Polyp tràn ra cửa mũi (lỗ mũi) - có thể nhìn thấy bằng mắt thường, lệch vách ngăn mũi.

Kết quả MRI cho thấy tổn thương lấp gần hoàn toàn ở cả 4 xoang (hàm, sàng, trán, bướm) hai bên, kèm bọt khí bên trong gây tắc các lỗ thông xoang, khuyết xương giấy (tình trạng khiếm khuyết hoặc nứt vỡ xương rất mỏng, ngăn ổ mắt và xoang sàng). Anh Hoàng được chẩn đoán viêm mũi xoang nhầy đục, polyp mũi độ 4 (mức độ nặng nhất), vẹo vách ngăn, chỉ định phẫu thuật.

Bác sĩ Phương nội soi mũi cho anh Hoàng. Ảnh: Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh

Theo bác sĩ Phương, niêm mạc mũi xoang có khả năng tự phục hồi sau mỗi đợt viêm, tuy nhiên khi viêm tái đi tái lại trong suốt nhiều năm cơ chế này dần suy kiệt. Niêm mạc mũi viêm không thể phục hồi dẫn đến phù nề, ứ dịch, tăng sinh mô quá mức hình thành polyp. Qua nhiều năm, polyp không tự tiêu mà ngày càng to và nhiều hơn, lấp dần hốc mũi cho đến khi gây tắc hoàn toàn.

Polyp lớn lấp đầy hốc mũi làm bít tắc khe khứu giác (nơi luồng khí mang mùi đi qua kích thích tế bào thần kinh khứu giác). Đồng thời, viêm xoang mạn tính, phù nề niêm mạc và dịch viêm kéo dài gây suy giảm hoặc mất khứu giác.

"Đa phần bệnh nhân bị viêm ở một hoặc hai nhóm xoang, riêng anh Hoàng viêm lan toàn bộ các xoang, ăn mòn xương giấy", bác sĩ Phương nói, thêm rằng polyp phát triển lớn lấp đầy hốc mũi. Nếu không xử lý tổn thương sớm, vi khuẩn và mô bệnh có nguy cơ xâm lấn trực tiếp vào hốc mắt, gây viêm, áp xe, mù mắt.

Bác sĩ Phương sử dụng hệ thống định vị ba chiều (IGS) tích hợp trí tuệ nhân tạo để phẫu thuật mũi xoang cho anh Hoàng. Quan sát màn hình nội soi, bác sĩ Phương từng bước cắt bỏ toàn bộ khối polyp, chỉnh hình cuốn mũi phì đại ở cả hai bên để khôi phục đường thở. Êkíp mở các lỗ thông xoang hàm, hút sạch toàn bộ mủ.

Sau đó êkíp làm sạch ổ viêm, lấy hết mô thoái hóa và mở rộng lỗ thông xoang phục hồi dẫn lưu tự nhiên, chỉnh hình vách ngăn mũi vốn bị lệch nhiều năm do áp lực từ khối polyp.

Bác sĩ Phương quan sát qua màn hình nội soi và định vị phẫu thuật cho anh Hoàng. Ảnh: Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh

Hậu phẫu, anh Hoàng có thể thở bình thường qua mũi, hết đau nhức vùng mặt. Tái khám sau một tuần, vết mổ lành thương tốt, triệu chứng cải thiện. Bác sĩ Phương hướng dẫn người bệnh vệ sinh mũi họng hàng ngày bằng nước muối sinh lý, tránh khói bụi, đeo khẩu trang khi ra ngoài...

Viêm xoang mạn tính là tình trạng viêm xoang hơn 12 tuần. Triệu chứng phổ biến gồm nghẹt mũi, chảy mũi nhầy đục, đau nhức hàm mặt, giảm khứu giác, nhức đầu... Nguyên nhân do virus, vi khuẩn, nhiễm trùng, dị ứng, bất thường cấu trúc mũi xoang... Khi điều trị nội khoa không còn đáp ứng, người bệnh được chỉ định phẫu thuật để loại bỏ mô viêm nhiễm, cấu trúc bất thường, khôi phục hệ thống dẫn lưu và thanh thải chất nhầy, thông thoáng các lỗ thông xoang.

Bác sĩ Phương khuyến cáo người bệnh không nên trì hoãn phẫu thuật nếu đã có chỉ định vì càng để lâu, cấu trúc giải phẫu thay đổi, biến chứng cao, phẫu thuật phức tạp hơn. Để phòng ngừa viêm mũi xoang, mỗi người nên đeo khẩu trang khi ra ngoài, tránh tiếp xúc khói bụi, tránh để cảm cúm và viêm mũi xoang kéo dài, cần điều trị triệt để các cơn cấp, vệ sinh mũi họng hàng ngày.

Uyên Trinh

Độc giả gửi câu hỏi về bệnh tai mũi họng tại đây để bác sĩ giải đáp