Khám phá 'nàng thơ' ruộng bậc thang Hoàng Su Phì

Xã Hoàng Su Phì nằm ở phía tây tỉnh Tuyên Quang (huyện Hoàng Su Phì, tỉnh Hà Giang cũ). Sau khi sáp nhập tỉnh, khu vực ruộng bậc thang của huyện Hoàng Su Phì cũ hiện thuộc các xã Thông Nguyên, Bản Máy, Hồ Thầu, Nậm Dịch.

Địa hình Hoàng Su Phì chủ yếu đồi núi cao và các khe suối chia cắt, đi lại khá khó khăn. Từ giữa tháng 4 đến tháng 6 là mùa đổ nước, tháng 9 và 10 là mùa lúa chín, kéo dài khoảng một tháng.

Du khách đến Hoàng Su Phì sẽ có cơ hội tìm hiểu bản sắc văn hóa của các dân tộc thông qua lễ hội Gầu Tào và Tuần lễ Văn hóa Du lịch "Qua những miền di sản ruộng bậc thang Hoàng Su Phì" với các hoạt động như: Ngày hội văn hóa dân tộc Mông, biểu diễn dù lượn, trưng bày sản phẩm và không gian chợ phiên, chương trình văn hóa, văn nghệ, các trò chơi dân gian truyền thống, các hoạt động du lịch sinh thái, trải nghiệm...

Di chuyển

Hoàng Su Phì cách Hà Nội khoảng 300 km, thời gian di chuyển 6-7 tiếng tùy phương tiện và điều kiện giao thông. Tuyến đường nhanh và thuận tiện nhất thông qua cao tốc Hà Nội - Lào Cai (CT05) - Quốc lộ 2 - tỉnh lộ 177.

Ngoài ôtô cá nhân, du khách có thể di chuyển bằng xe khách, limousine với giá vé từ 250.000 đến 300.000 đồng một lượt. Một số nhà xe: Vũ Hán, Hoàng Hải, Khởi Phượng...

Tại Hoàng Su Phì, phương tiện tốt nhất là ôtô dưới 5 chỗ hoặc xe máy, trong đó xe máy sẽ giúp du khách chủ động hơn. Giá thuê xe từ 180.000 đồng đến 350.000 đồng, trong đó đắt nhất là các loại xe côn tay.

Vì đường xa và khó di chuyển, du khách nên dành ít nhất 3 ngày cho chuyến đi.

Lưu trú

Những năm gần đây khách tới Hoàng Su Phì khá đông, nhưng do đặc thù du lịch theo mùa nên các khu lưu trú không được đầu tư nhiều. Chỗ ở là những căn homestay dạng dorm, nhà sàn, đủ các tiện ích cơ bản.

Hoàng Su Phì Lodge nằm giữa ruộng lúa. Ảnh: Booking

Giá thuê dao động 120.000 đồng đến 150.000 đồng một người. Một vài nơi có phòng riêng, giá từ 500.000 đồng một phòng, tùy vị trí. Một số địa chỉ tham khảo: La Chí Phong homestay, Trọng Phú Homestay, Chí Tài homestay, Hoàng Su Phì Lodge, Lagom Suphi Retreat, Bungalow Hoàng Su Phì, Hồ Thầu Eco-Village, Nậm Lỳ Retreat, Skyview Khanh Dinh...

Ngoài ra, Panhou Retreat là khu lưu trú cao cấp nhất, nằm ở xã Thông Nguyên. Đây là khu nghỉ nhận được nhiều giải thưởng trong và ngoài nước. Giá phòng từ 2 triệu đồng mỗi đêm.

Tham quan

Ruộng bậc thang là "đặc sản" của Hoàng Su Phì, trong đó các khu đẹp nhất ở bản Phùng, bản Luốc, Hồ Thàu, Thông Nguyên...

Bản Phùng

Nằm gần biên giới, bản Phùng nổi tiếng với những thửa ruộng bậc thang có độ dốc cao, uốn lượn ôm lấy các sườn núi và lẫn vào biển mây buổi sáng sớm. Vẻ đẹp các thửa ruộng ở đây thay đổi theo từng thời điểm trong ngày, mỗi thời điểm mang một sắc thái riêng. Các ngôi nhà sàn gỗ của người La Chí nằm rải rác giữa ruộng tạo nên khung cảnh thơ mộng.

Ruộng bậc thang ở bản Phùng được công nhận Di tích quốc gia danh lam thắng cảnh, được coi là nơi ngắm cảnh đẹp nhất ở Hoàng Su Phì.

Bản Luốc

Là nơi có diện tích ruộng bậc thang lớn nhất Hoàng Su Phì, bản Luốc có các tầng ruộng kéo dài liên tục từ rìa suối lên đỉnh núi theo hình lượn sóng. Ngoài ngắm cảnh, chụp ảnh, du khách trekking qua các bản làng, khám phá kiến trúc nhà sàn truyền thống của người Tày và Dao Đỏ.

Nhiều du khách cho hay tại bản Luốc chỉ cần ở homestay, sáng pha cà phê, phóng tầm mắt xuống thung lũng ruộng bậc thang trùng điệp xen mây, chiều ngắm hoàng hôn buông, ăn vài món ăn ngon của người bản địa, tối hướng mắt tìm sao.

