Cần đột phá để phát triển cao tốc

Đến nay cả nước có gần 3.400km cao tốc vẫn chưa đáp ứng nhu cầu, phấn đấu có khoảng 5.000km đến năm 2030. Theo quy hoạch, hướng đến hoàn thành gần 9.000km cao tốc.

Hàng loạt dự án triển khai cùng lúc, bên cạnh niềm vui cũng có thêm nỗi lo nhu cầu vật liệu xây dựng, thiếu cát sông phục vụ san lấp, cát biển chưa sẵn sàng. Hoàn thành hệ thống cao tốc theo quy hoạch đòi hỏi nguồn vốn khá lớn, nếu chỉ dựa phần lớn ngân sách sẽ khó có đủ kinh phí triển khai các dự án dân sinh cấp bách khác.

Luật PPP đã được điều chỉnh, bổ sung được kỳ vọng giúp phát triển cơ sở hạ tầng giao thông. Điều xã hội kỳ vọng hơn là có thêm những đột phá đã được thực tiễn chứng minh, đủ "chín" trở thành quy trình thủ tục và công cụ giúp thực hiện các dự án lớn như cao tốc nhằm sớm hoàn thiện.

Rất cần lập quỹ hiện thực hóa quy hoạch cơ sở hạ tầng, trong đó có dự án giao thông, cao tốc. 

Quỹ này hoạt động theo hướng kinh doanh, bên cạnh trích một phần ngân sách làm vốn mồi, doanh nghiệp đóng góp thế chân trước khoảng từ 10-15% tổng mức đầu tư các dự án kinh doanh sẽ được hưởng ưu đãi đáng kể về thuế thu nhập, thuế bất động sản và các ưu đãi khác được hưởng lợi nhờ dự án cao tốc mang lại.

Được vậy sẽ giúp huy động nguồn lực lớn cấp xoay vòng, bình đẳng trong đầu tư (thực tế có nhiều doanh nghiệp tranh thủ cơ hội hưởng lợi từ hạ tầng và cao tốc mà ngân sách đã đầu tư không thu lại được).

Phát triển ngành vật liệu xây dựng bài bản cần thêm giải pháp để có thêm nguồn bổ sung cho vật liệu san lấp, thay thế cát sông và hạn chế khai thác tài nguyên tác động xấu môi trường. Tro xỉ từ các nhà máy nhiệt điện, xỉ lò cao tại nhà máy thép, phế thải từ các mỏ than... cần được xử lý giảm ô nhiễm môi trường, rất thiết thực nếu được tái chế.