Tiền Phong số 217/2026

CHUYỆN HÔM NAY Đừng để học sinh gánh lỗi thay XEM TIẾP TRANG 9 n KHÁNH AN Gian lận thi cử là vi phạm pháp luật. Khi pháp luật đã quy định mà vẫn cố tình vi phạm, không thể chỉ gọi đó là chuyện đạo đức. Đúng như Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn phát biểu tại Quốc hội: “Cần nói mạnh mẽ rằng ngay trong trường học, gian lận thi cử cũng là hành vi vi phạm pháp luật”. THỨ TƯ 5/8/2026 Số 217 0977.456.112 TRAO GIẢI CHUNG KẾT AIMO QUỐC TẾ 2026: Vượt qua giới hạn, chinh phục tri thức Gieo những mầm xanh tình quân dân TRANG 3 TRANG 15 TRANG 7 TRANG 12 Hôm nay, Bộ GD&ĐT họp báo vụ Trường Chuyên Tuyên Quang TRÁCH NHIỆM CỦA CÁN BỘ NGOẠI GIAO KINH TẾ KHÔNG DỪNG Ở KÝ KẾT TRANG 8-9 TRANG 6 Thông tin trái chiều phủ bóng tiến trình ngoại giao Mỹ-Iran PHÍA SAU CUỘC GIẢI CỨU PHIM DÍNH LÙM XÙM Học sinh trong Ngày hội tuyển sinh khối các ngành Khoa học và Công nghệ lần thứ 2 - năm 2026 (Ảnh minh họa) ẢNH: NHƯ Ý TRUNG THỰC Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm phát biểu ẢNH: NHƯ Ý TRANG 2 HÀ NỘI PHẢI GIÃN DÂN ĐỂ PHÁT TRIỂN Dạy học sinh TỔNG BÍ THƯ, CHỦ TỊCH NƯỚC TÔ LÂM:

2 THỜI SỰ n Thứ Tư n Ngày 5/8/2026 Sáng 4/8, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm dự và phát biểu thảo luận tổ tại Kỳ họp không thường lệ thứ Nhất. Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nhìn nhận, thời gian qua, Hà Nội đã làm được nhiều việc, trong đó có nhiều việc khó, việc chưa từng có, chưa từng làm. Tốc độ phát triển chung thành phố Hà Nội đáp ứng được đối với các yêu cầu đặt ra và có rất nhiều việc mới. Nêu việc Hà Nội vừa hoàn thành quy hoạch tầm nhìn 100 năm, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhìn nhận, Hà Nội đã triển khai rất khẩn trương, hiện đang làm quy hoạch phân khu, quy hoạch chi tiết. Quy hoạch tầm nhìn 100 năm đã định hướng được những tầm phát triển và triển khai các chính sách cụ thể đối với từng lĩnh vực, từng ngành, từng khu vực. Dành thời gian nói về quy hoạch Hà Nội, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm cho biết, không chỉ quy hoạch mặt đất, Hà Nội đã quy hoạch đến tầng hầm, tầng ngầm - lĩnh vực trước đây chưa được để ý đến. Theo Tổng Bí thư, Chủ tịch nước, mặt bằng của thành phố Hà Nội đang có “nhiều lộn xộn” và phải “chấn chỉnh lại”. Ví dụ trung tâm thành phố, những thành phố vệ tinh, những khu vực để giãn dân. Theo Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm, nội thành phải giãn dân ra được mới có thể chấn chỉnh được đô thị, quy hoạch được đô thị để phát triển. “Nếu không giãn dân không làm được”, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nói, đồng thời cho biết, sắp tới, trong khoảng thời gian tháng 9 - 10, phải có vài tuyến đường vành đai hoàn thiện, để cho người dân cảm nhận, thụ hưởng, đồng thời cũng góp phần tháo gỡ những tắc đường, ùn ứ, lụt lội… Tổng Bí thư, Chủ tịch nước cũng nói về việc rút ngắn khoảng cách di chuyển giữa nội thành với ngoại thành. Nếu quy hoạch tốt, rút ngắn được thời gian từ ngoại thành về đến bờ hồ Hoàn Kiếm khoảng 10 - 15 phút, thì nhiều người ở phố cổ sẵn sàng ra ngoài, bởi điều kiện sinh hoạt tốt hơn, sẵn sàng trả lại nhà cho Nhà nước để thiết kế, chỉnh trang lại kiến trúc, làm những việc của Nhà nước. Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm cũng nêu, Hà Nội đã quy hoạch về giao thông, chỉnh sửa, bổ sung những gì trước đây quy hoạch chưa quan tâm, như về đường ngầm, đường cao tốc, tàu điện ngầm… kết nối các trung tâm ngoại ô Hà Nội. Theo Tổng Bí thư, Chủ tịch nước, trong một vài năm nữa, Hà Nội có được khoảng 500 km đường tàu điện ngầm thì bộ mặt Hà Nội sẽ khác rất nhiều. Người dân đi lại thuận lợi hơn rất nhiều. Những điều như thế sẽ định hướng phát triển rất tốt. PHẢI TÍNH ĐẾN NAY MAI CÓ Ô TÔ BAY, TAXI BAY Người đứng đầu Đảng, Nhà nước cũng cho biết, Hà Nội đang phối hợp với các cơ quan của Trung ương, Chính phủ làm một số quy hoạch, trong đó có quy hoạch Trung tâm chính trị Ba Đình. Theo Tổng Bí thư, Chủ tịch nước, làm sao quy hoạch cho thấy đất nước, Thủ đô Hà Nội phát triển, trước mắt để phục vụ cho kỷ niệm 100 năm ngày thành lập Đảng. Tổng Bí thư, Chủ tịch nước cũng chia sẻ về việc phải có những biểu tượng thể hiện sự phát triển của đất nước, thành tựu của cách mạng Việt Nam 100 năm dưới sự lãnh đạo của Đảng. Khu vực bờ hồ Hoàn Kiếm đang triển khai nhiều dự án, công trình, trở thành biểu tượng của Hà Nội. Tổng Bí thư, Chủ tịch nước cũng đặt vấn đề, có ý kiến tại sao chúng ta không có Khải hoàn môn. Phải có chỗ dựng đài chiến thắng. Lịch sử 4.000 năm của đất nước, trải qua bao nhiêu triều đại, bao nhiêu thế hệ đứng lên chống quân xâm lược, bao nhiêu thế hệ người nông dân áo vải, bao nhiêu người dân hy sinh vì đất nước, họ rất xứng đáng được tôn vinh, rất xứng đáng được tri ân. Phải có chỗ để tưởng niệm, tri ân, ghi nhớ những đóng góp của những thế hệ, những người dân, những người anh hùng. Nói về việc quy hoạch, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước cho rằng, phải tính ra được chỗ nào cho nhân dân vui chơi, chỗ nào để xe cộ, chỗ nào phục vụ mua sắm… Rồi phải quy hoạch không gian ngầm, không gian tầm thấp. Hà Nội cũng phải tính đến nay mai có ô tô bay, taxi bay… phải tính đến phát triển, khai thác thế nào phục vụ đời sống nhân dân. MỖI XÃ, PHƯỜNG CÓ MỘT TRƯỜNG CẤP 1, CẤP 2 VÀ CẤP 3 Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm cũng dành thời gian nói về