Thủ tướng: Nhật Bản sẽ hỗ trợ nguồn cung dầu thô cho Nhà máy lọc hóa dầu Nghi Sơn

Trưa 2-5, sau cuộc hội đàm thành công tại Trụ sở Chính phủ, Thủ tướng Lê Minh Hưng và Thủ tướng Nhật Bản Takaichi Sanae đã chủ trì cuộc gặp báo chí.

Mở đầu cuộc gặp, Thủ tướng Lê Minh Hưng nói "xin chào" bằng tiếng Nhật, đánh giá cao ý nghĩa chuyến thăm đầu tiên đến Việt Nam của Thủ tướng Takaichi Sanae trên cương vị mới.

Khẳng định "mối lương duyên" giữa hai nước đã bắt đầu từ cách đây 13 thế kỷ, người đứng đầu Chính phủ Việt Nam kế đó điểm lại các thành tựu hợp tác Việt Nam - Nhật Bản trong thời gian gần đây.

Mục tiêu 60 tỉ USD kim ngạch thương mại song phương

Với chuyến thăm lần này của Thủ tướng Takaichi Sanae, Thủ tướng Lê Minh Hưng cho biết hai bên đã ký kết nhiều văn kiện hợp tác quan trọng trong các lĩnh vực công nghệ vũ trụ, thông tin truyền thông, thủy lợi, phát triển hạ tầng thích ứng với thiên tai và biến đổi khí hậu, giảm phát thải carbon.

Hai bên thống nhất sẽ tiếp tục củng cố tin cậy chính trị trên cơ sở mở rộng hợp tác thực chất về quốc phòng, an ninh và ngoại giao.

"Việt Nam và Nhật Bản cam kết tăng cường hợp tác kinh tế, trong đó có an ninh kinh tế, an ninh năng lượng và nông nghiệp bền vững", Thủ tướng Lê Minh Hưng khẳng định.

Theo đó hai bên nhất trí có các biện pháp nhằm sớm nâng đầu tư của Nhật Bản vào Việt Nam đạt 5 tỉ USD mỗi năm, kim ngạch thương mại hai chiều đạt 60 tỉ USD vào 2030.

Hai nước khuyến khích các doanh nghiệp Nhật Bản đầu tư vào các dự án có hàm lượng công nghệ cao gắn với chuyển giao công nghệ, hỗ trợ doanh nghiệp Việt Nam đầu tư vào thị trường Nhật Bản cũng như tham gia các dự án của Chính phủ Nhật Bản.

Hai bên sẽ thúc đẩy mở cửa thị trường, tăng cường hợp tác ODA, thúc đẩy bảo đảm an ninh kinh tế, an ninh năng lượng, an ninh lương thực, đa dạng hóa chuỗi cung ứng, góp phần nâng cao năng lực tự chủ chiến lược của mỗi nước.

Hai nước quyết tâm cụ thể hóa hợp tác khoa học công nghệ, chuyển đổi xanh, chuyển đổi số, AI, bán dẫn, ưu tiên đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao và thúc đẩy các dự án nghiên cứu chung trong các dự án bán dẫn, AI, công nghệ vũ trụ. Nhất trí phối hợp tổ chức họp Ủy ban hỗn hợp về khoa học công nghệ trong năm 2026, sớm tổ chức sự kiện trao đổi Công thư về công nghệ.

"Tôi hoan nghênh hai bên công bố đồng tài trợ 15 dự án nghiên cứu chung Việt - Nhật về bán dẫn trong khuôn khổ chương trình NEXUS. Cảm ơn Nhật Bản hỗ trợ Việt Nam triển khai chương trình 1 triệu ha lúa chất lượng cao phát thải thấp", Thủ tướng Lê Minh Hưng phát biểu.

Hợp tác bảo đảm an ninh năng lượng, chuỗi cung ứng

Cũng theo người đứng đầu Chính phủ Việt Nam, hai bên nhất trí sớm tổ chức triển khai các dự án hợp tác trong khuôn khổ sáng kiến POWER Asia, nhằm hỗ trợ các nước châu Á tự chủ năng lượng. Theo đó Nhật Bản sẽ hỗ trợ, thu xếp nguồn cung dầu thô cho Nhà máy lọc hóa dầu Nghi Sơn.

Về phần mình, Thủ tướng Nhật Bản Takaichi Sanae cho biết hai bên đã xác định an ninh kinh tế là lĩnh vực ưu tiên mới cho hợp tác song phương.

"Về khoáng sản thiết yếu, cả hai bên nhất trí tăng cường phối hợp chặt chẽ để đảm bảo nguồn cung ổn định và củng cố chuỗi cung ứng", bà Takaichi Sanae nói thêm.

Trước đó, theo tờ Nikkei Asia ngày 28-4, công ty dầu mỏ Nhật Bản Idemitsu Kosan sẽ cung cấp cho Việt Nam khoảng 4 triệu thùng dầu thô từ các nguồn không phải đi qua eo biển Hormuz.

Lượng dầu thô do Idemitsu Kosan cung cấp sẽ được tinh chế thành nhiên liệu và nguyên liệu đầu vào cho các sản phẩm nhựa. Việt Nam đang trở thành một mắt xích ngày càng quan trọng trong chuỗi cung ứng các sản phẩm nhựa xuất khẩu sang Nhật Bản, với một phần được sử dụng trong ô tô, thiết bị gia dụng và hàng tiêu dùng.

Được biết Idemitsu là cổ đông lớn tại Nhà máy lọc dầu Nghi Sơn (tỉnh Thanh Hóa). Công ty Lọc hóa dầu Nghi Sơn trước đó thông báo nhờ những nỗ lực ngoại giao của Chính phủ và việc tích cực tìm kiếm nguồn dầu thô, nhà máy sẽ có đủ nguồn cung dầu thô để duy trì hoạt động đến hết tháng 5-2026.

Lọc hóa dầu Nghi Sơn cung cấp khoảng 30 - 40% sản phẩm dầu mỏ tiêu thụ trong nước của Việt Nam. Công ty Lọc hóa dầu Nghi Sơn nhận đầu tư từ Idemitsu, PetroVietnam, Kuwait Petroleum International và Mitsui Chemicals.