Không phát triển du lịch bằng mọi giá
UBND xã Xuân Sơn vừa ban hành kế hoạch triển khai thực hiện khâu đột phá phát triển một làng du lịch trên địa bàn xã giai đoạn 2026 - 2028. Điểm đáng chú ý trong kế hoạch là địa phương không đặt mục tiêu phát triển du lịch theo hướng có thật nhiều cơ sở hay hình thành điểm du lịch một cách hình thức.

Sông Ray chạy qua địa bàn xã Xuân Sơn
ẢNH: NGUYỄN LONG
Thay vào đó, Xuân Sơn sẽ rà soát toàn diện các cơ sở đang hoạt động hoặc có nhu cầu tham gia du lịch, từ homestay, lưu trú, cắm trại đến các mô hình trải nghiệm sinh thái, nông nghiệp và văn hóa cộng đồng.
Theo ông Ngô Văn Luận, Chủ tịch UBND xã Xuân Sơn, muốn hình thành một làng du lịch thì trước hết phải xác định rõ địa phương đang có những gì, cơ sở nào có tiềm năng và những điều kiện nào còn thiếu.
"Quan điểm của xã là phát triển du lịch phải có lộ trình, làm đến đâu chắc đến đó. Cơ sở có tiềm năng thì địa phương đồng hành, hướng dẫn tháo gỡ khó khăn; nhưng những yêu cầu về pháp lý, an toàn cho du khách và bảo vệ môi trường phải được bảo đảm", ông Luận cho biết.
Theo đó, các cơ sở đang hoạt động hoặc có nhu cầu hoạt động du lịch, lưu trú sẽ được kiểm tra, hướng dẫn bước đầu về an ninh trật tự, quản lý lưu trú, phòng cháy chữa cháy, cứu nạn cứu hộ.

Du khách lựa chọn xã Xuân Sơn là điểm đến để nghỉ dưỡng
ẢNH: NGUYỄN LONG
Xã Xuân Sơn sẽ hoàn thành danh mục phân loại cơ sở đủ điều kiện, cơ sở cần khắc phục và cơ sở chưa đủ điều kiện hoạt động du lịch. Từng cơ sở được rà soát các nội dung liên quan đến đất đai, xây dựng, lưu trú, an ninh trật tự, phòng cháy chữa cháy, an toàn thực phẩm, vệ sinh môi trường, niêm yết giá và sản phẩm dịch vụ.
Cách làm này cho thấy Xuân Sơn xác định việc xây dựng làng du lịch phải bắt đầu từ nền tảng pháp lý và chất lượng dịch vụ. Những cơ sở có khả năng phát triển sẽ được hướng dẫn hoàn thiện từng nhóm điều kiện; những trường hợp chưa phù hợp sẽ được yêu cầu khắc phục hoặc xử lý theo quy định.
Từ homestay, nông nghiệp đến trải nghiệm cộng đồng
Theo định hướng của xã, làng du lịch Xuân Sơn sẽ không được xây dựng dựa trên một cơ sở đơn lẻ mà là sự liên kết của nhiều chủ thể. Cảnh quan thiên nhiên, nông nghiệp, văn hóa, đời sống người dân, sản phẩm OCOP và ẩm thực địa phương sẽ được kết nối để hình thành các sản phẩm chung.

Thung lũng Suối Rao, một địa điểm du lịch cộng đồng của xã Xuân Sơn
ẢNH: NGUYỄN LONG
Một số hướng được đặt ra gồm tuyến trải nghiệm nông nghiệp - sinh thái, tham quan vườn và trang trại, cắm trại an toàn, homestay cộng đồng, trải nghiệm ẩm thực địa phương, hoạt động giáo dục cho học sinh cùng các chương trình văn hóa, thể thao cộng đồng.
Đại diện Suoi Rao Ecolodge cho rằng đây là hướng đi phù hợp nếu các cơ sở cùng tham gia xây dựng sản phẩm thay vì hoạt động riêng lẻ.
"Lợi thế của Xuân Sơn không chỉ nằm ở một điểm lưu trú mà còn ở không gian thiên nhiên và đời sống địa phương. Nếu được tổ chức tốt, du khách có thể lưu trú tại một homestay nhưng tham gia nhiều hoạt động khác nhau, từ tham quan vườn, trải nghiệm nông nghiệp đến thưởng thức món ăn địa phương và tìm hiểu cuộc sống của người dân", đại diện Suoi Rao Ecoldge chia sẻ. "Du khách bây giờ không chỉ cần một chỗ nghỉ. Họ muốn có thêm trải nghiệm và những câu chuyện của vùng đất mình đến. Vì vậy, nếu các cơ sở lưu trú, hộ dân và các điểm trải nghiệm cùng kết nối, Xuân Sơn sẽ có nhiều cơ hội tạo ra sản phẩm riêng".