những tiến bộ chăm sóc sức khoẻ nhân dân, những đổi mới về giáo dục. Theo Tổng Bí thư, Chủ tịch nước, năm học mới, Hà Nội có rất nhiều tiến bộ, về trường lớp, tuyển sinh, về thầy cô giáo, về sáp nhập các trường. Theo Tổng Bí thư, Chủ tịch nước, vừa qua, đã chỉnh sửa cơ cấu của ngành giáo dục, qua đó, đảm bảo đủ giáo viên, không còn thiếu nữa. “Trong phạm vi cả nước, bây giờ sắp xếp lại, với quy chế mới sẽ giảm được 11.000 trường, tương đương giảm 11.000 thầy hiệu trưởng và khoảng 22.000 thầy hiệu phó. Không làm quản Dự và phát biểu thảo luận tổ tại Kỳ họp không thường lệ thứ Nhất, Quốc hội khóa XVI, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nêu rõ, khu vực nội thành Hà Nội phải giãn dân ra mới có thể chấn chỉnh được đô thị, quy hoạch được đô thị để phát triển. Sáng 4/8, Quốc hội thảo luận tại tổ về dự án Luật Phòng, chống phổ biến vũ khí hủy diệt hàng loạt; dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của 9 luật về quân sự, quốc phòng; dự án Luật Phổ biến, giáo dục pháp luật (sửa đổi). Thảo luận về dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Phổ biến, giáo dục pháp luật, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn nhấn mạnh, đây là đạo luật hết sức quan trọng trong giai đoạn hiện nay, khi Quốc hội đang nỗ lực hoàn thiện thể chế. Theo ông, điều quan trọng là làm sao để công tác phổ biến, giáo dục pháp luật không còn mang tính hình thức, lối mòn, mà thật sự trở thành động lực xây dựng văn hóa thượng tôn pháp luật. Chủ tịch Quốc hội lưu ý, phải đẩy mạnh chuyển đổi số trong công tác phổ biến, giáo dục pháp luật; tránh số hóa cơ học, hướng tới tương tác đa chiều. Do vậy, luật cần quy định rõ việc xây dựng hệ sinh thái số quốc gia về phổ biến, giáo dục pháp luật. Trong đó, cần luật hóa nghĩa vụ của các cơ quan ban hành trong việc cung cấp dữ liệu mở để tích hợp vào các công cụ AI, chatbot tự động giải đáp pháp luật cho người dân 24/7, tạo điều kiện để người dân tìm hiểu pháp luật một cách thuận tiện. Chủ tịch Quốc hội cho rằng, cần phân định rõ đối tượng đặc thù và cá thể hóa nội dung phổ biến. Hiện nay, công tác tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật đối với đồng bào dân tộc thiểu số còn nhiều khó khăn do địa bàn xa, phương tiện tuyên truyền còn hạn chế và rào cản ngôn ngữ. Do vậy, cần bổ sung các tiêu chí định lượng để xác định đối tượng đặc thù theo vùng miền, độ tuổi và lĩnh vực sinh kế. Đồng thời, cần phát huy giáo dục dựa vào Nhắc lại một số vụ việc vi phạm trong thi cử vừa qua, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn cho rằng, pháp luật đã có quy định, nhưng vẫn vi phạm thì đó là vi phạm pháp luật. QUAÛNG CAÙO PHAÙT HAØNH Haø Noäi: ÑT: (024)39432758; Fax: (024)39435285 TPHCM: ÑT: (028)38469860; Fax: (028)38480015 Trong giôø haønh chính (024)39439664 Ngoaøi giôø 0912033213 (Thu Hieàn) n Thieát keá : QUANG HUY n Giaù: 5.500 ñoàng n Ban ñaiï dienä taiï thanø h pho á Ho à Chí Minh: 384 Nam Kyø Khôiû Nghóa, P.Xuanâ Hoa-ø TPHCM. ÑT: (028) 3848 4366, E-mail: tienphonghcm@gmail.com n Ban ñaiï dienä taiï mienà Trung: 339 Leâ Thanh Nghò, P.Hoaø Cöônø g; 19 Ngoâ Gia Tö,ï P.Haiû Chauâ , TP Ña ø Nanü g, ÑT: (0236)3828 039, E-mail: banmientrung@baotienphong.com.vn n Ban ñaiï dienä taiï Bacé Trung Bo:ä 21 Ho à Xuanâ Höông, P.Thanø h Vinh, tænh Ngheä An. ÑT: (0238)8602345; Email: baotienphongbactrungbo@gmail.com. n Ban ñaiï dienä taiï ÑBSCL: 103 Tranà Vanê Hoaiø , P.Ninh Kieuà , TP Canà Thô. ÑT: (0292)3823823, Email: baotienphongdbscl@gmail.com n Ban ñaiï dienä taiï Tayâ Nguyenâ - Nam Trung Bo:ä 52 Tranà Nhatä Duatä , P.Buonâ Ma Thuotä , Ñaké Laké , ÑT: (0262)3950029, E-mail: baotienphongtaynguyen@gmail.com; 1018, ñöônø g 2/4, P. Bacé Nha Trang, tænh Khanù h Hoaø . SÑT: 0258.6500.155. Email: tienphongnhatrang@gmail.com n Ban ñaiï dienä taiï Tayâ Bacé Bo:ä 64 ñöônø g Ly ù Tö ï Tronï g, P.Yenâ Baiù , tænh Laoø Cai. ÑT: 0904938689, E-mail: vptaybacbotp@gmail.com n Ban ñaiï dienä taiï Ñonâ g Bacé Bo:ä So á 18 Le â Thanh Nghò, P.Haï Long, tænh Quanû g Ninh; E-mail: bandongbac@baotienphong.com.vn n Toøa soaïn: 15 Hoà Xuaân Höông, P.Hai Baø Tröng vaø D29 Phaïm Vaên Baïch, P.Caàu Giaáy, Haø Noäi. ÑT: 3943 4031 - 38227525 E-Mail: toasoan@baotienphong.com.vn, ISSN 0866-0827 Website: www.tienphong.vn n Toång Bieân taäp: PHUØNG COÂNG SÖÔÛNG n Phoù Toång Bieân taäp: Nguyeãn Ngoïc Tieán, Traàn Thò Thu Haø n In taiï : Cty TNHH MTV in Quanâ ñoiä 1, Cty in baoù Nhanâ Danâ Ña ø Nanü g, Cty TNHH MTV in Ñaé êkê Laké , Xöônû g in Quanâ khu IV, Cty TNHH MTV in Quanâ ñoiä 2, TPHCM Gian lận thi cử là hành vi vi phạm pháp luật CHỦ TỊCH QUỐC HỘI TRẦN THANH MẪN: Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn phát biểu tại phiên thảo luận ở tổ ẢNH: NHƯ Ý TỔNG BÍ THƯ, CHỦ TỊCH NƯỚC TÔ LÂM: Hà Nội phải giãn dân để phát triển Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm phát biểu ẢNH: NHƯ Ý

