Lý do người Trung Quốc nói to nơi công cộng

Thói quen giao tiếp âm lượng lớn nơi công cộng của người Trung Quốc bắt nguồn từ đặc thù ngôn ngữ đa thanh điệu, quan niệm văn hóa truyền thống, bối cảnh đô thị hóa.

Pauline D Loh, biên tập viên văn hóa tờ China Daily, từng giải thích thói quen giao tiếp âm lượng lớn của người Trung Quốc trên báo The Independent (Anh) năm 2013. Cùng góc nhìn, nhà văn Nhật Bản Akiko cũng dùng kinh nghiệm nhiều năm sống tại quốc gia này để phân tích vấn đề tương tự trên trang web chuyên về lối sống Otonanswer (Nhật Bản).

Dựa vào vốn am hiểu sâu rộng về văn hóa bản địa, hai tác giả đúc kết 5 nguyên nhân chính sau đây.

Đặc thù ngôn ngữ và thanh điệu

Tiếng Trung Quốc (đặc biệt tiếng Phổ thông và tiếng Quảng Đông) sở hữu nhiều thanh điệu mang ý nghĩa hoàn toàn khác biệt. Người nói buộc phát âm lớn và rõ ràng nhằm truyền tải chính xác thông điệp, tránh gây hiểu lầm cho người nghe trong quá trình giao tiếp.

Quan niệm văn hóa về sự náo nhiệt

Văn hóa truyền thống Trung Quốc đánh giá âm lượng lớn tượng trưng cho sức khỏe, sự tự tin và tính cách thẳng thắn. Người dân quan niệm tiếng khóc trẻ sơ sinh âm vang, tiếng rao hàng mạnh mẽ hay tiếng nổ pháo rộn rã đều mang ý nghĩa thu hút tài lộc, xua đuổi điềm xấu và báo hiệu sự phát đạt.

Mật độ dân số đông đúc

Tại các khu vực tập trung đông người hoặc chợ truyền thống, người dân hình thành phản xạ cất cao giọng nhằm thu hút sự chú ý của người bán hàng. Phản xạ cạnh tranh âm thanh này duy trì đến tận ngày nay bất chấp nhiều thay đổi của phương thức mua sắm hiện đại.

Tác động từ môi trường đô thị hóa và lối sống

Tốc độ xây dựng công trình và sửa chữa hạ tầng tạo ra môi trường sống nhiều tiếng ồn. Người dân dần quen thuộc với việc nâng cao giọng nói nhằm át đi âm thanh từ môi trường xung quanh.

Đồng thời, tàn dư của lối sống làng xã xưa cũ (cần gọi nhau qua đồi núi, vượt qua tiếng ồn gia súc) cũng góp phần duy trì thói quen giao tiếp này.

Tâm lý phô diễn vị thế

Trong giai đoạn 1960-1980, âm thanh từ loa phóng thanh đại diện cho quyền lực của cán bộ cộng đồng, hình thành tư duy gắn liền giọng nói lớn với sức mạnh. Ngày nay, nhiều cá nhân tiếp tục dùng âm lượng lớn chốn công cộng nhằm phô diễn sự giàu có hoặc vị trí xã hội.

Theo tờ China Daily, nhiều người tăng âm lượng khi muốn thể hiện quyền uy, nhấn mạnh quan điểm hoặc tình bạn. Cấp trên thường lớn tiếng với nhân viên. Một nhóm bạn có thể ồn ào trong một nhà hàng yên tĩnh.

Tại một số văn phòng, nhân viên nói chuyện riêng qua điện thoại âm lượng lớn khiến đồng nghiệp nghe thấy. Đối với họ, giọng nói lớn truyền tải sức mạnh, sự chân thành hoặc sự nhiệt tình. Đây là những giá trị con người trân trọng. Ngược lại, giọng nói nhỏ thể hiện sự yếu đuối hoặc thiếu quyết đoán.

Minh Phương (Theo The Independent, ifeng)