Tháng 7 nóng thứ 2 lịch sử

El Nino khiến nhiệt độ mặt nước biển nóng nhất lịch sử

Ngày 11.8, Tổ chức Khí tượng thế giới WMO cho biết: Tháng 7.2026 trở thành tháng 7 nóng thứ 2 trong lịch sử với nhiệt độ không khí bề mặt trung bình toàn cầu cao hơn 1,47°C so với mức trung bình thời kỳ tiền công nghiệp (1850 - 1900).

Đáng chú ý, nhiệt độ bề mặt nước biển toàn cầu đạt mức cao nhất từng ghi nhận đối với tháng 7.

Hệ quả của tình trạng này đã gây nên một loạt hiện tượng thời tiết cực đoan trên phạm vi toàn cầu như nắng nóng gay gắt, hạn hán kéo dài và các vụ cháy rừng nguy hiểm đã trở thành những đặc điểm nổi bật trong mùa hè ở Bắc bán cầu. Ở chiều ngược lại, mưa bão và lũ lụt lại gây thiệt hại về người tại các khu vực khác trên thế giới.

Cụ thể, Tây Âu trải qua giai đoạn tháng 6 - 7 nóng nhất lịch sử, trong khi nắng nóng tiếp tục kéo dài sang tháng 8; một số nước đã trải qua đợt nắng nóng thứ 4 kể từ tháng 5. Tình trạng tương tự cũng được ghi nhận tại Nhật Bản và Hàn Quốc; nắng nóng đặc biệt nghiêm trọng và nhiều nơi phá kỷ lục trong tuần đầu tháng 8.

Cùng lúc, nhiều khu vực khác lại chịu mưa cực đoan gây lũ lụt nghiêm trọng tại các khu vực ở đông bắc và phía tây Ấn Độ, miền đông Pakistan, Nepal, Bangladesh, Bhutan, Myanmar và một số nơi ở Đông Nam Á.

Còn trên Thái Bình Dương, điển hình là sự hoạt động bất thường của siêu bão Dolphin (bão cá heo) xuất hiện từ cuối tháng 7 và vừa đổ bộ và tan trên đất liền Trung Quốc vào ngày 11.8.

Theo WMO, nhiệt độ cao bất thường đã bao trùm một phần lớn khu vực nhiệt đới Thái Bình Dương. Đáng chú ý, khu vực này đang chịu ảnh hưởng của điều kiện El Nino và được dự báo sẽ mạnh lên trong những tháng tới. Tại khu vực quanh châu Âu, nhiệt độ bề mặt nước biển cao kỷ lục dọc theo Đại Tây Dương và phía tây Địa Trung Hải có liên quan đến các đợt sóng nhiệt biển mạnh hoặc rất nghiêm trọng trên diện rộng, gây ảnh hưởng đến các cộng đồng ven biển và hệ sinh thái.

Dự báo đợt nắng nóng cực đoan bất thường vẫn tiếp diễn tại Tây Âu và phần lớn khu vực này cũng chứng kiến tình trạng khô hạn trên diện rộng.

Vì sao chỗ nắng nóng, nơi mưa bão nghiêm trọng?

Ông John Kennedy, Trưởng bộ phận thông tin khí hậu tại WMO, giải thích: Những gì chúng ta chứng kiến thời gian qua là tác động kết hợp giữa xu hướng nóng lên dài hạn và mô hình các hệ thống khí áp cao, khí áp thấp luân phiên kéo dài trên khắp Bắc bán cầu. Trong đó, các vùng áp cao thường gắn liền với nhiệt độ cao và điều kiện khô ráo; ngược lại các vùng áp thấp lại mang đến thời tiết mát mẻ và ẩm ướt hơn. Điều này là nguyên nhân gây làm cho một số khu vực nắng nóng và khô hạn cực đoan, trong khi các khu vực khác mưa lũ bất thường.

"Các hình thái áp cao kiểu này có thể kéo dài nhiều ngày, hoặc thậm chí nhiều tuần - thực tế đã xuất hiện nhiều năm gần đây. Vào tháng 6, các vùng áp cao này cùng nền nhiệt độ tăng vọt đi kèm đã đồng thời ảnh hưởng đến Trung Á, Bắc Mỹ và Tây Âu. Sang tháng 7 và đầu tháng 8, các khu vực tương tự vẫn chịu ảnh hưởng, bên cạnh một số nơi thuộc Đông Á," chuyên gia của WMO cho biết.