3 n Thứ Tư n Ngày 5/8/2026 THỜI SỰ Sáng 4/8, tại Hà Nội, trong khuôn khổ Hội nghị Ngoại giao lần thứ 33, Thủ tướng Lê Minh Hưng dự và phát biểu chỉ đạo tại Phiên toàn thể với chủ đề “Ngoại giao phục vụ phát triển đất nước trong giai đoạn mới - Tư duy đột phá, hành động quyết liệt, kết quả thực chất”. Phiên họp có sự tham dự của hơn 500 đại biểu, được kết nối trực tuyến tới các điểm cầu của 34 tỉnh, thành phố và 99 cơ quan đại diện Việt Nam ở nước ngoài. Phát biểu khai mạc, Bộ trưởng Ngoại giao Lê Hoài Trung nhấn mạnh, trong giai đoạn 2024 - 2025, các cơ quan đại diện Việt Nam ở nước ngoài đã triển khai hơn 1.200 hoạt động xúc tiến thương mại, đầu tư và du lịch; hỗ trợ hơn 550 hoạt động kết nối của các địa phương; góp phần thúc đẩy ký kết khoảng 230 thỏa thuận hợp tác với các đối tác quốc tế. Ngoại giao kinh tế, ngoại giao khoa học - công nghệ, ngoại giao năng lượng và công tác đồng hành cùng doanh nghiệp đã chuyển mạnh từ xúc tiến sang hỗ trợ thực chất, góp phần mở rộng thị trường, thu hút nguồn lực, tiếp cận công nghệ, bảo đảm an ninh kinh tế và ứng phó hiệu quả với các tình huống khủng hoảng. Phát biểu chỉ đạo, Thủ tướng Lê Minh Hưng đánh giá cao những đóng góp quan trọng của ngành Ngoại giao trong hơn 80 năm đồng hành cùng sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc. Thủ tướng nhấn mạnh, ngành Ngoại giao đã góp phần quan trọng cùng cả hệ thống chính trị hình thành đồng bộ các quan điểm, chủ trương, mục tiêu phát triển đối ngoại, tạo cơ sở chính trị, pháp lý vững chắc để đất nước giữ vững độc lập, tự chủ, đồng thời chủ động, linh hoạt triển khai đường lối đối ngoại trong bối cảnh tình hình thế giới nhiều biến động. Ngành Ngoại giao cũng đã góp phần giữ vững môi trường hòa bình, ổn định, tạo dựng cục diện đối ngoại thuận lợi cho phát triển; từng bước khẳng định đối ngoại là nhiệm vụ trọng yếu, thường xuyên, nâng cao vị thế và uy tín quốc tế của Việt Nam, thể hiện qua việc các đối tác đều mong muốn mở rộng và làm sâu sắc hơn quan hệ với Việt Nam. Cùng với đó, công tác đối ngoại đã đóng góp tích cực vào việc huy động các nguồn lực bên ngoài, mở rộng thị trường, thúc đẩy thu hút đầu tư, khoa học - công nghệ và đổi mới sáng tạo, qua đó góp phần nâng cao năng suất, chuyển đổi mô hình tăng trưởng và phục vụ phát triển nhanh, bền vững của đất nước. BA YÊU CẦU LỚN Thủ tướng Lê Minh Hưng nhấn mạnh, trong bối cảnh đất nước bước vào giai đoạn phát triển mới với sứ mệnh bứt phá, tăng tốc và nỗ lực, quyết tâm thực hiện thắng lợi 2 mục tiêu 100 năm và tình hình thế giới tiếp tục diễn biến nhanh chóng, phức tạp, ngành Ngoại giao cần tiếp tục đổi mới mạnh mẽ tư duy, phương thức triển khai công tác đối ngoại theo hướng chủ động hơn, thực chất hơn, lấy hiệu quả phục vụ phát triển làm thước đo, đồng hành chặt chẽ hơn với các bộ, ngành, địa phương và cộng đồng doanh nghiệp nhằm góp phần thực hiện mục tiêu tăng trưởng hai con số và đưa đất nước vượt qua bẫy thu nhập trung bình. Theo đó, Thủ tướng yêu cầu ngành Ngoại giao tập trung vào ba yêu cầu lớn trong tình hình mới. Thứ nhất, đổi mới mạnh mẽ về tư duy, phương pháp, hướng đến kết quả, sản phẩm cuối cùng, chuyển mạnh từ mở đường sang đồng hành cùng doanh nghiệp và địa phương, triển khai để đạt được sản phẩm, kết quả cụ thể. Trách nhiệm của từng cán bộ làm công tác ngoại giao kinh tế không dừng lại ở ký kết, phải kéo dài cho đến khi các cam kết được thực hiện, dự án được cấp phép, và dòng vốn được giải ngân và công trình được vận hành trên thực tế. Thứ hai, chuyển mạnh từ thu hút nguồn lực sang chuyển hóa mọi nguồn lực, gắn đầu tư với chuyển giao công nghệ, đào tạo nhân lực và nâng cao năng lực của doanh nghiệp trong nước. Không chỉ tập trung vào thị trường, dòng vốn, mà còn phải trực tiếp góp phần thu hút, xây dựng và phát triển công nghệ lõi, công nghệ chiến lược, hạ tầng chiến lược, thu hút cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài, nhân tài quốc tế tham gia vào các chương trình đổi mới sáng tạo quốc gia. Thứ ba, chuyển mạnh từ tham gia sang chủ động định hình luật chơi, tiêu chuẩn mới về môi trường, lao động, dữ liệu, trí tuệ nhân tạo, chuỗi cung ứng, góp phần biến sức ép bên ngoài thành dư địa phát triển mới như tinh thần Nghị quyết Hội nghị Trung ương 3 về đổi mới mô hình phát triển đã đặt ra. Trên cơ sở yêu cầu của tình hình mới, Thủ tướng Lê Minh Hưng chỉ đạo một số nhóm nhiệm vụ trọng tâm đối với công tác ngoại giao phục vụ phát triển trong thời gian tới. Trước hết, ngành Ngoại giao cần bám sát sự lãnh đạo của Trung ương, Bộ Chính trị, Ban Bí thư và sự chỉ đạo, điều hành của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ; đồng thời tiếp tục tăng cường công tác xây dựng Đảng, bảo vệ chính trị nội bộ, chú trọng lựa chọn, bố trí đội ngũ cán bộ có bản lĩnh, năng lực, đặc biệt tại các địa bàn trọng điểm, phức tạp. Thứ hai, ngành Ngoại giao cần tiếp tục giữ vững môi trường hòa bình, ổn định, củng cố cục diện đối ngoại thuận lợi và nâng cao chất lượng công tác nghiên cứu, dự báo, tham mưu chiến lược. Thứ ba, củng cố các thị trường truyền thống, mở rộng thị trường mới, phát huy hiệu quả các hiệp định thương mại tự do, hỗ trợ doanh nghiệp Việt Nam tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu và xây dựng thương hiệu cho các sản phẩm có giá trị gia tăng cao. Thứ tư, đẩy mạnh thu hút các nguồn lực bên ngoài gắn với chuyển giao công nghệ, đổi mới sáng tạo, nâng cao tỷ lệ nội địa hóa, phát triển các mô hình tăng trưởng mới như trung tâm tài chính quốc tế, kinh tế biển và thị trường vốn hiện đại. Thứ năm, tăng cường ngoại giao khoa học - công nghệ, thiết lập và triển khai hiệu quả các khuôn khổ hợp tác với các đối tác công nghệ hàng đầu, hỗ trợ doanh nghiệp Việt Nam tiếp cận công nghệ chiến lược, thúc đẩy nghiên cứu - phát triển, hình thành lực lượng sản xuất mới và sớm triển khai thí điểm cơ chế đại sứ, đặc phái viên về công nghệ. Thủ tướng Lê Minh Hưng đề nghị toàn ngành Ngoại