Căn phòng nghỉ dưỡng trong một homestay ở Xuân Sơn nằm sát suối
ẢNH: NGUYỄN LONG
Từ cách nhìn này, việc phát triển làng du lịch cũng mở ra cơ hội để nhiều người dân cùng tham gia vào chuỗi dịch vụ. Hộ dân có thể cung cấp nông sản, thực phẩm; cơ sở sản xuất giới thiệu sản phẩm OCOP; người am hiểu địa phương tham gia hướng dẫn trải nghiệm…
Theo ông Ngô Văn Luận, Chủ tịch UBND xã Xuân Sơn, đây cũng là mục tiêu quan trọng của kế hoạch. Địa phương mong muốn du lịch trở thành hoạt động có tính lan tỏa, để lợi ích không chỉ tập trung vào một vài cơ sở lưu trú mà tạo thêm cơ hội sinh kế cho người dân.
"Chúng tôi muốn từng bước tạo ra một câu chuyện chung về Xuân Sơn. Khi du khách đến đây, họ không chỉ đến một homestay mà có thể trải nghiệm cảnh quan, nông nghiệp, ẩm thực, văn hóa và đời sống cộng đồng. Khi đó, người dân cũng có thể tham gia và hưởng lợi từ quá trình phát triển du lịch", ông Luận chia sẻ.
Lấy môi trường làm nền tảng
Cùng với phát triển sản phẩm, kế hoạch của Xuân Sơn dành sự quan tâm lớn đến hạ tầng, an toàn du khách và bảo vệ môi trường.

Một con đường đi xuyên qua rừng phòng hộ Xuân Sơn
ẢNH: NGUYỄN LONG
Với những cơ sở làm du lịch dựa vào cảnh quan tự nhiên, môi trường được xem là yếu tố quyết định sức hấp dẫn lâu dài. Đại diện Thung lũng Suối Rao cho rằng nếu cảnh quan được giữ gìn tốt thì đó chính là tài sản của người làm du lịch.
"Làm du lịch dựa vào thiên nhiên thì môi trường phải được đặt lên hàng đầu. Nếu cảnh quan đẹp nhưng rác thải nhiều, nguồn nước không được bảo vệ hoặc phát triển thiếu kiểm soát thì chính điểm mạnh của mình sẽ bị ảnh hưởng", đại diện Thung lũng Suối Rao chia sẻ.
Vì vậy, Xuân Sơn định hướng khuyến khích các cơ sở xây dựng mô hình "điểm du lịch xanh", hạn chế rác thải nhựa, sử dụng vật liệu thân thiện với môi trường, trồng cây xanh và không xả thải trực tiếp ra môi trường. Người dân cũng được vận động cùng giữ gìn cảnh quan và xây dựng quy tắc ứng xử văn minh du lịch.
Theo lộ trình, năm 2026 là giai đoạn rà soát, chuẩn hóa và tháo gỡ vướng mắc. Năm 2027, xã sẽ hỗ trợ từ 1 - 3 cơ sở có tiềm năng hoàn thiện hạ tầng, dịch vụ, an toàn, môi trường và hồ sơ pháp lý để chuẩn bị đề nghị công nhận điểm du lịch.
Đến năm 2028, địa phương phấn đấu có ít nhất một điểm đủ điều kiện lập hồ sơ đề nghị cơ quan có thẩm quyền xem xét công nhận, đồng thời từng bước hình thành tuyến trải nghiệm du lịch cộng đồng.
"Điều quan trọng nhất là làm sao phát triển được sản phẩm có chất lượng, an toàn và bền vững. Khi cơ sở được chuẩn hóa, người dân cùng tham gia và các sản phẩm được kết nối, lúc đó mới có thể nói đến một làng du lịch đúng nghĩa", ông Ngô Văn Luận, Chủ tịch UBND xã Xuân Sơn nhấn mạnh.

41 minutes ago
5





