Sổ đỏ tích hợp trên VNeID, giao dịch bất động sản sẽ ra sao?

Nhiều tiện lợi

Hiện nay sổ đỏ đã được hiển thị trên VNeID, người dân có thể chủ động tích hợp sổ đỏ lên ứng dụng này và cần lưu ý cung cấp đúng thửa đất, thông tin, chủ sử dụng. Trao đổi với PV Tiền Phong, chuyên gia tư vấn bất động sản độc lập Lê Quốc Kiên cho biết, việc tích hợp thông tin sổ đỏ, sổ hồng trên VNeID là một bước tiến rất tích cực trong quá trình số hóa thị trường bất động sản.

“Lợi ích lớn nhất là người dân có thể tiếp cận thông tin về tài sản của mình thuận tiện hơn, giảm phụ thuộc vào giấy tờ bản cứng và từng bước giảm việc phải đi lại, nộp lại những hồ sơ mà cơ quan Nhà nước đã có dữ liệu”, ông Kiên nói.

Chuyên gia tư vấn bất động sản độc lập Lê Quốc Kiên.

Một ưu điểm nữa là hạn chế tình trạng sổ giả, chủ giả, khi người mua có thể đề nghị được xem trực tiếp thông tin sổ chủ quyền trên điện thoại người bán. Tuy nhiên, không nên được hiểu là cứ có sổ đỏ trên VNeID là cứ yên tâm giao dịch, mà vẫn cần kiểm tra đầy đủ thông tin như tình trạng pháp lý, quy hoạch, thế chấp, tranh chấp, nghĩa vụ tài chính....

Theo ông Kiên, khó khăn trong giai đoạn đầu có thể nằm ở độ đầy đủ và chính xác của dữ liệu. Không phải tất cả hồ sơ giấy của người dân đều đã được số hóa, đồng bộ hoàn toàn. Nếu thông tin trên hệ thống chưa cập nhật hoặc có sai lệch với giấy chứng nhận thì khi giao dịch có thể phát sinh thêm bước xác minh, chỉnh lý. Vì vậy, số hóa sổ đỏ là rất cần thiết, nhưng quan trọng hơn là phải làm sạch và liên thông dữ liệu.

Về việc nhiều người lo ngại tính bảo mật khi sổ đỏ, sổ hồng tích hợp trên VNeID, chuyên gia tư vấn bất động sản độc lập Lê Quốc Kiên cho rằng, lo ngại này hoàn toàn chính đáng, bởi bất động sản thường là tài sản có giá trị rất lớn và thông tin về quyền sở hữu đất cũng là dữ liệu quan trọng.

Tuy nhiên, không nên vì lo ngại bảo mật mà quay lại với cách quản lý hoàn toàn bằng giấy tờ. Vấn đề cần quan tâm là ai được quyền truy cập, truy cập thông tin gì và hệ thống kiểm soát truy vết việc truy cập như thế nào. Rủi ro thực tế còn có thể đến từ người dùng, chẳng hạn bị lừa cung cấp mã OTP, mật khẩu, cài ứng dụng giả hoặc bấm vào đường link giả mạo.

“Số hóa là xu hướng đúng, nhưng phải đi cùng bảo mật nhiều lớp và kiểm soát quyền truy cập. Người dân cũng phải thay đổi thói quen, tuyệt đối không cung cấp OTP, mật khẩu hay cài ứng dụng theo hướng dẫn từ người lạ. Khi làm được cả hai phía - hệ thống bảo mật tốt và người dân có ý thức bảo vệ tài khoản - thì lợi ích của sổ đỏ điện tử sẽ lớn hơn rất nhiều so với việc chỉ giữ giấy tờ như trước”, ông Kiên nói.

Gần 70 triệu thửa đất đã vào cơ sở dữ liệu

Phát biểu tại một hội thảo mới đây, ông Đinh Hồng Phong, Cục Quản lý đất đai, Bộ Nông nghiệp và Môi trường cho biết, trước đây việc xác định một thửa đất gắn chặt với thông tin hành chính như xã, huyện, tỉnh. Khi địa giới hành chính thay đổi, đặc biệt trong quá trình sắp xếp, sáp nhập đơn vị hành chính, hệ thống quản lý thửa đất cũng phải điều chỉnh theo.

Do đó, cơ quan quản lý chuyển sang phương án xây dựng mã định danh thửa đất. Mã được mã hóa trực tiếp từ vị trí, tọa độ địa lý của thửa đất. Qua mã định danh, hệ thống có thể xác định vị trí của thửa đất trên bản đồ và làm đầu vào để truy xuất các thông tin liên quan.

Mã định danh thửa đất sẽ trở thành đầu vào để người dân tra cứu các thông tin liên quan đến thửa đất trên nền tảng số.

Đến nay khoảng 69,7 triệu thửa đất đã được đưa vào cơ sở dữ liệu, trong đó yêu cầu thửa đất khi được đưa vào cơ sở dữ liệu phải có mã định danh. Mã định danh dự kiến gồm 12 ký tự và được xây dựng dựa trên thông tin tọa độ của thửa đất.

Không chỉ dừng ở việc định danh thửa đất, mã này được kỳ vọng trở thành “chìa khóa” để chuyển toàn bộ phương thức quản lý đất đai từ hồ sơ giấy sang dữ liệu số. Song song với đó là định hướng xây dựng giấy chứng nhận quyền sử dụng đất điện tử.

Nếu được triển khai theo hướng này, thay vì phụ thuộc hoàn toàn vào cuốn sổ đỏ giấy, thông tin về quyền sử dụng đất sẽ được lưu trữ trong cơ sở dữ liệu và có thể được tra cứu thông qua mã định danh.

Đây cũng được xem là một giải pháp để hạn chế những rủi ro phát sinh từ việc quản lý hồ sơ đất đai bằng giấy, trong đó có tình trạng sổ đỏ giả hoặc một giấy chứng nhận bị mang đi cầm cố, thế chấp nhiều lần.

Mục tiêu được đặt ra là đến hết năm 2027 hoàn thành công tác đo đạc, lập bản đồ, hồ sơ địa chính và xây dựng cơ sở dữ liệu đất đai trên phạm vi toàn quốc. Khi dữ liệu được hoàn thiện và đồng bộ, mã định danh thửa đất sẽ trở thành đầu vào để người dân tra cứu các thông tin liên quan đến thửa đất trên nền tảng số.

Ông Phong cho biết, cơ quan quản lý đang phối hợp với Bộ Công an để đồng bộ dữ liệu đất đai với VNeID. Định hướng sau khi dữ liệu được hoàn thiện là người dân có thể tiếp cận thông tin đất đai dưới dạng số, thay vì phải trực tiếp đến cơ quan địa chính để tra cứu.