giao quán triệt đúng phương châm điều hành của Chính phủ là: “Hành động, hành động và hành động; làm việc, làm việc và làm việc”, biến quyết tâm thành hành động để thực hiện thắng lợi mọi nhiệm vụ được giao. BÌNH GIANG - NHƯ Ý Việt Nam sẽ tăng cường ngoại giao khoa học - công nghệ, thiết lập và triển khai hiệu quả các khuôn khổ hợp tác với các đối tác công nghệ hàng đầu, hỗ trợ doanh nghiệp trong nước tiếp cận công nghệ chiến lược, thúc đẩy nghiên cứu - phát triển, hình thành lực lượng sản xuất mới và sớm triển khai thí điểm cơ chế đại sứ, đặc phái viên về công nghệ. Trách nhiệm của cán bộ ngoại giao kinh tế không dừng ở ký kết THỦ TƯỚNG LÊ MINH HƯNG: Thủ tướng Lê Minh Hưng yêu cầu trách nhiệm của từng cán bộ làm công tác ngoại giao kinh tế không dừng lại ở ký kết, phải kéo dài cho đến khi các cam kết được thực hiện, dự án được cấp phép, và dòng vốn được giải ngân và công trình được vận hành trên thực tế. Thủ tướng Lê Minh Hưng dự phiên họp ẢNH: NHƯ Ý cộng đồng, luật hóa rõ hơn vai trò của các thiết chế văn hóa ở cơ sở như già làng, trưởng bản, người có uy tín, dòng họ và các mô hình tự quản trong cộng đồng. Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn cũng nhắc lại vừa qua xảy ra một số vụ việc vi phạm trong thi cử. Theo Chủ tịch Quốc hội, có ý kiến cho rằng đó là vấn đề đạo đức, nhưng không phải. Đó là biểu hiện của việc chưa thượng tôn pháp luật, chứ không đơn thuần là vấn đề đạo đức. “Pháp luật đã có quy định, nhưng vẫn vi phạm thì đó là vi phạm pháp luật. Chúng ta cần nói mạnh mẽ như vậy. Ngay trong trường học, hành vi gian lận thi cử là hành vi vi phạm pháp luật”, Chủ tịch Quốc hội chỉ rõ, đồng thời nhấn mạnh, việc sửa đổi luật lần này có ý nghĩa rất quan trọng, nhằm làm cho công tác tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật thực sự đi vào cuộc sống, đến được với người dân và các đối tượng thụ hưởng. LUÂN DŨNG lý nữa thì làm giáo viên”, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nói, đồng thời cho biết, có cơ chế để giáo viên trường này có thể dạy ở trường khác, như thế, “đội ngũ giáo viên không những thiếu mà còn đủ”. Cũng theo Tổng Bí thư, Chủ tịch nước, chủ trương mới là sắp xếp mỗi xã, phường chỉ có 1 trường cấp 1, 1 trường cấp 2 và 1 trường cấp 3. Mỗi trường có nhiều điểm học, các cháu vẫn duy trì điểm học như hiện nay. Như thế, cũng không cần cán bộ phòng giáo dục ở cấp xã. Việc quản lý như thế nào thì bí thư, chủ tịch xã triển khai ngay với ba hiệu trưởng của ba trường để triển khai, như thế, đầu mối sẽ gọn lại. Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nêu rõ, từ những phát triển của Hà Nội, sẽ xem xét tính toán ở các địa phương khác. Sau tinh gọn, sắp xếp bộ máy, nhiều khu đất, công sở được làm trường học, nhà văn hoá… “Chúng ta sẽ lấy Hà Nội thí điểm mở rộng sang các địa phương khác, các thành phố khác”, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nêu rõ. Theo Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm, vừa qua, chúng ta làm tốt vì nhân dân thấy được và rất đồng tình. Dự án đường vành đai, khu này, khu kia, thậm chí có những chỗ người dân chưa nhận đền bù gì đã giao đất rồi. “Sự đồng tình của nhân dân là rất quan trọng để chúng ta thực hiện những chính sách này”, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nói. TRƯỜNG PHONG - LUÂN DŨNG - NHƯ Ý “Trong phạm vi cả nước, bây giờ sắp xếp lại, với quy chế mới sẽ giảm được 11.000 trường, tương đương giảm 11.000 thầy hiệu trưởng và khoảng 22.000 thầy hiệu phó. Không làm quản lý nữa thì làm giáo viên”, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nói, đồng thời cho biết, có cơ chế để giáo viên trường này có thể dạy ở trường khác, như thế, “đội ngũ giáo viên không những thiếu mà còn đủ”.

4 n Thứ Tư n Ngày 5/8/2026 XÃ HỘI Báo cáo tài chính hợp nhất quý II vừa qua của Tập đoàn Xăng dầu Việt Nam (Petrolimex - PLX) cho thấy, doanh thu thuần của doanh nghiệp này đạt gần 235.000 tỷ đồng, tăng gần 63% so với cùng kỳ. Lợi nhuận sau thuế đạt hơn 2.380 tỷ đồng, tăng gần 46%; riêng quý II doanh nghiệp lãi hơn 3.044 tỷ đồng, gấp hơn 2,1 lần cùng kỳ. Trong khi đó, Tổng Công ty Dầu Việt Nam (PVOIL) ghi nhận doanh thu gần 135.000 tỷ đồng, tăng 85,5%; lợi nhuận sau thuế đạt hơn 476 tỷ đồng, gấp hơn hai lần cùng kỳ. Tuy nhiên, riêng quý II, doanh nghiệp lại lỗ ròng hơn 95 tỷ đồng do giá vốn, chi phí tài chính và chi phí bán hàng tăng mạnh. Trao đổi với PV Tiền Phong, PGS. TS Ngô Trí Long - Hiệp hội Tư vấn tài chính Việt Nam - cho rằng, kết quả kinh doanh của Petrolimex và PVOIL cần được nhìn nhận khách quan. Với doanh thu gần 235.000 tỷ đồng, tỷ suất lợi nhuận sau thuế của Petrolimex chỉ khoảng 1%; còn PVOIL đạt khoảng 0,35% trên doanh thu gần 135.000 tỷ đồng. Đây không phải mức sinh lời quá cao đối với ngành kinh doanh đòi hỏi lượng vốn lưu động lớn, dự trữ hàng hóa lớn và chịu rủi ro cao từ biến động giá dầu. Theo ông Long, doanh thu trong ngành xăng dầu có thể tăng rất mạnh khi giá dầu tăng, nhưng lợi nhuận chưa chắc tăng tương ứng, thậm chí doanh nghiệp có thể thua lỗ nếu giá vốn tăng nhanh hơn doanh thu. Trường hợp của PVOIL là ví dụ rõ nét khi doanh nghiệp vẫn lãi lớn sau 6 tháng nhưng riêng quý II lại lỗ hơn 95 tỷ đồng. Theo chuyên gia Ngô Trí Long, xăng dầu vẫn là mặt hàng thuộc diện bình ổn giá theo Luật Giá năm 2023. Tuy nhiên, bình ổn không có nghĩa là giữ giá thấp bằng mọi giá, mà phải điều hành trên cơ sở diễn biến