Doanh nghiệp Halal được hỗ trợ chi phí chứng nhận, xúc tiến thương mại

Doanh nghiệp sản xuất sản phẩm Halal xuất khẩu sẽ được hỗ trợ chi phí chứng nhận, tham gia xúc tiến thương mại quốc tế và tiếp cận cơ sở dữ liệu chuyên ngành theo quy định mới của Chính phủ.

Nội dung này được nêu tại Nghị định 127/2026/NĐ-CP về quản lý chất lượng và chính sách phát triển sản phẩm, dịch vụ Halal, có hiệu lực từ ngày 1/6. Theo đó, sản phẩm Halal định hướng xuất khẩu được xác định là nhóm hàng hóa trọng điểm, được ưu tiên trong Chương trình quốc gia nâng cao năng suất và chất lượng sản phẩm, hàng hóa. Nhà nước sẽ hỗ trợ doanh nghiệp tham gia hội chợ, triển lãm, các chương trình xúc tiến thương mại tại những thị trường Hồi giáo trọng điểm, đồng thời hỗ trợ xây dựng chiến lược phát triển du lịch Halal.

Một số sản phẩm có chứng nhận Halal trưng bày tại hội thảo "Tiếp cận thị trường Halal toàn cầu - Cơ hội cho doanh nghiệp Việt Nam", ngày 25/6/2025. Ảnh: Viện Nghiên cứu Chiến lược, Chính sách Công Thương

Đáng chú ý, doanh nghiệp xuất khẩu chủ lực được hỗ trợ một lần chi phí thử nghiệm và chứng nhận Halal nhằm giảm chi phí gia nhập thị trường. Các doanh nghiệp nhỏ và vừa hoạt động trong lĩnh vực này cũng được hưởng chính sách hỗ trợ đào tạo, phát triển nguồn nhân lực theo quy định hiện hành.

Bên cạnh các chính sách hỗ trợ, nghị định đặt ra yêu cầu quản lý chất lượng chặt chẽ hơn thông qua việc chuẩn hóa hoạt động thử nghiệm, chứng nhận, ghi nhãn và bắt buộc truy xuất nguồn gốc đối với sản phẩm, dịch vụ Halal.

Doanh nghiệp cũng được quyền truy cập Cơ sở dữ liệu Halal quốc gia, bao gồm thông tin về tiêu chuẩn, quy định pháp lý, các tổ chức chứng nhận, danh sách doanh nghiệp đã được cấp chứng nhận và yêu cầu của từng thị trường xuất khẩu.

Trong bối cảnh hội nhập kinh tế quốc tế ngày càng sâu rộng, thị trường Halal đang nổi lên là một trong những thị trường giàu tiềm năng, có tốc độ tăng trưởng nhanh trên thế giới. Với quy mô khoảng 2 tỷ người Hồi giáo, tương đương gần 1/4 dân số toàn cầu, cùng dự báo quy mô nền kinh tế Halal đạt khoảng 10.000 tỷ USD vào năm 2028 đây được xem là không gian phát triển rộng mở cho các quốc gia và doanh nghiệp tham gia chuỗi cung ứng sản phẩm, dịch vụ Halal.

Một khu chợ ẩm thực đường phố của cộng đồng Hồi giáo tại Pakistan. Ảnh: Tamim Hossain

Giới chuyên môn đánh giá Việt Nam có nhiều lợi thế để tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng Halal toàn cầu nhờ nguồn nguyên liệu nông sản dồi dào, năng lực sản xuất ngày càng cải thiện, mạng lưới doanh nghiệp xuất khẩu rộng khắp và vị trí thuận lợi trong chuỗi cung ứng khu vực.

Năm 2025, xuất khẩu nông, lâm, thủy sản của Việt Nam đạt hơn 70 tỷ USD, tăng 12% so với năm trước. Nhiều mặt hàng chủ lực như gạo, cà phê, hạt điều, hồ tiêu, rau quả, thủy sản, thực phẩm chế biến và đồ uống không cồn được đánh giá có tiềm năng phát triển theo tiêu chuẩn Halal nếu đáp ứng các yêu cầu về quản lý chất lượng.

Ngoài ra, nhiều doanh nghiệp Việt Nam đã quen thuộc với các tiêu chuẩn quốc tế như HACCP, ISO, BRC, Global G.A.P., ASC, BAP, EU hay FDA. Đây được xem là nền tảng thuận lợi để tích hợp thêm các yêu cầu về Halal.

Việt Nam là nước xuất khẩu gạo lớn thứ hai thế giới. Ảnh: Trần Thanh

Tuy nhiên, các chuyên gia cho rằng việc tiếp cận thị trường Halal không chỉ dừng ở việc đạt chứng nhận. Doanh nghiệp cần xây dựng hệ thống quản trị chất lượng đồng bộ, bảo đảm truy xuất nguồn gốc, minh bạch thông tin sản phẩm và đáp ứng các yêu cầu kỹ thuật ngày càng cao của thị trường quốc tế.

Những năm gần đây, nhiều doanh nghiệp và hợp tác xã Việt Nam đã chủ động khảo sát thị trường tại các quốc gia Hồi giáo để tìm hiểu nhu cầu tiêu dùng và lựa chọn sản phẩm phù hợp. Đến nay, Việt Nam đã ký 18 biên bản ghi nhớ (MOU) về Halal, thành lập Trung tâm Chứng nhận Halal quốc gia và xây dựng 7 tiêu chuẩn Halal quốc gia.

Ông Vũ Bá Phú, Cục trưởng Cục Xúc tiến thương mại (Bộ Công Thương) cho biết, năm 2025, kim ngạch thương mại giữa Việt Nam và các nước thành viên Tổ chức Hợp tác Hồi giáo (OIC) đạt khoảng 24,7 tỷ USD, trong đó xuất khẩu đạt 10,9 tỷ USD. Theo đánh giá của nhiều tổ chức quốc tế, tiềm năng xuất khẩu của Việt Nam vào các thị trường Halal có thể đạt khoảng 34 tỷ USD trong thời gian tới. Tuy nhiên, kim ngạch xuất khẩu sản phẩm Halal hiện mới đạt khoảng 700 triệu USD, tương đương khoảng 2% tiềm năng thị trường.

Việc ban hành Nghị định 127 được kỳ vọng sẽ tạo thêm động lực để doanh nghiệp đầu tư vào sản xuất, chứng nhận và mở rộng thị trường, qua đó gia tăng tỷ trọng hàng hóa Việt Nam trong chuỗi cung ứng Halal toàn cầu.

Minh Ngọc