TP.HCM đưa 'Tick xanh trách nhiệm' vào bếp ăn trường học, siết chặt an toàn thực phẩm

Chiều 6-5, tại TP.HCM, Sở Công Thương TP.HCM tổ chức họp triển khai mô hình suất ăn "Tick xanh trách nhiệm" tại các trường học trên địa bàn. Đây được xem là bước mở rộng tiếp theo của chương trình kiểm soát chất lượng hàng hóa đã được triển khai từ đầu năm 2024.

Siết chuẩn bếp ăn, đưa công nghệ vào giám sát

Phát biểu tại sự kiện, ông Nguyễn Nguyên Phương, Phó giám đốc Sở Công Thương TP.HCM, cho biết chương trình "Tick xanh trách nhiệm" thời gian qua đã góp phần thiết lập những chuẩn mực mới về trách nhiệm của các bên trong chuỗi cung ứng. 

Theo ông, khi đưa vào môi trường trường học, yêu cầu kiểm soát thực phẩm càng trở nên cấp thiết hơn. Mục tiêu sẽ hướng đến xây dựng mô hình chuẩn có thể nhân rộng, trong đó việc xác định rõ trách nhiệm của từng chủ thể trong chuỗi là yếu tố then chốt.

Làm rõ hơn mô hình, ông Nguyễn Minh Hùng, Phó phòng Quản lý thương mại (Sở Công Thương TP.HCM), cho biết bếp ăn "Tick xanh trách nhiệm" là bếp ăn tuân thủ đầy đủ các quy định về an toàn thực phẩm và thực hành nghiêm ngặt trong toàn bộ quy trình chế biến.

Theo ông Hùng, toàn bộ quá trình từ nhập nguyên liệu, sơ chế đến thành phẩm được yêu cầu minh bạch theo thời gian thực. Nhờ đó, các yếu tố đầu vào - đầu ra được kiểm soát chặt chẽ, hạn chế sai lệch về định lượng.

Không chỉ cơ quan quản lý, vai trò của nhà trường cũng được mở rộng. Theo đề xuất, nhà trường sẽ tham gia trực tiếp vào quá trình giám sát thông qua camera, dữ liệu nhập hàng và hệ thống phần mềm quản lý. Nhờ đó, có thể nắm rõ nguồn gốc nguyên liệu, quy trình chế biến và sản lượng đầu ra thay vì chỉ dựa vào hồ sơ giấy tờ.

Theo kế hoạch, mô hình sẽ được thí điểm trong tháng 5 với sự tham gia đầy đủ của các bên trong chuỗi cung ứng. Sau giai đoạn vận hành thử, chương trình dự kiến mở rộng, hướng đến khoảng 100 trường học tham gia trước tháng 9.

Rủi ro ngộ độc thực phẩm có thể phát sinh ở mọi mắt xích

Từ góc độ chuyên gia, ông Đào Hà Trung, Chủ tịch Hiệp hội Công nghệ cao TP.HCM, lưu ý các sự cố ngộ độc thực phẩm không đơn thuần là những con số thống kê mà còn liên quan trực tiếp đến sức khỏe, thậm chí tính mạng của người sử dụng, đặc biệt là trẻ em.

Theo ông, nhiều nghiên cứu cho thấy tác nhân gây ngộ độc thường xuất phát từ các nhóm vi khuẩn như Salmonella, E.coli, Botulinum… Những tác nhân này có thể xuất hiện ở nhiều khâu trong chuỗi cung ứng, nhất là với các sản phẩm từ thịt và thực phẩm chế biến.

Để nâng cao hiệu quả kiểm soát, ông Trung đề xuất 5 nhóm giải pháp cốt lõi gồm kiểm soát chất lượng đầu vào, giám sát quá trình chế biến, kiểm soát điều kiện bảo quản, minh bạch dữ liệu toàn chuỗi và thiết lập cơ chế thu hồi sản phẩm khi có sự cố.

Ở góc độ doanh nghiệp, ông Trần Lê Nguyên Khang, Phó ban quản lý hệ thống bán lẻ SATRA, đề xuất cần thiết lập các quy định mang tính bắt buộc đối với đơn vị chế biến, cung cấp thực phẩm cho trường học. 

Theo ông, không thể chỉ dừng ở "tinh thần trách nhiệm" mà cần được cụ thể hóa thành các tiêu chí có tính ràng buộc, buộc tất cả các bên trong chuỗi cung ứng phải tuân thủ.

Thực tế cho thấy một số đơn vị dù có đầy đủ hồ sơ, chứng nhận ban đầu, song trong quá trình vận hành vẫn có thể phát sinh tình trạng "lách" quy định, nhập nguyên liệu ngoài để giảm chi phí. Do đó, cần tăng cường kiểm tra định kỳ và đột xuất, đặc biệt ở khâu nhập nguyên liệu, nhằm phát hiện sớm vi phạm.

Đại diện doanh nghiệp cũng cho rằng cần kết hợp giữa "khuyến khích" và "xử lý vi phạm". Theo đó, các đơn vị thực hiện tốt cần được tôn vinh, khen thưởng, trong khi những trường hợp vi phạm cần bị công khai, đưa vào danh sách cảnh báo và cập nhật thường xuyên, đồng thời mở cơ chế để khắc phục và xem xét gỡ bỏ nếu không tái phạm.