thị trường, đồng thời hài hòa lợi ích của Nhà nước, doanh nghiệp và người tiêu dùng. CẦN TIẾP TỤC HOÀN THIỆN CƠ CHẾ ĐIỀU HÀNH GIÁ Đại diện Petrolimex cho biết, với lãi ròng hợp nhất hơn 2.380 tỷ đồng trong nửa đầu năm, có khoảng 65% không đến từ bán lẻ xăng dầu truyền thống mà từ lĩnh vực ngoài xăng dầu và kinh doanh quốc tế. Tổng Công ty Cổ phần Hóa dầu Petrolimex đạt lợi nhuận gần 240 tỷ đồng, gấp khoảng 3 lần cùng kỳ; liên doanh Công ty TNHH Castrol BP Petco đóng góp hơn 200 tỷ đồng; mảng gas đạt trên 120 tỷ đồng. Lĩnh vực nhiên liệu hàng không mang về hơn 350 tỷ đồng nhờ thị trường hàng không phục hồi, còn Petrolimex Singapore và Petrolimex Lào đóng góp gần 400 tỷ đồng. Ngoài ra, lợi nhuận từ các công ty liên doanh, liên kết đạt hơn 307 tỷ đồng, tăng hơn 16% so với cùng kỳ. Theo ông Ngô Trí Long, cơ cấu lợi nhuận này cho thấy, không thể quy toàn bộ khoản lãi hơn 2.380 tỷ đồng của Petrolimex cho bán lẻ xăng dầu trong nước. Ngoài sản lượng kinh doanh tăng khoảng 12%, doanh nghiệp còn có khoản hoàn nhập dự phòng giảm giá hàng tồn kho, đóng góp lớn của các lĩnh vực như nhiên liệu hàng không, hóa dầu, gas, logistics... Ông Long cũng cho rằng cần tiếp tục hoàn thiện cơ chế điều hành giá. Mục tiêu không phải là hạn chế doanh nghiệp có lãi, mà phải bảo đảm các yếu tố cấu thành giá được tính đúng, tính đủ và minh bạch; rà soát chi phí định mức, giá nhập khẩu thực tế, mức chiết khấu trong hệ thống phân phối, tốc độ giảm giá trong nước khi giá thế giới đi xuống cũng như nguy cơ lạm dụng vị thế thị trường. Dữ liệu về nguồn nhập, tồn kho, sản lượng bán và biên lợi nhuận cần được công khai ở mức phù hợp để tăng tính minh bạch. Đại diện Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước (Bộ Công Thương) cho biết, trong bối cảnh xung đột tại Trung Đông khiến giá dầu thế giới biến động nhanh và khó lường, Bộ Công Thương đã phối hợp chặt với Bộ Tài chính điều hành giá xăng dầu theo hướng linh hoạt, bám sát diễn biến thị trường và kịp thời điều chỉnh tần suất điều hành. Theo vị đại diện, ngoài các kỳ điều hành định kỳ, khi thị trường thế giới biến động mạnh, cơ quan quản lý đã chủ động rút ngắn khoảng cách giữa các kỳ điều hành, thậm chí thực hiện điều chỉnh giá theo ngày nhằm phản ứng kịp thời với diễn biến giá quốc tế, giảm độ trễ của chính sách, hạn chế tác động đột ngột đến thị trường trong nước, đồng thời ổn định tâm lý doanh nghiệp và người dân, ngăn ngừa tình trạng đầu cơ, găm hàng. Cùng với đó, các công cụ điều hành như Quỹ Bình ổn giá xăng dầu và chính sách thuế, phí được sử dụng đồng bộ, góp phần giảm thiểu tác động của các đợt tăng giá mạnh trên thị trường thế giới đối với giá xăng dầu trong nước. “Quan điểm điều hành xuyên suốt là vận hành theo cơ chế thị trường có sự quản lý, điều tiết phù hợp của Nhà nước, bảo đảm hài hòa lợi ích giữa Nhà nước, doanh nghiệp và người dân, đồng thời góp phần bảo đảm an ninh năng lượng trong bối cảnh thị trường năng lượng thế giới vẫn tiềm ẩn nhiều yếu tố bất ổn”, đại diện Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước cho hay. DƯƠNG HƯNG Lợi nhuận đến từ đâu? Trong nửa đầu năm nay giá xăng dầu thế giới biến động mạnh, song Petrolimex và PVOIL đều báo lãi lớn. Điều này khiến dư luận băn khoăn về việc điều hành giá xăng dầu liệu đã đảm bảo hài hòa lợi ích giữa doanh nghiệp, người dân, khi trong giai đoạn cao điểm vừa qua có hiện tượng giá tăng nhanh, xuống chậm? Khoảng 65% lợi nhuận hợp nhất của Petrolimex không đến từ bán lẻ xăng dầu truyền thống ĐẦU MỐI XĂNG DẦU LÃI LỚN: “Muốn đánh giá chính xác, cơ quan quản lý cần bóc tách lợi nhuận theo từng nguồn hình thành như bán lẻ trong nước, kinh doanh quốc tế, hàng tồn kho, hoàn nhập dự phòng, hoạt động tài chính và đóng góp của các công ty con; xem xét tỷ suất lợi nhuận trên doanh thu, trên vốn, chi phí dự trữ bắt buộc...”. Chuyên gia kinh tế NGÔ TRÍ LONG Báo cáo tại cuộc họp, Giám đốc Sở Xây dựng Hà Nội Nguyễn Phi Thường cho biết vừa qua thành phố đã triển khai 10 dự án chống ngập khẩn cấp gồm 5 dự án hệ thống và 5 hồ điều hòa. Riêng 5 hồ điều hòa mới bổ sung khoảng 3,4 triệu m3 dung tích chứa nước, cùng với việc hạ mực nước các hồ hiện có thông qua hệ thống trạm bơm, tổng dung tích điều hòa của toàn thành phố tăng thêm khoảng 4,8 triệu m3. Nhờ đó, trước mỗi trận mưa, các hồ được hạ mực nước đệm để tăng khả năng tiếp nhận nước mưa, góp phần nâng năng lực điều tiết của hệ thống thêm khoảng 15-20%. Về hiệu quả chống ngập, Giám đốc Sở Xây dựng cho biết các dự án khẩn cấp tác động trực tiếp đến khoảng 120 điểm ngập và bước đầu mang lại hiệu quả rõ rệt. Nhiều khu vực trước đây thường xuyên ngập sâu, kéo dài như Đại lộ Thăng Long, Ngoại Giao Đoàn, Resco Ecohome, Ciputra, Võ Chí Công, Mỹ Đình... nay cơ bản không còn ngập hoặc chỉ ngập cục bộ trong thời gian ngắn, thời gian ngập, độ sâu ngập và phạm vi ngập đều giảm đáng kể. Ông Nguyễn Phi Thường cho rằng người dân kỳ vọng nguồn vốn đầu tư khoảng 5.600 tỷ đồng có thể giải quyết triệt để tình trạng ngập úng của thành phố là điều dễ hiểu, nhưng trên thực tế các dự án khẩn cấp mới chỉ giải quyết một phần vấn đề. Hệ thống thoát nước hiện nay mới đáp ứng khoảng 20% quy hoạch được phê duyệt từ năm 2013, trong khi yêu cầu thực tế đã thay đổi do tốc độ đô thị hóa và tác động ngày càng lớn của biến đổi khí hậu. Tại cuộc họp, Chủ tịch UBND Thành phố Hà Nội Vũ Đại Thắng cho rằng, tình trạng ngập cục bộ vẫn còn xảy ra