Xe xăng dầu đạp ga hết cỡ sợ hư máy, nhưng xe điện làm vậy thì cực tốt

Lái xe ngoài thực tế có thể giúp pin bền hơn

Một nghiên cứu được công bố trên tạp chí khoa học Nature Energy cho thấy quan niệm phải lái xe điện thật nhẹ nhàng để bảo vệ pin có thể không hoàn toàn chính xác. Trái lại, những tình huống tăng tốc mạnh trong quá trình di chuyển hằng ngày có thể giúp kéo dài tuổi thọ pin đáng kể.

Công trình do các nhà khoa học của Đại học Stanford (Mỹ) dẫn đầu phát hiện rằng khi pin xe điện hoạt động trong điều kiện giao thông thực tế, tuổi thọ của chúng có thể tăng thêm tới 38% so với các thử nghiệm truyền thống trong phòng thí nghiệm.

Nếu quy đổi ra quãng đường sử dụng, mức tăng này tương đương khoảng 195.000 dặm, tức gần 300.000km trước khi bộ pin chạm ngưỡng cuối vòng đời.

Trong nhiều năm qua, các bài thử nghiệm pin thường mô phỏng chu kỳ sạc và xả ổn định, lặp lại liên tục với tải gần như không thay đổi.

Tuy nhiên, cách sử dụng ngoài thực tế lại hoàn toàn khác. Người lái thường xuyên tăng tốc, giảm ga, thả trôi, phanh rồi dừng đỗ trước khi tiếp tục di chuyển. Chính những biến động này tạo ra các “xung” năng lượng và các khoảng nghỉ ngắn, điều mà nghiên cứu cho rằng có lợi cho tuổi thọ pin.

Theo nhóm nghiên cứu, các xung dòng điện tần số thấp cùng thời gian nghỉ giữa các chu kỳ hoạt động giúp giảm các yếu tố gây suy giảm pin như hiện tượng lắng đọng lithium trên điện cực hay sự tích tụ nhiệt. Khi những yếu tố này được hạn chế, tốc độ lão hóa của pin cũng chậm lại so với trường hợp pin phải hoạt động liên tục ở tải ổn định.

Kết quả nghiên cứu không có nghĩa là người dùng nên sử dụng xe điện một cách "chộp giật" hoặc khiến pin bị quá nhiệt. Tuy nhiên, phát hiện này cho thấy kiểu di chuyển thường thấy trong đô thị với nhiều lần dừng và tăng tốc không phải là nguyên nhân khiến pin nhanh xuống cấp như nhiều người từng lo ngại.

Tác động tới chi phí sở hữu xe điện

Những phát hiện mới cũng có thể ảnh hưởng tới cách người dùng tính toán chi phí sở hữu xe điện trong dài hạn. Hiện nhiều hãng xe đã cung cấp chính sách bảo hành pin khá dài.

Chẳng hạn, Tesla áp dụng bảo hành pin 8 năm cho các mẫu xe của mình, kèm giới hạn quãng đường tùy phiên bản và cam kết dung lượng pin tối thiểu 70%. Trong khi đó, Hyundai bảo hành pin xe điện tới 10 năm hoặc 100.000 dặm (160.000km) với mức dung lượng tối thiểu tương tự.

Nếu tuổi thọ pin trong điều kiện sử dụng thực tế thực sự tăng thêm khoảng 38%, nhiều chủ xe có thể hết thời hạn bảo hành theo thời gian trước khi pin giảm dung lượng đến ngưỡng cần thay thế.

Người dùng vẫn cần chăm sóc pin đúng cách

Dù vậy, các chuyên gia vẫn nhấn mạnh rằng việc chăm sóc pin đúng cách vẫn đóng vai trò quan trọng. Nhiệt độ cao và mức sạc 100% được xem là hai yếu tố gây hại lớn nhất đối với pin xe điện. Người dùng nên duy trì mức sạc hằng ngày khoảng 80 - 90%, tránh để xe ở trạng thái pin đầy 100% hoặc gần cạn trong thời gian dài, đồng thời để hệ thống quản lý nhiệt của xe hoạt động trước và trong quá trình sạc nhanh.

Trên thị trường hiện nay, nhiều mẫu xe điện phổ biến như Tesla Model Y hay Hyundai Ioniq 5 đều được trang bị hệ thống quản lý nhiệt chủ động cùng phần mềm kiểm soát pin thông minh. Nhờ đó, trong điều kiện sử dụng hằng ngày, tuổi thọ pin của các mẫu xe này có thể được duy trì khá ổn định.

Với những kết quả mới từ nghiên cứu, yếu tố khiến người mua xe điện cân nhắc có thể sẽ không còn nằm ở nỗi lo pin nhanh hỏng, mà chuyển sang những khác biệt thực tế hơn như thiết kế, tốc độ sạc hay giá bán tại từng thị trường.