Tiềm năng xe buýt mini trong kết nối giao thông đô thị

Xe buýt mini có thể hỗ trợ kết nối từ khu dân cư đến tuyến chính, giúp người dân giảm quãng đường đi bộ tới điểm dừng giao thông công cộng.

Mỗi sáng, Minh Anh, 29 tuổi, cư dân một chung cư tại phường An Khánh (TP HCM), phải đi bộ gần một km mới ra tới trạm xe buýt trên đại lộ Mai Chí Thọ. Chị cho biết quãng đường không quá xa nhưng bất tiện, nhất là vào giờ cao điểm hoặc những ngày thời tiết xấu. "Khu tôi ở rất đông người, phần lớn di chuyển bằng phương tiện công cộng nhưng các tuyến nội khu chủ yếu là đường nhỏ nên xe buýt hiện chưa thể tiếp cận sâu bên trong", Minh Anh cho hay.

Tương tự, muốn đón xe buýt ở trục đường chính Huỳnh Tấn Phát (phường Tân Thuận, TP HCM), ông Quốc Huy (65 tuổi) phải băng qua hết hẻm 502, đường đi khá vòng vèo. Ông nói khoảng cách không quá xa với người trẻ nhưng khá bất tiện với người lớn tuổi hoặc vào những ngày nắng gắt, mưa lớn.

Trong khi đó, Ngọc Trâm, sinh viên thuê trọ tại phường Đông Hưng Thuận (quận 12 cũ), từng muốn đi xe buýt đến trường để tiết kiệm chi phí, song quãng đường từ khu trọ ra điểm dừng khá xa. "Nếu có các tuyến xe buýt mini chạy vào khu dân cư hoặc đường hẹp, việc tiếp cận giao thông công cộng sẽ thuận tiện hơn", nữ sinh cho hay.

Hiện mạng lưới xe buýt TP HCM đã phủ phần lớn hệ thống giao thông đô thị, khả năng tiếp cận của người dân vẫn còn hạn chế, nhất là tại các tuyến đường nhỏ, khu dân cư mới hoặc khu vực xa trạm dừng. Ngoài ra, việc vận hành theo tuyến và lịch trình cố định chưa đáp ứng tốt nhu cầu đi lại linh hoạt.

Xe Gazelle City rộng khoảng 2,2 m, chở khoảng 10-12 người. Ảnh: Gaz

TP HCM đang có khoảng 180 tuyến xe buýt với hơn 2.400 phương tiện, phần lớn có sức chứa từ 20 đến 60 chỗ. Do đặc thù này, mạng lưới chủ yếu hoạt động trên các trục đường lớn, khiến nhiều người dân trong khu dân cư hoặc hẻm nhỏ phải đi xa mới tiếp cận được điểm dừng.

Thực tế ở khu trung tâm, bán kính đi bộ đến điểm đón gần nhất khoảng 100-300 m, nhưng nhiều nơi từ các hẻm có thể hơn một km; ở ngoại thành độ phủ còn hạn chế hơn. Với khoảng cách này, người dân có thể mất 15-30 phút đi bộ ra trạm. Nếu gặp ùn tắc, tổng hành trình có thể kéo dài 1-2 giờ. Trong khi đó, đi xe máy chỉ mất khoảng một nửa thời gian.

Trên các nền tảng số, nhiều người dân chia sẻ bài viết đề xuất thí điểm xe buýt mini (DRT) đón trả khách linh hoạt theo nhu cầu, gọi chuyến qua app, kết nối khu dân cư với metro và các trục giao thông lớn.

DRT là loại hình vận tải hành khách công cộng, có điểm đầu cuối và danh sách điểm đón trả khách được đăng ký, công khai. Tuy nhiên, khác với xe buýt truyền thống chạy theo lộ trình và thời gian cố định, mô hình này cho phép điều chỉnh linh hoạt hành trình, thời gian và vị trí đón trả dựa trên nhu cầu thực tế của hành khách.

Đại diện Gaz Thành Đạt, một trong những thương hiệu xe thương mại tại Việt Nam cho biết, nhằm giúp người dân giảm quãng đường đi bộ tới điểm dừng giao thông công cộng, hãng chủ động đầu tư và mở rộng danh mục phương tiện như xe buýt đô thị mini, phù hợp vận hành ở tuyến đường hẹp hoặc khu dân cư đông đúc.

Đơn cử, dòng xe buýt mini Gazelle City hay Gazelle Citiline rộng khoảng 2,2 m, dài 6-6,8 m. Bên cạnh kích thước, Gaz chú trọng thiết kế sàn thấp, cửa lên xuống thuận tiện và hỗ trợ hạ thấp thân xe, vừa rút ngắn thời gian đón trả khách, vừa tạo thuận lợi hơn cho người cao tuổi, trẻ em hoặc người khuyết tật.

Ngoài ra hãng còn sản xuất xe buýt ngắm cảnh hay xe tải nhẹ, xe tải van (vận chuyển, giao hàng).

Xe buýt ngắm cảnh tại Khánh Hòa. Ảnh: Gaz

Ở Hà Nội, ông Lộc Hải (69 tuổi) cho biết hiện khâu lên xuống xe buýt khá dễ nhờ thiết kế sàn thấp. "Nếu có thêm các tuyến xe buýt mini đi sâu vào khu dân cư, tôi và nhóm bạn đồng niên của mình sẽ thuận tiện hơn khi tiếp cận giao thông công cộng", ông nói.

Theo đại diện Gaz, các mẫu xe của hãng ứng dụng động cơ đạt tiêu chuẩn Euro 5, phù hợp quy định về tiêu chuẩn khí thải với xe cơ giới tại Việt Nam hiện nay.

"Xe buýt mini có nhiều tiềm năng trong kết nối giao thông đô thị. Gazelle City, Gazelle Citiline có sức chứa 20-26 hành khách, có thể đáp ứng nhu cầu của khu dân cư đông đúc, khu công nghiệp, trường học hoặc khu du lịch, dễ dàng kết nối tuyến xe buýt chính, giúp rút ngắn quãng đường đi bộ", đại diện Gaz Thành Đạt nói thêm.

Xe buýt mini được sử dụng tại Hà Nội. Ảnh: Gaz

Gaz Thành Đạt thành lập năm 2019, chuyên sản xuất, phân phối các dòng xe buýt mini, xe tải van và xe tải (tổng tải trọng 3,5-4,9 tấn). Với nhà máy lắp ráp tại Đà Nẵng cùng hệ thống kho phụ tùng ở ba miền (Hà Nội, Đà Nẵng, TP HCM), doanh nghiệp hiện vận hành mạng lưới dịch vụ ủy quyền tại 12 tỉnh thành, góp phần đảm bảo nguồn cung linh kiện tức thời, hỗ trợ các đơn vị vận tải yên tâm khai thác.

Đông Vệ