ở một số nơi, kể cả tại khu vực nội đô, cho thấy hệ thống thoát nước vẫn chưa thực sự đồng bộ. Bên cạnh đó, quá trình đô thị hóa, triển khai các dự án xây dựng và diễn biến thời tiết cực đoan cũng làm phát sinh thêm nhiều điểm ngập mới. Chủ tịch UBND Thành phố yêu cầu chấm dứt tình trạng bị động trong công tác phòng, chống úng ngập. Trong đó, chính quyền cơ sở phải chủ động rà soát các điểm có nguy cơ ngập, chuẩn bị đầy đủ phương tiện, thiết bị, trạm bơm lưu động và lực lượng ứng trực để sẵn sàng xử lý ngay khi xảy ra mưa lớn, không chờ đến khi có chỉ đạo mới triển khai. Nhấn mạnh kỳ vọng rất lớn của người dân đối với các dự án chống ngập, Chủ tịch UBND Thành phố cho rằng các cơ quan chức năng phải nâng cao trách nhiệm, không để xảy ra tình trạng đầu tư lớn nhưng hiệu quả chưa được truyền thông, giải thích đầy đủ. Thành phố sẽ công khai kết quả đầu tư theo từng dự án, xác định rõ khu vực nào đã được khắc phục, khu vực nào còn tiếp tục đầu tư và lộ trình hoàn thành để người dân giám sát. TRẦN HOÀNG Sáng 4/8, Chủ tịch UBND thành phố Hà Nội Vũ Đại Thắng chủ trì cuộc họp nghe báo cáo về công tác bảo đảm thoát nước chống úng ngập trên địa bàn Thành phố, tiến độ hoàn thành các dự án đầu tư công khẩn cấp lĩnh vực thoát nước. Chủ tịch UBND TP Hà Nội Vũ Đại Thắng phát biểu chỉ đạo tại cuộc họp Chủ tịch UBND Thành phố yêu cầu Sở Xây dựng và các đơn vị liên quan khẩn trương hoàn thành toàn bộ các công trình đang triển khai, đồng thời đẩy nhanh tiến độ 12 dự án thoát nước trọng điểm đã được bố trí vốn và hoàn tất các thủ tục đầu tư. Đối với những dự án không còn vướng mắc về mặt bằng, các chủ đầu tư phải tập trung thi công, không để chậm tiến độ. Hà Nội công khai kết quả đầu tư các dự án chống ngập

NỢ CHỒNG NỢ Bà Lê Thị Phượng (SN 1972, trú xã Ea Knuếc, Đắk Lắk) cho biết, ròng rã gần 1 năm qua đã ra tận Bộ Công an, Bộ GD&ĐT, Bộ Tư pháp… để tố giác, cầu cứu, thậm chí tìm về tận quê quán của các cá nhân thuộc Công ty Cổ phần ISANA (địa chỉ tại phường Từ Liêm, Hà Nội) nhằm vớt vát lại tiền nợ nhưng đến nay vẫn chưa được giải quyết. Theo bà Phượng, bà đã bán sầu riêng cho bà Nguyễn Thị Thu Hương (SN 1979, trú tại phường Buôn Ma Thuột, Đắk Lắk) - giáo viên Trường Tiểu học Cư Pul ở xã Ea Knuếc. Bà Hương được ISANA bổ nhiệm làm Giám đốc kinh doanh chi nhánh Đắk Lắk từ ngày 10/7/2025. “Nhà tôi trồng sầu riêng, chăm chúng như chăm con mọn suốt 6-7 năm trời. Năm ngoái (2025) mới là vụ thu hoạch đầu tiên. Mỗi năm tiền công chăm sóc, phân bón…, chi phí trung bình khoảng 200 triệu đồng. Gia đình phải vay mượn ngân hàng để đầu tư”, bà Phượng kể rồi mở các thông báo nhắc hẹn trả nợ cho phóng viên xem. Tiền gốc vay dự kiến 380 triệu đồng, 430 triệu đồng, 570 triệu đồng…, con số nợ kèm lãi cứ thế tăng lên từ năm 2024 tới nay khiến gia đình bà vô cùng khốn khổ. Trung bình mỗi tháng, gia đình bà Phượng phải trả tiền lãi vay từ 7-11 triệu đồng. Xem đống văn bản, giấy tờ, chúng tôi chợt khựng lại khi thấy tờ bệnh án của Bệnh viện Ung bướu Đà Nẵng ghi bệnh nhân Lê Thị Phượng được chẩn đoán bị ung thư nội mạc tử cung, giai đoạn I. Đang phấn khởi khi mùa vụ đầu tiên năm 2025, cả 2 vườn sầu riêng của gia đình bắt đầu cho hoạch, diện tích 8 sào, sản lượng 17 tấn. Chỉ vì nghe tiếng bà Hương là giáo viên dạy tại địa phương, giám đốc kinh doanh của chi nhánh Đắk Lắk của ISANA nên gia đình bà Phượng ký hợp đồng thu mua với ISANA. “Ngày 17/7/2025, Đặng Duy Hưng (Tổng Giám đốc ISANA) và Mai Văn Tuấn (cùng SN 1992, Giám đốc nhà máy ISANA - KCN Tâm Thắng, tỉnh Lâm Đồng) cùng Nguyễn Thị Thu Hương đã đến liên hệ, thỏa thuận với gia đình tôi ký hợp đồng thu mua sầu riêng, cam kết giá cao hơn giá thị trường tại thời điểm thu hoạch 6 giá đối với loại A, 3 giá đối với loại B, và 1 giá đối với loại C, đặt cọc 50 triệu đồng. Thời hạn thanh toán chậm nhất 15 ngày sau khi thu hoạch. Kết thúc vụ sầu riêng 2025, gia đình tôi đã thu hoạch, bàn giao cho các đối tượng nêu trên tổng cộng 15,6 tấn, tổng giá trị hơn 1 tỷ đồng. Do cắt và bàn giao nhiều đợt nên đợt đầu tiên phía công ty đã thanh toán cho gia đình tôi tổng số 385 triệu đồng, còn thiếu 644 triệu đồng”, bà Phượng kể. Theo bà Phượng, sau khi quá hạn 15 ngày theo hợp đồng, gia đình bà liên hệ yêu cầu công ty thanh toán nốt khoản nợ còn lại. Thời gian đầu, các đối tượng trên hứa hẹn ít ngày sau sẽ trả, nhưng sau đó cắt đứt liên lạc. Gia đình bà Phượng tìm đến chi nhánh, văn phòng đại diện, nơi cư trú mới biết các đối tượng đã trả lại mặt bằng, đi đâu không rõ. “Sau khi nhờ các mối quan hệ xác minh, tìm hiểu, được biết số sầu riêng của chúng tôi đã được các đối tượng xuất bán sang Trung Quốc và thu tiền về nhưng không thanh toán cho chúng tôi”, bà Phượng bức xúc. Theo bà Phượng, ngoài bản thân bà, còn có hơn 30 hộ dân ở xã Ea Knuếc và các xã lân cận cũng bị các đối tượng trên sử dụng thủ đoạn tương tự để “chiếm đoạt” số tiền sầu riêng trị giá hơn 50 tỷ đồng. Trong đó, có hơn 10 người đã làm đơn cùng đợt cuối năm 2025 với bà Phượng, một số hộ khác đã gửi đơn đến tòa án. “Thời gian đầu, khi còn liên lạc được, thấy chậm trả tiền, chúng tôi dọa sẽ gửi đơn tố giác tội phạm đến công an thì các đối tượng này còn lớn tiếng thách đố và nói rằng có tố giác ra Hà Nội thì cũng không làm được gì vì bọn chúng đều quen biết hết những người có chức vụ trong cơ quan điều tra, Viện Kiểm sát”, bà Phượng nói. Theo bà, đơn tố giác các cá nhân trên đang được Công an