Người cao tuổi mắc lao phổi có nguy hiểm?

Bố tôi 72 tuổi, gần đây ho kéo dài, giảm cân và được chẩn đoán lao phổi. Người lớn tuổi mắc bệnh này có nguy hiểm hơn người trẻ không? (Thanh Sơn, Bắc Ninh)

Trả lời:

Lao phổi là bệnh truyền nhiễm do vi khuẩn Mycobacterium tuberculosis gây ra, lây chủ yếu qua đường hô hấp khi người bệnh ho, hắt hơi hoặc nói chuyện. Bệnh có thể gây tổn thương nghiêm trọng tại phổi và nhiều cơ quan khác nếu không được phát hiện, điều trị kịp thời.

Ở người cao tuổi, lao phổi thường nguy hiểm hơn do hệ miễn dịch suy giảm theo tuổi tác. Khi cơ thể già đi, khả năng nhận diện, tiêu diệt vi khuẩn lao của hệ miễn dịch giảm dần, đặc biệt là miễn dịch tế bào - cơ chế đóng vai trò quan trọng trong kiểm soát bệnh lao. Điều này khiến người lớn tuổi dễ mắc bệnh, tăng nguy cơ tái hoạt lao tiềm ẩn đã tồn tại trong cơ thể nhiều năm trước đó.

Bác sĩ Dũng thăm khám cho người bệnh. Ảnh: Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh

Ngoài yếu tố tuổi tác, người cao tuổi còn mắc bệnh lý nền như tiểu đường, COPD, giãn phế quản, suy thận, ung thư hoặc phải sử dụng thuốc corticoid, thuốc ức chế miễn dịch kéo dài. Những tình trạng này làm suy giảm sức đề kháng, tạo điều kiện để vi khuẩn lao phát triển mạnh, khiến quá trình điều trị trở nên khó khăn.

Một vấn đề khác là tình trạng suy dinh dưỡng khá phổ biến ở người lớn tuổi. Khi cơ thể thiếu hụt dinh dưỡng, chức năng miễn dịch tiếp tục suy giảm, làm tăng nguy cơ nhiễm lao mới hoặc tái hoạt lao tiềm ẩn. Quá trình lão hóa cũng làm thay đổi cấu trúc, chức năng hô hấp như giảm độ đàn hồi của phổi, giảm khả năng ho khạc và làm sạch dịch tiết, khiến nguy cơ nhiễm trùng phổi tăng cao.

Lao phổi ở người cao tuổi còn nguy hiểm ở chỗ triệu chứng thường không điển hình, dễ bị nhầm với các bệnh hô hấp mạn tính khác. Người bệnh chỉ ho nhẹ kéo dài, mệt mỏi, chán ăn hoặc sụt cân từ từ nên dễ chủ quan. Một số trường hợp không có biểu hiện sốt rõ hoặc ra mồ hôi đêm như người trẻ, dẫn đến việc phát hiện bệnh muộn.

Khi chẩn đoán chậm, người bệnh có nguy cơ gặp nhiều biến chứng như suy hô hấp, tổn thương phổi lan rộng hoặc suy kiệt do ăn uống kém kéo dài. Ở những người có miễn dịch suy yếu, vi khuẩn lao còn có thể lan ra ngoài phổi, gây lao hạch, lao màng não, lao xương khớp hoặc lao kê - tình trạng lao lan tỏa toàn thân có thể đe dọa tính mạng.

Tuy nhiên, lao phổi vẫn có thể điều trị hiệu quả nếu được phát hiện sớm và tuân thủ đầy đủ phác đồ thuốc. Người cao tuổi cần được theo dõi sát trong quá trình điều trị vì đây là nhóm dễ gặp tác dụng phụ của thuốc kháng lao, suy giảm thể trạng nhanh.

Người lớn tuổi có các dấu hiệu như ho kéo dài trên ba tuần, ho khạc đờm, ho ra máu, khó thở, sốt nhẹ kéo dài, ra mồ hôi đêm, mệt mỏi hoặc sụt cân không rõ nguyên nhân nên đi khám sớm. Phát hiện và điều trị kịp thời giúp cải thiện khả năng hồi phục, giảm nguy cơ lây nhiễm cho người xung quanh.

ThS.BS Nguyễn Thạc Dũng
Đơn vị Hô hấp
Phòngkhám Đa khoa Tâm Anh Cầu Giấy

Độc giả đặt câu hỏi bệnh hô hấp tại đây để bác sĩ giải đáp