Bản Luốc nhìn từ homestay. Ảnh: Mavis

Móng ngựa Nậm Hồng

Khác với ruộng bản Phùng uốn quanh đỉnh núi cao dốc đứng, ruộng bậc thang Nậm Hồng thấp hơn, lòng chảo nên góc nhìn rộng, tạo thành đường cong mềm mại như hình móng ngựa hoặc cánh bườm.

Nậm Hồng là làng văn hóa du lịch cộng đồng, nơi sinh sống của đồng bào Dao Đỏ. Du khách đến đây không chỉ ngắm cảnh còn được trải nghiệm nếp sống của dân địa phương: dệt vải, tham gia lễ cấp sắc hay các làn điệu dân ca.

Cổng trời Thượng Sơn

Cổng trời Thượng Sơn có độ cao khoảng 1.500 m, du khách vượt qua đèo để đi vào thung lũng Thông Nguyên rồi vòng qua Nậm Tý để đến thị trấn Vinh Quang. Vượt qua những khúc cua gắt của đèo Cổng Trời, du khách sẽ thấy khung cảnh bao la của ruộng bậc thang bên dưới. Đừng quên ghé vào một nhà dân bất kỳ để thưởng thức một ly trà nóng.

Đỉnh Chiêu Lầu Thi

Chiêu Lầu Thi được ví như "nàng thơ" của Tây Côn Lĩnh, cao 2.402 m, nằm ở xã Hồ Thầu. Đây là một trong những tọa độ săn mây, ngắm hoàng hôn và bình minh đẹp bậc nhất vùng Đông Bắc. Thời điểm đẹp để săn mây là chiều muộn (16-18h) hoặc 5h sáng trước khi Mặt Trời lên. Có đường bê tông nên ôtô, xe máy có thể đến chân núi. Du khách leo bậc thang thêm khoảng 1 km để lên đỉnh. Đường đi xuyên rừng, cảnh đẹp, nhưng nhiều đoạn có dốc cao.

Chợ phiên Hoàng Su Phì

Chợ thường họp vào ngày chủ nhật hàng tuần tại khu vực trung tâm xã. Đây là nơi giao lưu thương mại và văn hóa của các dân tộc Dao, H'Mông, La Chí, Nùng... Du khách có thể thưởng thức thắng cố, rượu ngô, mua các sản phẩm thổ cẩm thủ công hoặc nông sản địa phương

Làng chè shan tuyết cổ thụ Phìn Hồ

Làng nằm ở xã Thông Nguyên, sở hữu những gốc chè shan tuyết trăm năm tuổi rải rác trên vùng núi cao quanh năm sương phủ. Du khách đến đây tìm hiểu quy trình hái chè, sao chè thủ công của bà con người Dao và thưởng thức trà, đồng thời mua trà làm quà.

>> Xem thêm: 48 giờ ở Hoàng Su Phì

Ẩm thực

Ẩm thực Hoàng Su Phì mang hương vị núi rừng Tây Bắc với những đặc sản gắn liền với đời sống canh tác ruộng bậc thang và văn hóa bản địa.

Một trong những món không thể bỏ qua là cá chép ruộng bậc thang. Vào mùa nước đổ, người dân thả cá con vào ruộng. Đến mùa lúa chín, cá ăn lúa nên thịt ngọt, chắc và không có mùi bùn. Cá thường được nướng, chiên giòn hoặc hấp lá bưởi.

Các món ăn địa phương tại Hoàng Su Phì. Ảnh: Văn Hải

Các món ăn khác có thịt chuột đồng/chuột rừng La Chí, thịt lợn đen gác bếp, gà bản, lạp xưởng, thắng cố, rượu hoắc hương, cơm lam. Du khách nên đặt cơm trưa tại nhà hàng nhìn toàn cảnh ruộng bậc thang.

Du khách mua quà mang về có chè shan tuyết cổ thụ, cơm nếp bản Luốc, mật ong rừng.

Lưu ý

Hãy chuẩn bị sức khỏe tốt vì hành trình di chuyển đến và ở Hoàng Su Phì khá vất vả. Đường đi sau mưa dễ bị sạt lở hoặc có sương mù làm giảm tầm nhìn, nên hạn chế di chuyển khi trời tối.

Đến Hoàng Su Phì mùa vàng, du khách nên đặt dịch vụ trước để đảm bảo chuyến đi được trọn vẹn do lượng khách đông.

Thời tiết trên núi chênh lệch nhiệt độ ngày và đêm khá lớn. Du khách lưu ý mang theo đồ ấm.

Ở bản Phùng, những nơi có sừng trâu trên mặt đất là mộ tổ tiên của người La Chí, nên tránh và không tò mò tìm hiểu.

Hãy đổ đầy xăng nếu gặp bất kỳ cây xăng nào trên đường vì đi vào bản rất khó tìm chỗ đổ xăng (chỉ có bán xăng lẻ). Các điểm cho thuê xe máy ở phường Hà Giang (điểm trung chuyển) đều hỗ trợ nơi nghỉ cho du khách lúc sáng sớm và vệ sinh cá nhân.