Vì sao chưa quy định bảo hành công trình giao thông 10 năm?

Nhiều doanh nghiệp và ban quản lý dự án cho rằng nếu nâng thời gian bảo hành công trình giao thông bắt buộc từ 2 năm lên 10 năm, chi phí đầu tư, bảo lãnh và giá dự thầu có thể tăng đáng kể.

Mới đây, Tập đoàn Sơn Hải kiến nghị nâng thời gian bảo hành công trình giao thông tối thiểu từ 2 năm lên 10 năm do quy định hiện hành chưa tương xứng với tuổi thọ thực tế của công trình.

Ông Lê Quyết Tiến, Cục trưởng Cục Kinh tế - Quản lý đầu tư xây dựng, Bộ Xây dựng, cho biết pháp luật hiện nay quy định thời gian bảo hành tối thiểu 2 năm với công trình cấp đặc biệt và cấp I sử dụng vốn đầu tư công. Tuy nhiên, chủ đầu tư và nhà thầu vẫn có thể thỏa thuận kéo dài thời gian bảo hành tùy từng dự án.

Quy định hiện nay được xây dựng trên cơ sở nghiên cứu thực tiễn trong nước, tham khảo thông lệ quốc tế và quy định của một số quốc gia như Nhật Bản, Hàn Quốc. Các nước chủ yếu quy định thời gian bảo hành tối thiểu theo từng loại công trình, không áp dụng một mốc cố định cho tất cả dự án.

Đại diện Bộ Xây dựng cho rằng nếu nâng thời gian bảo hành bắt buộc lên 10 năm thì cần đánh giá toàn diện tác động với doanh nghiệp, chủ đầu tư, đồng thời làm rõ trách nhiệm giữa đơn vị thi công và đơn vị quản lý, khai thác công trình.

"Bộ Xây dựng không phản đối việc kéo dài thời gian bảo hành. Tuy nhiên, nếu quy định bắt buộc cho từng loại công trình thì cần nghiên cứu kỹ và đánh giá tác động đầy đủ", ông Tiến nói.

Theo Bộ Xây dựng, nếu kéo dài bảo hành lên 10 năm, thời gian này có thể trùng với chu kỳ sửa chữa định kỳ theo quy trình bảo trì. Khi đó, việc xác định hư hỏng thuộc trách nhiệm bảo hành của nhà thầu hay thuộc phần bảo trì của đơn vị quản lý sẽ khó tách bạch.

Cao tốc Nha Trang - Cam Lâm do Tập đoàn Sơn Hải đầu tư. Ảnh: Bùi Toàn

Ông Đinh Công Minh, Giám đốc Ban Quản lý dự án Thăng Long, cho rằng mỗi gói thầu thường gồm nhiều hạng mục với tuổi thọ và đặc tính kỹ thuật khác nhau nên khó áp dụng chung một mốc bảo hành.

Ông dẫn ví dụ một số hạng mục bêtông có thể bảo hành tới 10 năm, nhưng sơn vạch kẻ đường sau khoảng 2 năm đã có thể mờ do quá trình khai thác. Vì vậy, nếu áp dụng cứng thời hạn 10 năm, giá gói thầu cũng phải tính toán lại.

Đại diện Ban Quản lý dự án đường sắt cũng cho rằng thời gian bảo hành càng dài thì trách nhiệm của chủ đầu tư càng lớn. Khi công trình hư hỏng, chủ đầu tư phải xác định nguyên nhân để quyết định dùng nguồn vốn bảo trì hay yêu cầu nhà thầu thực hiện bảo hành.

Ở góc độ doanh nghiệp thi công, đại diện Tổng công ty 319 nhận định việc kéo dài bảo hành sẽ khiến quá trình thương thảo hợp đồng phức tạp hơn do phải bổ sung nhiều điều khoản liên quan trách nhiệm, bảo lãnh và xử lý rủi ro trong thời gian dài.

Ông Trần Chủng, Chủ tịch Hiệp hội Các nhà đầu tư công trình giao thông đường bộ Việt Nam, cho rằng nếu bắt buộc bảo hành 10 năm với tất cả dự án giao thông thì chi phí bảo lãnh, bảo hiểm, dự phòng rủi ro và giá dự thầu có thể tăng đáng kể.

Trong bối cảnh doanh nghiệp xây dựng đang chịu áp lực từ giá nhiên liệu, vật liệu, vận tải và lãi vay tăng cao, việc kéo dài thời gian bảo hành có thể làm tăng tổng mức đầu tư và ảnh hưởng hiệu quả dự án.

Liên quan quy định giữ lại 3-5% giá trị hợp đồng để bảo hành công trình, đại diện hiệp hội và các ban quản lý dự án cho rằng đây là cơ chế cần thiết nhằm bảo đảm trách nhiệm của nhà thầu đối với chất lượng công trình.

Khoản tiền này giúp chủ đầu tư có nguồn kinh phí để khắc phục kịp thời hư hỏng trong trường hợp nhà thầu chậm xử lý hoặc không đủ khả năng thực hiện, qua đó bảo đảm an toàn và lưu thông thông suốt cho công trình.

Đoàn Loan