'Trẻ ăn mặn, già ăn thuốc' bào mòn nhiều người Việt

Ăn mặn giúp bữa cơm đậm đà, đưa cơm nhưng thói quen này nếu kéo dài có thể khiến sức khỏe phải trả giá khi về già.

Tôi càng để ý thói quen ăn uống trong gia đình càng thấy vợ tôi có thói quen nêm nếm khá mặn. Cà pháo chấm mắm tôm, thịt rang cháy cạnh cũng làm đậm vị, món canh hay món kho thường phải vừa miệng theo kiểu càng đậm càng thấy ngon.

Tôi góp ý thì vợ thường bảo ăn mặn một chút mới đưa cơm, ăn được nhiều cơm hơn, cảm giác no lâu. Đúng là một món ăn đậm đà thường khiến bữa cơm ngon miệng hơn, nhất là với những người đã quen khẩu vị này từ nhỏ. Một hộp bánh cuốn đi kèm là một bịch nước mắm rất nhiều, chan vào như chan canh.

Nhưng cái đáng sợ của muối là cơ thể không báo động ngay lập tức. Một bữa ăn mặn không khiến chúng ta đau bụng hay thấy mình đang gặp vấn đề. Ngày này qua ngày khác, một chút nước mắm, một ít muối, thêm miếng cà pháo, miếng dưa muối, thịt kho đậm vị... cứ thế cộng dồn thành lượng muối rất lớn.

Theo thông tin được Bộ Y tế công bố, người Việt hiện tiêu thụ trung bình khoảng 8,1 g muối mỗi ngày, đã giảm so với trước nhưng vẫn cao hơn khoảng 1,6 lần mức WHO khuyến nghị. Lượng muối cao kéo dài có liên quan đến tăng huyết áp và làm tăng nguy cơ mắc các bệnh tim mạch, đột quỵ.

Tại Việt Nam, hơn 10 triệu người mắc bệnh, chiếm 10,1% dân số. Tử vong do bệnh thận mạn đứng thứ 8 trong 10 nguyên nhân hàng đầu ở nước ta.

Điều đáng nói là chúng ta thường chỉ nghĩ đến chuyện ăn mặn khi bác sĩ yêu cầu phải giảm muối. Đến lúc đó, bát nước chấm từng thấy ngon có thể trở thành thứ phải tránh. Cà pháo, dưa muối, mắm tôm, thịt kho đậm vị... từ món ăn quen thuộc lại trở thành những thứ phải cân nhắc trong thèm thuồng.

Tôi nghĩ đây là một nghịch lý khá phổ biến trong cách chúng ta chăm sóc sức khỏe. Khi còn trẻ, nhiều người ăn theo khẩu vị. Thích thì ăn, ngon thì ăn, miễn sao no bụng là được. Đến khi cơ thể bắt đầu có vấn đề, chúng ta mới quay lại học cách ăn uống.

Có người cả đời thích ăn mặn, đến tuổi trung niên mới bắt đầu tập ăn nhạt. Nhưng khẩu vị không phải cái công tắc muốn tắt là tắt. Đã quen ăn đậm trong vài chục năm thì một bát canh nhạt bỗng trở nên không nuốt nổi.

Vấn đề có lẽ là tập cho vị giác quen dần với vị tự nhiên của thực phẩm, giảm lượng muối trong nêm nếm và hạn chế những món chứa nhiều muối. Khi ăn nhạt trở thành thói quen, những món trước đây thấy vừa miệng có khi lại trở nên quá mặn.

Điều đáng tiếc là nhiều người trong chúng ta sẵn sàng bỏ tiền mua thuốc, thực phẩm bổ sung, đi khám định kỳ nhưng lại khó bỏ thêm một thìa muối khỏi bữa cơm. Chúng ta thường nghĩ thuốc là thứ chữa bệnh, nhưng ít khi nghĩ rằng những gì đưa vào cơ thể mỗi ngày cũng đang âm thầm quyết định sức khỏe của mình.

Một đĩa cà pháo mắm tôm có thể khiến người ta ăn thêm vài bát cơm. Nhưng nếu để vị giác quyết định bữa ăn suốt nhiều năm, ngày qua ngày, đến lúc cơ thể lên tiếng thì cái giá phải trả nhiều hơn thế.

Quang