Thủ tướng Israel bác kế hoạch Gaza được ông Trump hậu thuẫn

Thủ tướng Netanyahu bác bỏ kế hoạch về Gaza do Mỹ dẫn đầu và được Hamas chấp nhận, động thái tạo thêm khoảng cách giữa ông với Tổng thống Trump.

"Israel bác bỏ văn bản này", Thủ tướng Benjamin Netanyahu ngày 9/8 cho biết, đề cập tới kế hoạch mà Hamas chấp thuận vào cuối tháng 7. "Lực lượng Phòng vệ Israel (IDF) sẽ không rút quân tới khi Hamas thật sự giải giáp vũ khí, đồng thời sẽ tiếp tục ngăn chặn các mối đe dọa nhằm vào binh sĩ và công dân của chúng tôi".

Tổng thống Mỹ Donald Trump từng ca ngợi thỏa thuận Gaza là cột mốc quan trọng vì hòa bình. Thủ tướng Netanyahu mô tả ông Trump "là người bạn lớn nhất của chúng tôi ở Nhà Trắng", song khẳng định sẵn sàng đi ngược lại ý kiến của Tổng thống Mỹ và tuyên bố Israel đang bày tỏ phản đối với nước này.

"Họ có nhiều ý tưởng, chúng tôi chấp nhận được một số ý tưởng, số khác thì không. Chúng tôi biết cách giữ vững lập trường của mình về những vấn đề này", ông Netanyahu nói.

Người đàn ông đạp xe qua đống đổ nát ở Dải Gaza ngày 31/7. Ảnh: AP

Theo kế hoạch được công bố vào cuối tháng 7, nhóm vũ trang Hamas sẽ giải giáp trong giai đoạn hai, còn quân đội Israel rút dần khỏi Gaza. Một nhóm chuyên gia kỹ trị người Palestine, có tên là Ủy ban Quốc gia về Quản lý Gaza (NCAG), sẽ đảm nhận hoạt động điều hành hàng ngày trong giai đoạn chuyển tiếp sau chiến sự.

Ông Netanyahu công khai phản đối thỏa thuận sau một tuần gia tăng chỉ trích với kế hoạch Gaza, bất chấp đã nhận được cam kết rằng Israel không cần phải lập tức rút quân khỏi khu vực này.

Nickolay Mladenov, lãnh đạo Hội đồng Hòa bình, lên tiếng bảo vệ kế hoạch Gaza mà cơ quan này triển khai, gọi đây là giải pháp ngăn chặn tái diễn vụ tấn công ngày 7/10/2023. "Lựa chọn mà chúng tôi đưa ra là con đường duy nhất để đảm bảo thảm kịch này không lặp lại", ông Mladenov nói.

Ông Mladenov bày tỏ hy vọng đạt được kết quả tích cực trong các cuộc thảo luận tiếp theo với Israel, đồng thời mô tả giai đoạn hiện tại của thỏa thuận là cam kết có sự tham gia của Mỹ, Hamas và Hội đồng Hòa bình.

Vị trí "ranh giới vàng" Israel thiết lập. Đồ họa: Guardian

Theo ông Mladenov, Israel sẽ chưa phải thực hiện bất cứ nghĩa vụ nào tới khi Hamas từ bỏ toàn bộ vũ khí, kể cả súng trường AK. Tuy nhiên, ông Mladenov nhấn mạnh Israel cuối cùng sẽ cần rút quân khỏi Dải Gaza.

Nhóm Hamas, từng công khai ủng hộ kế hoạch, kêu gọi Mỹ gây sức ép lên Thủ tướng Netanyahu và khẳng định vẫn cam kết thực hiện thỏa thuận.

"Chúng tôi hy vọng bên bảo chứng là Mỹ cùng các bên trung gian sẽ gây sức ép buộc Thủ tướng Netanyahu cùng chính phủ của mình tuân thủ tiến trình, thay vì cản trở với lý do chính trị nội bộ hay mục đích tranh cử", Basem Naim, quan chức Hamas cho biết.

Nguyễn Tiến (Theo AFP, AP, Reuters)