Trả giá đắt vì sống khôn lỏi và thực dụng

Mối làm ăn lớn xuất hiện, khu đất giá rẻ đến mức không thể lỡ, tôi nghĩ trúng lớn, ai ngờ chuyện sau đó khiến cả đời tôi không quên.

Tôi tên Hưng, nếu bạn gặp tôi 10 năm trước, có lẽ sẽ nghĩ tôi là kiểu người "biết sống". Tôi nhanh nhẹn, nói chuyện lanh lợi, luôn biết cách xoay xở để phần lợi nghiêng về mình. Tôi từng tự hào về điều đó. Tôi hay nói một câu mà lúc đó thấy rất đúng: "Ở đời, không khôn thì chỉ có thiệt". Giờ nghĩ lại, cái tôi gọi là "khôn" thực ra chỉ là khôn lỏi. Tôi làm môi giới đủ thứ trên đời: mua bán đất, xe, đồ điện tử, cái gì có tiền là tôi nhảy vào. Người ta tin tôi, tôi tận dụng. Bạn bè hỏi giá, tôi nói một nửa. Khách hàng nhờ tư vấn, tôi dẫn họ theo hướng có lợi nhất cho tôi. Tôi nhớ có lần bán một mảnh đất cho chú ruột. Biết nó có vấn đề quy hoạch nhưng tôi vẫn im lặng. Khi ký xong giấy tờ, tôi còn thấy mình giỏi. Tôi từng như vậy, tính toán cả với người thân.

Thời gian đầu, tôi thắng nhiều lắm, tiền vào nhanh. Tôi ăn mặc đẹp, đi xe xịn, người ta nhìn vào tưởng tôi thành đạt. Còn tôi tin mình đang đi đúng đường. Có điều tôi không nhận ra, mỗi lần "ăn" được ai đó, là một lần tôi mất đi một chút niềm tin người khác dành cho mình. Chỉ là lúc đó, tôi chưa phải trả giá ngay. Rồi đến một ngày tôi không bao giờ quên, một mối làm ăn lớn xuất hiện, một khu đất giá rẻ đến mức không thể bỏ lỡ. Tôi không kiểm tra kỹ, thực tế cũng không muốn kiểm tra. Trong đầu tôi chỉ nghĩ một điều duy nhất, lời bao nhiêu. Tôi dốc hết tiền, vay thêm bạn bè, những người vẫn còn tin tôi, dù trước đó tôi không ít lần "khôn" hơn họ. Tôi nghĩ lần này mình sẽ trúng lớn, thế nhưng đời không phải lúc nào cũng để bạn "khôn" mãi.

Khu đất đó dính tranh chấp, giao dịch bị đình lại, người bán biến mất, tiền của tôi mắc kẹt hết. Tôi bắt đầu gọi điện cho hết người này đến người khác, không ai giúp. Không phải họ không có khả năng mà họ không còn muốn tin tôi nữa. Tôi nhớ rõ lần tìm đến chú, người tôi từng bán cho mảnh đất có vấn đề. Chú nhìn tôi rất lâu rồi nói: "Chú không giận con nhưng không thể tin con thêm lần nào nữa". Chú không nói lớn tiếng nhưng khiến tôi thấy mình nhỏ lại. Lần đầu tiên, tôi hiểu cái giá của việc sống khôn lỏi không nằm ở tiền, nó nằm ở chỗ khi bản thân cần nhất, không còn ai đứng về phía mình. Tôi mất gần như tất cả sau đó, phải bán xe, bán nhà, trả nợ dần dần. Thứ mất khó lấy lại nhất là cách người khác nhìn mình và cách mình nhìn lại chính mình.

Bây giờ tôi sống khác rồi, làm việc chậm hơn, chắc hơn, có thể kiếm ít hơn trước nhưng ngủ yên hơn. Tôi không còn cố hơn người khác nữa, chỉ cố đừng tệ với họ. Có người hỏi tôi: "Anh từng giỏi vậy, sao không làm lớn lại"? Tôi chỉ cười: "Vì anh từng nghĩ mình khôn nên giờ phải học lại cách làm người". Nếu có gì tôi muốn nói với bạn, chỉ là thế này: "Bạn có thể thắng người khác bằng sự khôn lỏi vài lần. Những người bị bạn lừa thực tế họ không ngu, họ chỉ là đủ tử tế để không chọn cách sống khôn lỏi. Nhưng nếu cứ tiếp tục như vậy, đến một lúc nào đó bạn sẽ thua chính cuộc đời mình".

Thành Hưng