tỉnh Đắk Lắk thụ lý xác minh, điều tra. CÁC TRƯỜNG HỢP TƯƠNG TỰ Theo tìm hiểu của phóng viên Tiền Phong, không ít trường hợp bán sầu riêng cho ISANA lâm tình cảnh nợ nận như bà Phượng. Anh N (trú phường Buôn Ma Thuột, Đắk Lắk) cho biết, thông qua người quen làm ở Công ty ISANA dạng cộng tác viên đi thu mua sầu riêng, anh dẫn nhóm này về đi xem vườn của nhà ở xã Ea Tul. Sau đó, hai bên ký hợp đồng cọc. “Ngày 19/7/2025, Đặng Duy Hưng và Mai Văn Tuấn đến liên hệ, thỏa thuận với gia đình tôi ký hợp đồng thu mua sầu riêng, cam kết giá cao hơn giá thị trường tại thời điểm thu hoạch 6 giá đối với loại A, 3 giá đối với loại B, và 1 giá đối với loại C, đặt cọc 20 triệu đồng. Thời hạn thanh toán chậm nhất 15 ngày sau khi thu hoạch. Kết thúc vụ sầu riêng 2025, gia đình tôi đã thu hoạch, bàn giao cho các đối tượng nêu trên tổng cộng hơn 6 tấn, tổng giá trị hơn 347 triệu đồng. Do cắt và bàn giao nhiều đợt nên đợt đầu tiên phía công ty thanh toán cho gia đình tôi tổng số 24 triệu đồng, còn thiếu 323 triệu đồng”, anh kể. “Tôi mua vườn sầu riêng này 2,5 tỷ đồng, trong đó vay ngân hàng 1 tỷ đồng, vào năm 2025. Vườn cây đã trồng được 7 năm, bắt đầu cho thu hoạch. Năm 2025 là mùa vụ đầu tiên tôi làm sầu riêng. Toàn bộ vốn liếng đổ hết vào đó. Bây giờ vỡ lở, tôi cũng không dám cho gia đình biết. Cũng may còn có đồng lương cơ quan để duy trì cuộc sống, còn lại vẫn phải vay mượn để trả nợ ngân hàng”, anh N ngậm ngùi. Theo anh N, vợ chồng anh K (xã Krông Pắc) mới cưới nhau, cũng chỉ vì từng làm nhân viên cho chi nhánh ISANA ở Đắk Lắk, nghe theo các “sếp” dụ dỗ nên đã về thuyết phục bố mẹ vợ bán toàn bộ sầu riêng trong vườn cho công ty này. “Bà chị làm cùng công ty, vợ của giám đốc nhà máy ISANA ở KCN Tâm Thắng (Lâm Đồng) thuyết phục chúng tôi bán sầu cho họ. Bố mẹ vợ tôi cũng vì nể nang nghĩ cấp trên của các con nên mới đồng ý bán vườn sầu cho ISANA. Công ty chỉ đặt cọc 10 triệu đồng, mua cả vườn 16 tấn với tổng giá trị hơn 670 triệu đồng nhưng đến nay chưa thanh toán số tiền còn lại”, anh K thở dài. Theo anh K, những mùa vụ trước, bố mẹ vợ bán cho các đối tác khác lại rất thuận lợi. Vì sợ bố mẹ vợ lo lắng nên cả hai vợ chồng anh K sau đó phải vay mượn ngân hàng, bạn bè rồi nhờ một người cùng tên giống bà chị kia để nhờ chuyển khoản tiền về thanh toán cho bố mẹ. Hai vợ chồng đang vất vả vừa trả nợ, vừa tìm cách đòi nợ từ những đối tượng trên. Theo anh K, lo ngại nhất là sau vụ thu hoạch cuối năm 2025, các chi nhánh của Công ty ISANA tại Đắk Lắk và tại KCN Tâm Thắng không còn hoạt động ở địa chỉ đăng ký. TUẤN NGUYỄN- HUỲNH THỦY - THÁI LÂM 5 KINH TẾ n Thứ Tư n Ngày 5/8/2026 “Gia đình chủ yếu nhìn vào rẫy sầu riêng, đầu tư 6-7 năm giờ mới được thu chính. Mấy năm trước thu bói không đủ tiền chi phí phân thuốc và thuê người làm. Tôi còn 2 con đang học dưới TPHCM, tốn kém lắm. Thêm bệnh hiểm nghèo chạy chữa 5 năm rồi. Tôi mong muốn các cơ quan chức năng vào cuộc giúp người dân nghèo, lam lũ sớm lấy được tiền trả bớt ngân hàng và các khoản vay bên ngoài” Bà LÊ THỊ PHƯỢNG (SN 1972, trú Đắk Lắk) Nhiều người trồng sầu riêng đang ôm nợ, vật vã trả lãi ngân hàng vì bị doanh nghiệp thu mua thiếu nợ... ĐỂ NÔNG SẢN TỶ ĐÔ KHÔNG VỠ TRẬN XUẤT KHẨU: Doanh nghiệp trốn nợ, người trồng lao đao Một vùng trồng sầu riêng ở Đắk Lắk Bà Nguyễn Thị Thu Hương (phải) ký hợp đồng thu mua sầu riêng của một hộ dân ở Đắk Lắk Lãnh đạo Công ty ISANA làm lễ tại một vườn sầu riêng Kỳ 3:

6 n Thứ Tư n Ngày 5/8/2026 KHOA GIÁO SỰ RẠN NỨT TRONG THẾ GIỚI QUAN CỦA HỌC SINH Tại buổi họp báo ngày 9/7 liên quan đến vụ việc gian lận thi cử ở điểm thi tốt nghiệp THPT năm 2026 Trường THPT Tuyên Quang, đại diện cơ quan điều tra và lãnh đạo UBND tỉnh Tuyên Quang đều khẳng định, động cơ, mục đích ban đầu của các đối tượng gây ra vụ việc này là vì thành tích. Bệnh thành tích như khối u dai dẳng đeo bám trong ngành giáo dục. Năm 2006, sau vụ việc tiêu cực thi cử xảy ra ở Trường THPT Phú Xuyên A (tỉnh Hà Tây cũ), Thủ tướng Chính phủ đã ban hành Chỉ thị số 33/2006/CT-TTg về việc chống tiêu cực và khắc phục bệnh thành tích trong giáo dục. Trên cơ sở đó, đầu năm học 2006-2007, Bộ GD&ĐT phát động phong trào “Hai không: Nói không với bệnh thành tích và tiêu cực trong thi cử” trong toàn ngành giáo dục. Điều đáng nói là phong trào này tuy có “phát” nhưng không “động” ở nhiều nơi, nên chỉ ít năm sau lại xảy ra nhiều vụ tiêu cực nổi cộm trong giáo dục. Đó là vụ gian lận trong kì thi tốt nghiệp THPT năm 2012 tại điểm thi Trường THPT dân lập Đồi Ngô, tỉnh Bắc Giang (cũ). Đặc biệt là vụ gian lận thi cử gây chấn động dư luận xã hội trong kì thi tốt nghiệp THPT quốc gia năm 2018 xảy ra tại các tỉnh Hà Giang, Sơn La, Hòa Bình... khiến hàng chục giáo viên, cán bộ quản lí giáo dục vướng vào lao lí và hơn 200 cán bộ, đảng viên liên quan bị xử lí kỉ luật. Mới đây nhất, vụ việc dải điểm 10 môn Toán trong kì thi tốt nghiệp THPT 2026 xảy ra ở Trường THPT Chuyên Tuyên Quang thêm một hồi chuông cảnh báo về sự giả dối, gian lận trong thi cử, khiến niềm tin của xã hội vào sự công bằng, chính trực trong lĩnh vực giáo dục bị lung lay, giảm sút. Trong tham luận gửi Hội thảo giáo dục Việt Nam năm 2021 do Uỷ ban văn hoá, giáo dục của Quốc hội (nay là Ủy Ban Văn hóa và Xã hội của quốc hội) tổ chức ngày 21/11, GS.TSKH Trần Ngọc Thêm cho biết, trong cuộc điều tra về triết lí giáo dục thực hiện năm 2020 do ông làm chủ nhiệm đề tài với gần 3.100 người