Ukraine tuyên bố tập kích 'thành trì cuối cùng' của Hạm đội Biển Đen Nga

Ukraine thông báo tiến hành chiến dịch nhằm vào nhiều địa điểm tại thành phố Novorossiysk, nơi đặt căn cứ dự bị của Hạm đội Biển Đen hải quân Nga.

"Quân đội Ukraine đã tiến hành chiến dịch đặc biệt nhằm vào căn cứ hải quân Novorossiysk, thành trì lớn cuối cùng của Hạm đội Biển Đen và cách tiền tuyến hơn 300 km", Tổng thống Volodymyr Zelensky tuyên bố hôm nay.

Lãnh đạo Ukraine cho biết chiến dịch sử dụng nhiều vũ khí gồm máy bay không người lái (UAV) tự sát phản lực Palianytsia, tên lửa diệt hạm Neptune và xuồng tự sát, với mục tiêu là các trận địa phòng không, cầu cảng và hạ tầng tại quân cảng Nga.

Ông Zelensky cảnh báo rằng hạm đội Nga cùng cơ sở hạ tầng hỗ trợ lực lượng này "sẽ không an toàn chừng nào Moskva còn kéo dài chiến sự".

Giới chức Nga trước đó xác nhận Ukraine đã mở cuộc tập kích nhằm vào tỉnh Krasnodar trong đêm 11 và rạng sáng 12/8. Tỉnh trưởng Veniamin Kondratyev cho biết khu vực hứng chịu đợt tấn công quy mô lớn với "hàng trăm UAV" nhắm vào thành phố cảng Novorossiysk, cùng các vùng Anapa, Gelendzhik và Temryuksky.

Người dân Novorossiysk nghe thấy nhiều tiếng nổ liên tiếp, trong khi lưới phòng không Nga khai hỏa để đánh chặn mục tiêu. Tỉnh trưởng Kondratyev cho biết một bé trai 8 tuổi đã thiệt mạng và 8 người bị thương trong cuộc tấn công, mảnh vỡ UAV rơi xuống cũng làm hư hại 21 tòa nhà dân cư và 4 cơ sở kinh doanh.

Dữ liệu vệ tinh trên Hệ thống Quản lý Tài nguyên Thông tin về Hỏa hoạn (FIRMS) của NASA cho thấy nhiều điểm nhiệt tại khu vực cảng Novorossiysk. Các đám cháy tập trung gần khu cảng xuất khẩu ngũ cốc và căn cứ hải quân, cạnh nhà máy dầu Sheskharis của tập đoàn Transneft.

Dữ liệu cũng thể hiện một số điểm nhiệt ở quân cảng Novorossiysk, trong đó có một số vị trí sát bờ biển. Tài khoản MT Anderson chuyên theo dõi dữ liệu nguồn mở trên X nhận định khu vực này từng tập kết nhiều tàu hải quân, nhưng không rõ số lượng cụ thể vào thời điểm xảy ra cuộc tấn công.

Vị trí các đám cháy ở cảng Novorossiysk ngày 12/8. Đồ họa: NASA

Reuters dẫn nguồn thạo tin tiết lộ hai trong số những đầu mối xuất khẩu ngũ cốc lớn nhất của Nga tại cảng đã đình chỉ hoạt động sau cuộc tập kích, gồm ga Novorossiysk có công suất xuất khẩu 8,5 triệu tấn mỗi năm và ga NKHP có công suất xuất khẩu 7,1 triệu tấn.

Novorossiysk là một trong những cảng lớn nhất ở biển Đen, đóng vai trò cửa ngõ chính để xuất khẩu dầu thô và các chế phẩm từ dầu ở miền nam Nga. Đây cũng là một trong những nơi đặt căn cứ dự bị của Hạm đội Biển Đen hải quân Nga, phần lớn lực lượng hạm đội đã chuyển về đây nhằm tránh những cuộc tập kích vào quân cảng Sevastopol ở bán đảo Crimea.

Đây cũng là trung tâm xuất khẩu dầu quan trọng của Nga với đầu mối Sheskharis và cơ sở của Tập đoàn Đường ống Caspi (CPC), vận chuyển chủ yếu dầu Kazakhstan ra thị trường quốc tế. Lượng dầu bốc hàng tại Novorossiysk đạt trung bình hơn 821.000 thùng mỗi ngày trong tháng 7.

CPC có còn có cổ phần của các tập đoàn dầu khí Mỹ Chevron và Exxon. Theo Financial Times, quân đội Ukraine đã ngừng các cuộc tấn công nhằm vào những tàu chở dầu phục vụ CPC sau khi Phó tổng thống Mỹ JD Vance đề nghị Kiev tránh các mục tiêu này.

Tàu ngầm lớp Kilo tại căn cứ Novorossiysk trong ảnh chụp ngày 13/6. Ảnh: BQP Anh

Ukraine thời gian qua liên tục nhằm vào cơ sở năng lượng Nga, từ nhà máy lọc dầu, kho và cảng xuất khẩu đến tàu chở dầu và hạ tầng đường ống. Kiev cho biết mục tiêu là làm suy giảm khả năng chế biến, xuất khẩu dầu và nhiên liệu của Moskva, qua đó gây sức ép buộc Tổng thống Vladimir Putin đàm phán.

Ngoài Novorossiysk, nhiều khu vực khác ở miền nam Nga và bán đảo Crimea cũng hứng chịu loạt tập kích trong đêm.

Bộ Quốc phòng Nga cùng ngày tuyên bố các đơn vị phòng không đã bắn hạ 502 UAV Ukraine trong đêm qua và rạng sáng nay ở tỉnh Belgorod, Bryansk, Kaluga, Kursk, Lipetsk, Oryol, Krasnodar, bán đảo Crimea và biển Đen.

Thanh Danh (Theo Reuters, Kyiv Independent, Maritime-Executive)