được khảo sát, có gần 74% số người thừa nhận “gian lận trong giáo dục”, đứng vị trí thứ 3 trong số 13 nhược điểm của giáo dục Việt Nam; hơn 77% số người thừa nhận “bệnh giả dối”, đứng ở vị trí thứ nhất trong số 15 tật xấu mà học sinh, sinh viên Việt Nam cần tránh khi vào đời. Cũng năm 2020, theo số liệu của Hội Khoa học Tâm lí - Giáo dục Việt Nam, trong số 222 nhà giáo, cán bộ quản lí giáo dục của 8 trường trên địa bàn 4 tỉnh, thành phố được khảo sát, 97% ý kiến khẳng định có “bệnh thành tích” trong giáo dục, trong đó 72% số người cho rằng bệnh này ở mức “nghiêm trọng” và 23% cho rằng “rất nghiêm trọng”. Khi những “măng non” nhìn thấy chính người cầm cân nảy mực chủ động tiếp tay cho sự dối trá, mọi bài giảng đạo đức trên bục giảng bỗng trở thành những lời sáo rỗng. Giáo dục tính trung thực cho học sinh, vốn đã gian nan, nay lại đứng trước một thách thức nghiệt ngã: Làm sao dạy trẻ em trung thực khi người lớn giả dối? Nền tảng của giáo dục nhân cách dựa trên hai trụ cột song hành: Lời dạy của thầy cô và hành vi thực tế của người lớn. Ở lứa tuổi học sinh, nhận thức về đúng-sai chưa hoàn toàn định hình độc lập mà phụ thuộc rất lớn vào môi trường xung quanh. Khi một giám thị đứng trong phòng thi, đại diện cho pháp luật, cho sự công minh và chuẩn mực, lại mở đường cho việc đọc đáp án để học sinh chép, hành vi đó đã truyền đi một thông điệp độc hại: Sự trung thực chỉ là khẩu hiệu dành cho lúc bình thường; còn khi cần đạt mục đích, gian lận mới là giải pháp. Nguy hiểm hơn, vi phạm này lại diễn ra ngay tại một trường chuyên, nơi vốn được coi là biểu tượng của trí tuệ, sự nỗ lực và tính xuất sắc. Sự đổ vỡ niềm tin ở đây không dừng lại ở một kì thi, mà là sự rạn nứt trong thế giới quan của học sinh. Các em sẽ nghi ngờ chính những giá trị mà mình được học, nghi ngờ cả sự công bằng của xã hội mà các em sắp bước vào. LÀM SẠCH MÔI TRƯỜNG CỦA NGƯỜI LỚN Giáo dục không thể đòi hỏi học sinh trung thực nếu người lớn vẫn tiếp tục đóng kịch. Bài học từ vụ việc Tuyên Quang chỉ ra rằng, muốn tái thiết tính liêm chính cho thế hệ trẻ, phải bắt đầu từ việc làm sạch môi trường của người lớn. Ông Nguyễn Đình Sơn, chuyên gia tâm lí tuổi vị thành niên, Hội tâm lí giáo dục học Hà Nội cho rằng, để giải quyết bài toán này cần đi từ gốc của giáo dục đạo đức. Khi một đứa trẻ không còn tin rằng sự thật chỉ có một, mà nghĩ đúng hay sai có thể thay đổi theo số đông, theo lợi ích hay theo người có quyền lực, thì những khái niệm như công bằng, trách nhiệm hay liêm sỉ cũng dần trở nên mong manh. Trong quá trình làm việc với học sinh, ông nhận thấy lứa tuổi THCS và THPT là giai đoạn các em bắt đầu hình thành hệ giá trị bản thân. Ông ví đây là “mùa gieo hạt” của nhân cách, bởi những điều được vun đắp ở giai đoạn này rất dễ theo các em đến khi trưởng thành. Ở giai đoạn này, các em không chỉ học kiến thức mà còn âm thầm trả lời những câu hỏi rất quan trọng: Mình sẽ trở thành người như thế nào? Điều gì là đúng để mình theo đuổi? Và câu trả lời phần lớn không đến từ bài giảng, mà đến từ cách người lớn sống và hành xử mỗi ngày. Bởi vậy, giáo dục trung thực không thể chỉ dừng ở việc nhắc học sinh không quay cóp hay không nói dối. Muốn các em có liêm sỉ, người lớn trước hết phải tạo ra một môi trường mà ở đó sự trung thực được bảo vệ. Một học sinh rất khó đứng ra tố cáo cái sai nếu các em tin rằng nói thật sẽ chịu thiệt, còn gian dối lại được bao che hoặc bỏ qua. Ở góc độ rộng hơn, vụ việc này cũng buộc cơ quan quản lí nhìn lại căn bệnh thành tích trong giáo dục. Khi điểm số, tỉ lệ đỗ hay những con số đẹp được đặt cao hơn sự thật, áp lực rất dễ khiến người ta tìm cách hợp thức hóa cái sai. Điều đáng lo không chỉ một kì thi bị gian lận, mà là một thế hệ có thể lớn lên với niềm tin rằng kết quả quan trọng hơn hành trình đạt được kết quả. Nếu điều đó trở thành một chuẩn mực, con người sẽ không chỉ đối mặt với gian lận trong trường học, mà còn với một lực lượng lao động tương lai dễ đổ lỗi, né tránh trách nhiệm và xem sự thiếu trung thực như một cách để thích nghi. NGHIÊM HUÊ Lãnh đạo UBND tỉnh Tuyên Quang thông tin vụ việc gian lận tại điểm thi Trường THPT Chuyên Tuyên Quang ẢNH: ĐỨC ANH Trường THPT Chuyên Tuyên Quang - nơi xảy ra vi phạm Dư luận vừa trải qua “cú sốc” không nhỏ trước sự việc tiêu cực thi cử tại điểm thi Trường THPT Chuyên Tuyên Quang, nơi giám thị trực tiếp đọc đáp án cho thí sinh chép. Vụ việc không chỉ phản ánh vi phạm quy chế nghiêm trọng mà còn chạm vào vết thương của ngành giáo dục. Dạy học sinh trung thực Bộ GD&ĐT họp báo thông tin phương án xử lý thí sinh tại Trường THPT Chuyên Tuyên Quang Ngày 5/8, tại Hà Nội, Bộ Giáo dục và Đào tạo tổ chức họp báo thông tin về phương án xử lý đối với thí sinh tại điểm thi Trường THPT Chuyên Tuyên Quang trong kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2026. Theo dự kiến, toàn bộ thí sinh tại điểm thi này sẽ được tổ chức thi lại ngay tất cả các môn nhằm bảo đảm tính công bằng, khách quan của kỳ thi. CHỐNG GIAN LẬN THI CỬ: “Giáo dục, suy cho cùng, không chỉ đào tạo những người có năng lực, mà còn phải nuôi dưỡng những con người biết tôn trọng sự thật. Chỉ khi trung thực được giữ như một nguyên tắc sống, trách nhiệm, công bằng và liêm sỉ mới có chỗ để phát triển. Đó là điều quyết định chất lượng của một nền giáo dục và nền tảng của niềm tin trong xã hội”. Ông NGUYỄN ĐÌNH SƠN

Made with FlippingBook

RkJQdWJsaXNoZXIy MjM5MTU3OQ==